ZUS

Nowelizacja systemu ubezpieczeń społecznych

Nowelizacja systemu ubezpieczeń społecznych – sprawdź najważniejsze zmiany dla płatników (część druga)

Jeśli jako pracodawca rozliczasz świadczenia, składki lub dokumentację pracowników, przygotuj się na pakiet zmian w przepisach emerytalnych i ubezpieczeniowych. Projekt przewiduje m.in. nowe zasady dotyczące rent rodzinnych, kapitału początkowego, zasiłków chorobowych, danych o niepełnosprawności oraz decyzji ZUS. Część zmian może uprościć procedury, ale będzie też wymagała dostosowania praktyki kadrowo-płacowej. Sprawdź, co dokładnie ma się zmienić.

Najważniejsze zmiany dla płatników składek – wskazówki

Śledź zmiany w zasadach przyznawania emerytur i rent.

Projekt przewiduje m.in. automatyczne ustalanie emerytury po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego oraz nowe zasady podziału renty rodzinnej między osoby uprawnione.

Zwróć uwagę na uproszczenia w postępowaniach z ZUS.

Przyznanie zasiłku z ubezpieczenia chorobowego ma co do zasady nie wymagać wydania decyzji, chyba że zażąda jej ubezpieczony lub płatnik albo sprawa zakończy się odmownie.

Uwzględnij szerszy dostęp ZUS do danych o niepełnosprawności.

ZUS ma zyskać możliwość pozyskiwania danych z systemu EKSMOoN także do ustalania składki zdrowotnej oraz prawa do świadczeń z ubezpieczenia chorobowego.

Sprawdzaj nowe zasady dotyczące OFE i kapitału początkowego.

Projekt przewiduje m.in. późniejszy moment ustania członkostwa w OFE przy wcześniejszej emeryturze oraz możliwość wcześniejszego uwzględnienia okresu studiów w kapitale początkowym.

Przygotuj procedury kadrowe na nowe formy rozstrzygnięć ZUS.

Okresy uprawniające do urlopu górniczego, energetycznego i urlopu dla pracowników przeróbki mechanicznej węgla brunatnego mają być ustalane w drodze decyzji administracyjnej, co umożliwi ich zaskarżenie.
Korzyści 
  • Dowiesz się, jakie zmiany mają objąć renty rodzinne, emerytury i kapitał początkowy oraz jak mogą wpłynąć na pracowników i świadczeniobiorców.
  • Sprawdzisz, co ma się zmienić w procedurach ZUS dotyczących zasiłków chorobowych, decyzji i weryfikacji uprawnień.
  • Poznasz zmiany istotne dla działów kadr i płac, w tym dotyczące danych o niepełnosprawności, składki zdrowotnej oraz obsługi dokumentacji pracowniczej.
Nowelizacja systemu ubezpieczeń społecznych

Nowelizacja systemu ubezpieczeń społecznych – sprawdź najważniejsze zmiany dla płatników (część pierwsza)

Płatników składek czekają istotne zmiany w kontaktach z ZUS. Projekt nowelizacji przewiduje nowe zasady dotyczące nadpłat i przeksięgowań składek, rat i odroczeń, interpretacji indywidualnych oraz automatycznych rozstrzygnięć. Sprawdź, na co warto przygotować się już teraz i które rozwiązania mogą wpłynąć na codzienne rozliczenia z ZUS. Sprawdź zestawienie najważniejszych zmian. I przygotuj się na kolejne nowości (napiszemy o nich w kolejnych dniach).

Najważniejsze zmiany dla płatników składek – wskazówki

Sprawdź, czy prawidłowo zgłaszasz ubezpieczonych do ZUS

Projekt przewiduje nowe zasady przeksięgowywania składek, gdy ZUS uzna, że właściwy był inny tytuł do ubezpieczeń.

Przygotuj się na formalne decyzje ZUS w sprawie rat i odroczeń

Odmowa ma być wydawana w formie decyzji, którą będzie można dalej kwestionować.

Korzystaj z indywidualnych interpretacji ZUS

Po zmianach możliwość występowania o nie ma zostać rozszerzona na wszystkich płatników składek, nie tylko przedsiębiorców.

Śledź aktualizacje formularzy i kodów ZUS

Zakład ma uzyskać możliwość samodzielnego zmieniania wzorów druków i kodów ubezpieczeniowych, dlatego warto kontrolować ich aktualne wersje.

Zwracaj uwagę na zautomatyzowane rozstrzygnięcia

Część spraw będzie mogła być rozstrzygana automatycznie, ale płatnik zachowa prawo do wyjaśnień, interwencji człowieka i zakwestionowania rozstrzygnięcia.
Korzyści 
  • Dowiesz się, jak mogą zmienić się zasady rozliczania nadpłat i przeksięgowań składek, gdy ZUS zakwestionuje dotychczasowy tytuł do ubezpieczeń.
  • Sprawdzisz, jakie nowe środki ochrony mają zyskać płatnicy składek, m.in. przy odmowie rozłożenia należności na raty lub odroczenia terminu płatności.
  • Zobaczysz, kto będzie mógł wystąpić o indywidualną interpretację ZUS i jak automatyzacja decyzji może wpłynąć na kontakt płatnika z Zakładem.
Wypłata „nagrody za pomoc” dla osoby spoza związku zawodowego. Jak bezpiecznie rozliczyć PIT i ZUS?

Wypłata „nagrody za pomoc” dla osoby spoza związku zawodowego. Jak bezpiecznie rozliczyć PIT i ZUS?

Pytanie: Osoba fizyczna niebędąca członkiem związku zawodowego (nieopłacająca składek) świadczyła na rzecz organizacji związkowej jednorazową, bezpłatną pomoc o charakterze organizacyjno-biurowym. Władze związku chcą zrewanżować się za tę pomoc i wypłacić tej osobie środki pieniężne, tytułując je jako „nagroda za pomoc”, na podstawie stosownej uchwały organu statutowego związku.  Czy związek zawodowy może formalnie dokonać wypłaty takiego świadczenia na rzecz osoby trzeciej na podstawie samej uchwały zarządu, czy też wymagane jest zawarcie umowy cywilnoprawnej? Jakie konsekwencje podatkowe niesie za sobą wypłata na podstawie uchwały? Czy w przypadku kontroli urząd skarbowy nie przekwalifikuje takiej „nagrody za pomoc” na umowę cywilnoprawną, nakładając na związek obowiązki płatnika (pobór zaliczek na PIT, kwestia składek ZUS)? Jakie rozwiązanie jest w tym przypadku najbezpieczniejsze dla obu stron?
Korzyści 
  • Dlaczego ekwiwalent za wykonaną pracę zmienia nieodpłatną pomoc w odpłatne zlecenie?
  • Czemu wypłata środków na podstawie samej uchwały nie spełnia kryteriów nagrody?
  • Jakie są konsekwencje podatkowe rozliczenia świadczenia na podstawie umowy zlecenia?
6. Zmiany 2026 r. Współpraca NGO

Zmiany 2026 r. Współpraca NGO z osobą prowadzącą działalność nierejestrowaną

Organizacja pozarządowa może podjąć współpracę z osobą prowadzącą działalność nierejestrowaną. Wcześniej warto jednak poznać zasady takiej kooperacji. Czy fundacja lub stowarzyszenie mogą otrzymać fakturę od takiej osoby? Czy organizacja musi odprowadzić składki do ZUS? O jakie jeszcze formalności należy zadbać? Co zmieniło się w działalności nierejestrowanej 1 stycznia 2026 r.? Wyjaśniamy to w artykule.

Korzyści 
  • Sprawdzisz nowe limity działalności nierejestrowanej w 2026 roku.
  • Poznasz zasady współpracy NGO z wykonawcami bez działalności.
  • Dowiesz się, kiedy powstaje obowiązek ZUS.
  • Zrozumiesz zasady wystawiania faktur i rachunków.
  • Nauczysz się prawidłowo rozliczać taką współpracę.
eZUS zamiast PUE ZUS – poznaj najważniejsze zmiany dla płatników składek

eZUS zamiast PUE ZUS – poznaj najważniejsze zmiany dla płatników składek

Dnia 27 października 2025 r. ZUS przekazał informację, że jeszcze w 2025 roku pojawią się zmiany w eZUS. Portal eZUS, który niedługo zastąpi Platformę Usług Elektronicznych (PUE) ZUS, będzie miał prostą nawigację, intuicyjny interfejs i funkcje dostosowane do potrzeb różnych grup osób, w tym osób ze szczególnymi potrzebami. Pierwsze zmiany w eZUS zostały wprowadzone w sierpniu 2024 roku. Pojawiła się wówczas nowa nazwa portalu oraz zmodyfikowany proces logowania, w tym logowanie dwuskładnikowe. Znacznie zwiększyło to poziom bezpieczeństwa użytkowników. Pod koniec 2025 roku w eZUS pojawią się usprawnienia w obszarze obsługi płatnika składek, zmiany mają zostać poprzedzone kampanią informacyjną. Sprawdź szczegóły.

Korzyści 

Z komentarza eksperta Portalu FK dowiesz się:

  • Czym eZUS będzie się różnić od obecnej Platformy Usług Elektronicznych ZUS (PUE)
  • Jakie nowe funkcje pojawią się na stronie startowej konta płatnika – i jak ułatwią codzienną pracę
  • W jaki sposób kreatory wniosków i nowe narzędzia pomogą szybciej załatwić sprawy z ZUS
  • Jak teraz będą wyglądać wiadomości i powiadomienia z ZUS – gdzie szukać ważnych informacji
  • Jakie możliwości da nowa aplikacja mobilna mZUS dla Płatnika – i kiedy będzie dostępna
Zmiany w zgłoszeniach do ZUS – koniec z przechowywaniem papierowych dokumentów

Zmiany w zgłoszeniach do ZUS – koniec z przechowywaniem papierowych dokumentów

Od 4 listopada 2025 r. wchodzą w życie przepisy, na które czekali specjaliści ds. kadr, płac i rozliczeń z ZUS. Zostaje zniesiony obowiązek 5-letniego przechowywania papierowych wersji zgłoszeń do ZUS, które i tak były składane w formie elektronicznej. Nowe przepisy mają na celu uproszczenie obowiązków administracyjnych, które nie wpływają na bezpieczeństwo systemu ubezpieczeń społecznych, ale generują zbędne obciążenia. To kolejny krok w stronę cyfryzacji i zaufania do elektronicznych form komunikacji z instytucjami publicznymi.

Korzyści 

Z artykułu dowiesz się:

  • Czy zmiany obejmują również inne dokumenty zgłoszeniowe ZUS, np. deklaracje ZUS DRA
  • Czy elektroniczne potwierdzenia zgłoszeń wystarczą w przypadku kontroli ZUS
  • Czy zmiana dotyczy także zleceniobiorców i osób współpracujących
  • Jakie obowiązki płatnika składek pozostają nadal aktualne mimo nowelizacji
  • Czy korekty zgłoszeń ZUS również nie wymagają archiwizacji w formie papierowej
  • Co z dokumentami zgłoszeniowymi, które były złożone przed 4 listopada 2025 r.
  • Czy uproszczenia obejmują także małych płatników korzystających wyłącznie z PUE ZUS
Co zmienia się w świadczeniach chorobowych i macierzyńskich Sprawdź nowe zasady składania wniosków do ZUS

Co zmienia się w świadczeniach chorobowych i macierzyńskich? Sprawdź nowe zasady składania wniosków do ZUS

W ostatnich dniach sierpnia rząd skierował do konsultacji społecznych projekt nowelizacji ustawy o świadczeniach chorobowych i macierzyńskich. Przepisy dotyczące składania wniosków mają ulec uproszczeniu, ale czy rzeczywiście oznacza to mniej formalności dla płatników składek i ubezpieczonych? Sprawdź, co może się zmienić i jakie konsekwencje niosą za sobą projektowane regulacje.

Korzyści 

Z tekstu dowiesz się, czy:

  • można złożyć wniosek o zasiłek opiekuńczy do ZUS w formie elektronicznej,
  • płatnik składek może przekazać skan wniosku zamiast papierowego oryginału,
  • nowe przepisy rzeczywiście uproszczą formalności dla pracodawców i ubezpieczonych,
  • wystarczy e-ZLA do przyznania zasiłku opiekuńczego,
  • dokumenty składane przez PUE ZUS będą traktowane jak podpisane ręcznie,
  • ZUS będzie mógł zażądać oryginałów dokumentów, jeśli pojawią się wątpliwości,
  • załączniki do wniosków będzie można składać jako kopie elektroniczne,
  • obowiązuje jeszcze rozporządzenie z 2015 roku i jak długo,
  • różni się składanie wniosków w zależności od tego, czy płatnikiem zasiłku jest ZUS czy pracodawca.

Czy po terminie można skorzystać z Małego ZUS Plus – przykład z praktyki ZUS

Pytanie: Przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą od 12.10.2022 roku. Na początku skorzystał z ulgi na start. Od 01.05.2023 r. do 30.04.2025 r. wykorzystał prawo do składek od preferencyjnej podstawy przez 24 miesiące. Od 01.05.2025 roku nie zgłosił się do żadnych ubezpieczeń. Obecnie ZUS domaga się zgłoszenia do ubezpieczeń. Czy przedsiębiorca może obecnie zgłosić się do Małego ZUS Plus (spełnia dwa kluczowe warunki, żeby otrzymać ulgę), po terminie? Czy jednak przedsiębiorca musi zgłosić się do Dużego ZUS? Czy jeśli zawiesi działalność gospodarczą na okres 30 dni, to czy będzie miał prawo po wznowieniu działalności do skorzystania z Małego ZUS PLUS?
Korzyści 

Z komentarza eksperta Portalu FK dowiesz się:

  • Kiedy i na jakich warunkach można skorzystać z ulgi Mały ZUS Plus
  • Od kiedy można skorzystać z Małego ZUS Plus po zakończeniu preferencyjnych składek
  • Co się dzieje, gdy przedsiębiorca spóźni się ze zgłoszeniem do Małego ZUS Plus
Przedsiębiorcy nie muszą już trzymać papierowych zgłoszeń do ZUS – projekt przyjęty przez rząd

Przedsiębiorcy nie muszą już przechowywać papierowych zgłoszeń do ZUS – projekt przyjęty przez rząd

Dnia 15 lipca 2025 r. Rada Ministrów przyjęła projekt nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który wprowadza pozornie niewielką, ale istotną w skutkach zmianę dla płatników składek. Zgodnie z propozycją, przedsiębiorcy nie będą już zobowiązani do przechowywania papierowych kopii zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych – nawet jeśli zostały one przekazane do ZUS w formie elektronicznej. Projekt zakłada uchylenie obowiązku wynikającego z art. 36 ust. 8 ustawy systemowej, który dotychczas wymuszał archiwizację pisemnych formularzy z własnoręcznym podpisem osoby zgłaszanej. Sprawdź, co nowelizacja oznacza w praktyce i jak przygotować się na nadchodzące uproszczenia – zwłaszcza jeśli prowadzisz firmę, obsługujesz kadry lub jesteś odpowiedzialny za zgłoszenia do ZUS.

Korzyści 

Z komentarza eksperta Portalu FK dowiesz się:

  • Czy obecnie płatnik składek musi przechowywać papierowe zgłoszenia do ZUS, jeśli wysłał je elektronicznie
  • Dlaczego zlikwidowano obowiązek przechowywania zgłoszeń do ZUS przez płatników składek
  • Kiedy zmiany w zgłoszeniach do ZUS wejdą w życie
Reforma orzecznictwa ZUS od 1 stycznia 2026 r. – co zmienia się dla pracodawców

Reforma orzecznictwa ZUS od 1 stycznia 2026 r. – co zmienia się dla pracodawców

Rządowy projekt nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych zakłada gruntowną reformę systemu orzecznictwa ZUS, która ma wejść w życie 1 stycznia 2026 r. W centrum uwagi znalazło się nie tylko usprawnienie procesu wydawania orzeczeń lekarskich, ale również rozwiązanie kryzysu kadrowego wśród lekarzy orzeczników. Choć reforma dotyczy struktury ZUS, jej skutki będą bezpośrednio odczuwalne również przez pracodawców – szczególnie tych, którzy na co dzień mierzą się z problemem długotrwałych absencji chorobowych pracowników oraz koniecznością koordynowania formalności związanych z rentami i orzeczeniami o niezdolności do pracy. Sprawdź, jak planowane zmiany w pracy lekarzy orzeczników ZUS mogą wpłynąć na praktykę kadrową w firmach.

Procedowany przez rząd pakiet nowelizacji szykuje gruntowną reformę zatrudniania lekarzy orzeczników ZUS, która ma przyspieszyć termin załatwiania spraw.Takie są główne założenia z projektu z 26 czerwca 2025 r. nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i niektórych innych ustaw (nr wykazu UD114), który od niedawna figuruje na platformie Rządowego Centrum Legislacji na etapie Stałego Komitetu Rady Ministrów. Jego autorem jest Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Na projekt składają się dwa bloki merytoryczne: pierwszy poświęcony zmianom w orzecznictwie lekarskim ZUS, a drugi – w wykorzystywaniu zwolnień lekarskich.

Korzyści 

Z komentarza eksperta Portalu FK dowiesz się:

  • Czy braki kadrowe lekarzy orzeczników ZUS zagrażają sprawności systemu świadczeń
  • Czy nowe przepisy poprawią bezstronność i jednolitość orzekania w ZUS
  • Czy konsolidacja zadań orzeczniczych w ZUS poprawi dostępność i organizację pracy
  • Czy lekarze orzecznicy ZUS będą mogli wybierać formę zatrudnienia
  • Jak będą ustalane wynagrodzenia lekarzy orzeczników ZUS zatrudnionych na etacie
  • Kto poza lekarzami orzecznikami ZUS będzie mógł wydawać orzeczenia i wspierać ich pracę

Czy należy potrącić PIT i składki ZUS od dodatku dla pracownika na wynajem mieszkania

Problem: Spółka świadczy usługi medyczne. Aby zachęcić do pracy lekarza, zarząd zgodził się pokryć koszty wynajmu mieszkania w wysokości 1.000 zł miesięcznie. Czy taki dodatek będzie podlegać oskładkowaniu ZUS i opodatkowaniu?

Firma może zaskarżyć decyzję ZUS w sprawie wakacji składkowych

Firma może zaskarżyć decyzję ZUS w sprawie wakacji składkowych

Przedsiębiorcy, którzy od 1 listopada 2024 roku złożyli wnioski o wakacje składkowe, otrzymują na swoje profile na PUE/eZUS korespondencję w sprawie złożonego wniosku. Większość otrzymała informację o wszczęciu postępowania administracyjnego. Na 18 grudnia Zakład Ubezpieczeń Społecznych zaplanował poinformowanie pierwszych przedsiębiorców o przyznaniu tej ulgi. Sprawdź, jak odwołać się od niekorzystnego rozstrzygnięcia w tej sprawie.

Korzyści 

Po przeczytaniu tekstu dowiesz się:

  • Jaki jest tryb rozpatrywania przez ZUS wniosków o wakacje składkowe
  • W jaki sposób można odwołać się od  decyzji kończącej postępowanie w tej sprawie
  • Które składki nie są objęte wspomnianą ulgą

Sprawdź też:

Wniosek RWS i wakacje składkowe - to już ostatni moment na skorzystanie z ulgi w 2024 roku

Przedsiębiorcy muszą pamiętać, że refundacja składek ZUS to pomoc de minimis

Biura rachunkowe mają problem z wakacjami składkowymi

Czy przedsiębiorca, który skorzysta z wakacji składkowych będzie musiał zapłacić PIT

Błędy w wypłacie zasiłków – jak rozliczyć się z ZUS

Pytanie: Na skutek pomyłki przez cały 2024 rok zakład pracy wypłacał zasiłki z ubezpieczenia chorobowego. Wypłat powinien dokonywać ZUS. Czy w tej sytuacji należy składać korekty do ZUS? W jaki sposób należy rozwiązać tę sprawę?
Korzyści 

Z komentarza eksperta dowiesz się:

  • W jakim przypadku to pracodawca wypłaca zasiłki
  • Jaką dokumentację przesłać do ZUS, jeśli pracodawca wypłacał zasiłki, mimo że nie był uprawniony
  • Jaką decyzję może wydać ZUS

Pobierz ebook: Wynagrodzenie chorobowe a zasiłek chorobowy – porównanie świadczeń wraz z przykładami

Pobierz zestawienie: Instrukcja, jak naliczać wynagrodzenie chorobowe

Przeczytaj także:

Wypadek przy pracy – wynagrodzenie chorobowe czy zasiłek chorobowy

Czy przedsiębiorca może wystawiać faktury, gdy pobiera zasiłek chorobowy

Na czym polega przeliczenie wynagrodzenia chorobowego i zasiłku opiekuńczego

Zasiłek chorobowy za byłego pracownika – płatnik składek przesyła ZUS Z-3

Jak krok po kroku naliczać pracownikom zasiłek chorobowy - wskazówki dla pracodawcy

Przedsiębiorca na ZUS ZLA – jak otrzymać zasiłek chorobowy

Korekty dokumentacji rozliczeniowej do ZUS – sprawdź terminy

Pytanie: Właściciel firmy zatrudnił w 2000 roku pracownika na stanowisku kierowcy wozu asenizacyjnego przy wywozie nieczystości płynnych i nie zgłosił tego pracownika jako osobę wykonującą pracę w szczególnych warunkach. Nie opłacał składek na Fundusz Emerytur Pomostowych. Czy obecnie może samodzielnie sporządzić korekty dokumentów do ZUS i opłacić należne składki wstecz? Jeżeli tak, to za jaki okres?
Korzyści 

Z komentarza eksperta dowiesz się:

  • Jakie terminy obowiązują obecnie przy korygowaniu dokumentacji rozliczeniowej do ZUS
  • Co z niedopłatą lub nadpłatą składek ZUS
  • Czy płatnik składek samodzielnie może dokonać korekt dokumentów rozliczeniowych i zgłoszeniowych za ubezpieczonego za 2020 rok

Przeczytaj także:

Dokumentacja zasiłkowa do ZUS – zmiany od 6 grudnia 2023 r.

Mniej czasu na przekazywanie korekt dokumentów rozliczeniowych do ZUS

Umowa zlecenia i składki ZUS – sprawdź skutki błędnego oświadczenia zleceniobiorcy

Wskazana weryfikacja dokumentów rozliczeniowych przekazanych od 1999 roku do ZUS

Korekta zaniżonego wynagrodzenia – co z dokumentacją ZUS

obowiązki pracodawcy wobec ZUS

Sprawdź obowiązki pracodawcy wobec ZUS w ostatnim kwartale 2024 roku

W ciągu całego roku na płatnikach składek (np. pracodawcach, zleceniodawcach lub osób prowadzących działalność gospodarczą) spoczywa wiele obowiązków wobec ZUS. W czwartym kwartale 2024 roku oprócz terminowego naliczenia i opłacenia składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne na płatniku będzie ciążył obowiązek ustalenia, czy w następnym roku kalendarzowym będzie płatnikiem zasiłków czy nie. Sprawdź szczegóły.

Korzyści 

Z komentarza eksperta Portalu FK dowiesz się:

  • Jakie są terminy płatności składek ZUS w IV kwartale 2024 r.
  • Jak ustalić liczbę ubezpieczonych na 30 listopada 2024 r.
  • Kogo uwzględniać w liczbie ubezpieczonych
  • jakich innych obowiązkach wobec ZUS pracodawca powinien pamiętać

Przeczytaj więcej praktycznych informacji na temat rozliczeń z ZUS:

Przedsiębiorca na ZUS ZLA – jak otrzymać zasiłek chorobowy

Wakacje składkowe dla przedsiębiorców – poznaj wyjaśnienia ZUS

W jaki sposób wakacje składkowe będą wykazywane w dokumentacji ZUS

Co powinien zawierać wniosek o zaświadczenie o niezaleganiu w ZUS? Podpowiadamy!

Na Portalu FK pobierzesz 5 nowych formularzy ZUS

@ Wiedza i Praktyka Sp. z o.o. \\ Wszystkie prawa zastrzeżone.