środek trwały

Darowizna w księgach rachunkowych – przykłady ewidencji

Darowizna w księgach rachunkowych - kluczowe zasady i pułapki, których musisz unikać

Głównym celem przekazania darowizny jest świadczenie pomocy dla osób potrzebujących lub organizacji społecznych. Przedmiotem darowizny mogą być zarówno środki pieniężne, towary, materiały, jak i środki trwałe. Dodatkowo przekazanie darowizny pozwala również na zbudowanie pozytywnego wizerunku jednostki, co w konsekwencji może prowadzić do większego zaufania ze strony kontrahentów. Dowiedz się, jak poprawnie rozliczać darowizny, aby uniknąć problemów z VAT oraz błędów w księgach rachunkowych. Sprawdź przykłady ewidencji księgowej.

Często popełniany błąd przy przekazywaniu darowizny – brak nieodpłatności

Warunkiem koniecznym, a także podstawową cechą darowizny jest jej nieodpłatność. Umowa darowizny została uregulowana w art. 888-902 Kodeks cywilny. Przez umowę darowizny - darczyńca zobowiązuje się do nieodpłatnego przekazania różnego rodzaju aktywów na rzecz obdarowanego.

Ujęcie rachunkowe darowizny dokładnie reguluje art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. h. ustawy o rachunkowości, w którym ustawodawca określił rodzaj kosztu darczyńcy lub też przychodu obdarowywanego w przypadku przekazania darowizny.

Przekazane w darowiźnie środki pieniężne, towary, materiały czy środki trwałe ewidencjonujemy  w księgach rachunkowych jako pozostałe koszty lub przychody operacyjne, czyli koszty i przychody związane pośrednio z działalnością operacyjną jednostki.

Świadczeniu darczyńcy w postaci przekazanych składników majątkowych nie towarzyszy ekwiwalentne świadczenie ze strony obdarowanego - to przekazanie darowizny stanowi dla darczyńcy koszt, natomiast dla obdarowanego jest przychodem.

Czytaj też:

Skutki w VAT i PIT od darowizny amortyzowanego samochodu córce

Zbycie przedsiębiorstwa na podstawie darowizny – obowiązki dokumentacyjne w VAT i PIT

Darowizna prawa własności nieruchomości na rzecz użytkownika wieczystego a podatek VAT (Interpretacja Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 stycznia 2024 r., 0112-KDIL1-3.4012.541.2023.1.AKS)

Warto podkreślić w tym miejscu istotę braku równowartościowego świadczenia ze strony obdarowanego, co może być charakterystyczne także dla innych umów, gdzie jedna ze stron dąży do wzbogacenia drugiej kosztem własnego majątku, uzyskując jedynie częściową odpłatność lub inne świadczenie o znacznie niższej wartości.

Przykładowo może to mieć miejsce w przypadku sprzedaży za cenę znacznie niższą od wartości rynkowej. W związku z tym jedynie pełna odpłatność lub równowartość świadczenia ze strony drugiej strony, jak w przypadku zamiany, wyklucza element darowizny w zawartych umowach.

Korzyści 

Po przeczytaniu tekstu dowiesz się:

  • W jaki sposób darowizna wpływa na koszty i przychody operacyjne w księgach rachunkowych;
  • Jakie mogą być konsekwencje przekazania darowizny w zamian za świadczenie, takie jak reklama;
  • W jaki sposób należy ewidencjonować darowiznę pieniężną w księgach rachunkowych;
  • Jak wygląda ewidencja księgowa darowizny w postaci towarów;
  • Co należy uwzględnić przy ewidencji darowizny środka trwałego;
  • Jakie są zasady rozliczania VAT w przypadku przekazania darowizny środka trwałego;
  • Jak wygląda ewidencja księgowa przekazania całkowicie zamortyzowanego środka trwałego;
  • Jakie rodzaje darowizn mogą być odliczone od dochodu.

Pobierz wzór:

Umowa darowizny – wzór

Polecamy też:

Odliczenie darowizny od dochodu przez spółkę

Jak księgować darowizny rzeczowe w fundacji

Zaksięgowanie komputera jako darowizny dla stowarzyszenia

Wykup, darowizna i sprzedaż samochodu – czy można uniknąć podatku?

Zakup i montaż klimatyzatorów w jednostce – jak księgować

Pytanie: Jednostka budżetowa zakupiła (po dokonaniu rozeznania cenowego) 4 klimatyzatory ścienne. Wartość całości zamówienia wynosi 28.486,80 zł. Każdy klimatyzator wraz z usługą montażu wynosi poniżej 10.000 zł. Zarówno treść zapytania ofertowego, jak i treść na fakturze brzmi „dostawa i montaż klimatyzacji”. Na podstawie oferty oferenta jesteśmy w stanie wyróżnić następujące elementy zamówienia − zestaw: klimatyzator, agregat chłodniczy; materiał: wieszak pod agregat, przewód elektryczny, rury miedziane, materiał drobny, korytka; robocizna. Czy mogę zakwalifikować całość faktury jako usługę, tj. paragraf 4300, czy klimatyzatory powinnam ująć w wyposażeniu pozostałym w kwocie wynikającej z oferty bez usługi montażu i dostawy? Czy nie powinnam usługi ujmować w ewidencji pozostałe środki trwałe? Czy ująć w klasyfikacji budżetowej paragraf 4210 – klimatyzator (następnie w ewidencji pozostałe środki trwałe konto 013 i jednorazowo umorzyć czy umarzać wg stawki rocznej 10%), dostawę i montaż zaś paragraf 4300 – zakup usług? Który sposób będzie poprawny?

Środki trwałe to rzeczowe aktywa trwałe i zrównane z nimi, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok, kompletne, zdatne do użytku i przeznaczone na potrzeby jednostki. Zalicza się do nich m.in. nieruchomości − w tym grunty, prawo użytkowania wieczystego gruntu, budowle i budynki, a także będące odrębną własnością lokale, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oraz spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego, a także maszyny, urządzenia, środki transportu i inne rzeczy.

 

Ustawa o rachunkowości nie odnosi się do wartości środka trwałego, granica 10.000 zł dotyczy sposobu amortyzacji środków trwałych i jest określona w ustawach o podatku dochodowym, do tej wartości odnosi się również rozporządzenie w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej.