Jak prawidłowo zatrudnić studentów z Ukrainy i Białorusi. Co ze składkami i podatkiem

Iwona Kusio-Szalak

Autor: Iwona Kusio-Szalak

Dodano: 26 listopada 2018
Pytanie:  Polski podatnik rozliczający się na zasadach ogólnych z VAT, zatrudnia na zlecenie osoby fizyczne. Niestety coraz trudniej jest z odpowiednią kadrą i ludźmi, którzy w ogóle chce pracować. W związku z powyższym przedsiębiorca prowadzi rozmowy ze studentami, ale jedna ze studentek jest z Ukrainy i na trzecim roku studiów. Studentka ma tylko wizę do 31 grudnia 2018 r. i nie ma jeszcze karty czasowego pobytu. Czy można ją zatrudnić na zlecenie jak zwykłego studenta? Czy trzeba załatwić jakieś dodatkowe procedury i pozwolenia? Jak ją rozliczyć? Czy wystawić PIT-11 czy IFT i gdzie? Druga kandydatka jest studentka drugiego roku z Białorusi. Kobieta ta ma kartę pobytu i na niej jest zaznaczone – dostęp do rynku pracy. Czy można ją zatrudnić jak zwykłego studenta na zlecenie do 26 roku bez składek? Jak ją prawidłowo rozliczyć? Studentka ma meldunek w urzędzie skarbowym Mokotów. Czy do urzędu skarbowego wystarczy zwykły PIT-11?
Odpowiedź: 

Z uwagi na trudną sytuację na rynku pracy, ustawodawca umożliwił zatrudnianie pracowników pochodzących przede wszystkim z Ukrainy, Białorusi, Armenii czy Mołdawii bez konieczności uzyskania pozwolenia na pracę. Podobnie ze studentami, którzy mogą być zatrudniani w taki sposób, jak studenci polscy. Nie zwalnia ich jedynie z konieczności posiadania wizy.

Studenci z Ukrainy oraz Białorusi, a także z Mołdawii będący cudzoziemcami nie potrzebują zezwolenia na pracę, jeśli: 

  • przebywają w Polsce lub przybywają do niej w celu podjęcia lub kontynuacji stacjonarnych studiów wyższych lub stacjonarnych studiów doktoranckich, a podstawą ich pobytu w Polsce jest karta pobytu wydana w celu podjęcia lub kontynuacji studiów. Cudzoziemcy są również zwolnieni od posiadania takiego zezwolenia, jeśli podjęli studia na terytorium innego państwa członkowskiego UE, które zamierzają kontynuować lub uzupełnić w Polsce;
  • są studentami studiów stacjonarnych odbywającymi studia w Polsce na podstawie wizy;
  • są studentami, którzy wykonują pracę w ramach odbywania staży zawodowych, do których odbywania kierują ich organizacje będące członkami międzynarodowych zrzeszeń studentów (na przykład Międzynarodowe Stowarzyszenie Studentów Medycyny odsyła na staż zawodowy do Polski studentów obcokrajowców);
  • są studentami, którzy wykonują pracę w ramach współpracy publicznych służb zatrudnienia i ich zagranicznych partnerów, jeżeli potrzeba powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy jest potwierdzona przez właściwy organ zatrudnienia;
  • są studentami szkół wyższych skierowanymi do odbycia w okresie nieprzekraczającym sześciu miesięcy w roku kalendarzowym praktyk zawodowych (w ramach umowy pomiędzy zagraniczną szkołą wyższą lub zawodową a pracodawcą, zarejestrowanej w powiatowym urzędzie pracy właściwym ze względu na miejsce zamieszkania lub siedziby pracodawcy);
  • są studentami szkół wyższych lub uczniami szkół zawodowych w państwach członkowskich UE lub EFTA, którzy wykonują prace w ramach praktyk zawodowych przewidzianych w regulaminie studiów lub w programie nauczania, pod warunkiem uzyskania skierowania na taką praktykę ze szkoły wyższej lub zawodowej.
Zatrudnienie studenta z ww. Państw na umowę zlecenie podlega regulacjom polskich przepisów ubezpieczeniowych.

W związku z powyższym zleceniobiorca, który jest studentem, nie podlega obowiązkowi ubezpieczeń społecznych, pod warunkiem posiadania statusu studenta przez cały czas trwania umowy zlecenia i nie ukończył 26. roku życia. W momencie ukończenia 26. roku życia lub utracenia statusu studenta zleceniodawca powinien zgłosić zleceniobiorcę do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych, od dnia zaistnienia wydarzenia skutkującego utratą zwolnienia z opłacania składek.

Kwestia opodatkowania umowy zlecenia zawartej ze studentem pochodzącym z Ukrainy, Białorusi czy Mołdawii zależy od jego deklarowanego miejsca zamieszkania.

Jeżeli student oświadcza, że mieszka w Polsce, wówczas zaliczkę na podatek zgodnie z ogólnymi zasadami, do urzędu skarbowego właściwego dla miejsca zamieszkania cudzoziemca.

Inaczej ma się sytuacja, jeśli zleceniobiorca deklaruje miejsce zamieszkania w swoim rodzimym kraju. Wówczas należy potrącać od przychodu 20% podatek ryczałtowy i przekazywać do 20. dnia następnego miesiąca po miesiącu, w którym pobrano podatek, do urzędu skarbowego właściwego dla miejsca zamieszkania lub siedziby płatnika. Jeżeli natomiast zleceniobiorca przed wypłatą wynagrodzenia przedstawi certyfikat rezydencji, zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania dochodu, nie należy pobierać zaliczek na podatek dochodowy.

Reasumując, możecie Państwo zatrudnić w ramach umowy zlecenia studenta z Ukrainy, na takich samych zasadach, jak studenta z Polski, z zastrzeżeniem, iż posiadał on będzie wizę lub inny dokument uprawniający do przebywania na terytorium RP. Rozliczenie podatkowe nastąpi na podstawie oświadczenia studenta o zamieszkaniu. Możliwe jest również zatrudnienie studentki z Białorusi, która posiada kartę pobytu, na której jest zaznaczone dostęp do rynku pracy, jak zwykłego studenta. Z uwagi na to, iż posiada zameldowanie w Dzielnicy Mokotów, zaliczki na podatek dochodowy powinny zostać odprowadzone do właściwego dla miejsca zamieszkania urzędu skarbowego. Obie studentki do ukończenia 26 roku życia nie będą podlegały ubezpieczeniom społecznym.

  • art. 88 – 88c ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2018 r. poz. 1265),
  • rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecz­nego (Dz. Urz. UE L z 2004 r., nr 166 str. 1 ze zm.),
  • rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L z 2009 r. nr 284 str. 1 ze zm.),
  • umowa z 18 listopada 1992 r. między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Białoruś w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku,
  • konwencja z 12 stycznia 1993 r. między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Ukrainy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku.
Iwona Kusio-Szalak

Autor: Iwona Kusio-Szalak

Radca prawny. Od wielu lat specjalizuje się w praktycznych zagadnieniach prawa pracy. Autorka opracowań z zakresu prawa pracy kierowanych do pracowników kadr i działów personalnych, a także osób zarządzających. Specjalizuje się w prawie pracy, w szczególności w zagadnieniach związanych z tworzeniem umów i dokumentów związanych ze stosunkiem pracy, a także czasem pracy, zgodnym z prawem zatrudnianiem i zwalnianiem pracowników, podnoszeniem kwalifikacji zawodowych, uprawnieniami rodzicielskimi. Posiada bogate doświadczenie w reprezentowaniu zarówno pracowników, jak i pracodawców w sporach pracowniczych przed sądami pracy.

Materiały Video na ten temat

Nie ma jeszcze komentarzy do tego dokumentu.
Zaloguj się aby dodać komentarz
wiper-pixel