Koszty na przełomie roku – księgowanie i rozliczanie 2025

Księgowanie kosztów na przełomie roku to temat, który co roku budzi wiele pytań wśród księgowych i pracowników działów finansowo-księgowych. Wydatki dotyczące końcówki jednego roku i początku kolejnego często rodzą wątpliwości: kiedy je ująć, jak je rozliczyć i czy mają wpływ na wynik podatkowy. W tekście wyjaśniamy, jak prawidłowo ujmować koszty na przełomie roku zgodnie z ustawą o rachunkowości i przepisami podatkowymi. Przedstawiamy także praktyczne przykłady księgowań i checklistę pomocną przy zamknięciu roku obrotowego.

Dlaczego problem kosztów z przełomu roku jest kluczowy dla księgowych

Zamknięcie roku obrotowego to zawsze czas intensywnych analiz, korekt i weryfikacji kosztów. Szczególne wątpliwości pojawiają się przy wydatkach dotyczących dwóch okresów sprawozdawczych – końcówki starego i początku nowego roku. Z punktu widzenia ustawy o rachunkowości (UoR), podstawową zasadą jest zasada memoriału oraz współmierności przychodów i kosztów. Oznacza to, że jednostka ma obowiązek ujęcia kosztów w tym okresie, którego dotyczą, niezależnie od momentu ich zapłaty.

Zasada memoriału i współmierności – podstawa prawidłowego księgowania

Zasada memoriału (art. 6 ust. 1 UoR) nakazuje ujmować w księgach rachunkowych wszystkie osiągnięte przychody i dotyczące ich koszty, bez względu na termin zapłaty. Z kolei zasada współmierności (art. 6 ust. 2 UoR) wymaga, aby w danym okresie sprawozdawczym ująć wszystkie koszty poniesione dla osiągnięcia przychodów danego okresu, niezależnie od momentu ich poniesienia finansowo.

Rozliczenia międzyokresowe kosztów – praktyczne zasady ewidencji

Rozliczenia międzyokresowe kosztów (RMK) są jednym z kluczowych narzędzi zapewniających prawidłowe stosowanie zasady współmierności.

Ustawa o rachunkowości wyróżnia dwa rodzaje RMK:

1. Czynne RMK – ujmuje się koszty poniesione w bieżącym okresie, dotyczące przyszłych okresów (art. 39 ust. 1 UoR).

2. Bierne RMK – ujmuje się koszty dotyczące bieżącego okresu, które zostaną poniesione w przyszłości (art. 39 ust. 2 UoR).

Korzyści

Po przeczytaniu tekstu:

Poznasz różnice między czynnymi a biernymi RMK i nauczysz się je poprawnie stosować.
Sprawdzisz, kiedy ująć koszt w księgach, a kiedy w podatku dochodowym (CIT/PIT).
Unikniesz najczęstszych błędów popełnianych przy zamknięciu roku.
Otrzymasz praktyczne przykłady księgowań – gotowe do zastosowania.
Skorzystasz z checklisty, która ułatwi Ci kontrolę kosztów i poprawność ujęcia.

Uzyskaj dostęp do Portalu FK a wraz z nim:

Aktualne informacje o zmianach w prawie (24/dobę)
Indywidualne konsultacje z ekspertami (odpowiedź w 48 h)
Codziennie aktualizowana baza ponad 40 500 porad dotyczących podatków, VAT, rachunkowości, ZUS i prawa pracy
Ponad 3 000 narzędzi: kalkulatory, wzory dokumentów, formularze, szkolenia i porady wideo