Jak będzie wyglądał handel w wigilię i w niedzielę w grudniu 2018 r. oraz w 2019 r.

Izabela Nowacka

Autor: Izabela Nowacka

Dodano: 20 grudnia 2018
handel w święta

Od 1 marca 2018 r. obowiązuje w Polsce ustawa z 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni. Przepisy tej ustawy przewidują stopniowe wygaszanie handlu oraz wykonywanie czynności związanych z handlem w placówkach handlowych w niedziele i święta. Dotyczy to sklepów, galerii handlowych. W listopadzie 2018 r. do Sejmu wpłynął poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz niektóre inne dni. Co wprowadza? Przeczytaj tekst i dowiedz się więcej na ten temat. Sprawdź ponadto na przykładzie jak będzie wyglądał handel w wigilię oraz w 2019 roku.

Od 1 marca 2018 r. obowiązuje w Polsce ustawa z 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni (Dz.U. poz. 305 i 650). Przepisy tej ustawy przewidują stopniowe wygaszanie handlu oraz wykonywanie czynności związanych z handlem w placówkach handlowych w niedziele i święta. Dotyczy to sklepów, galerii handlowych. Natomiast ustawa wymienia też szereg wyłączeń czyli przypadków, w których zakaz handlu nie obowiązuje. 

I tak, do końca 2018 r. zakaz nie obowiązuje w pierwszą i ostatnią niedzielę każdego miesiąca kalendarzowego (chyba że przypada wtedy święto, wówczas zakaz jest).

Ponadto, ustawodawca pozwolił na handel w:

  • dwie kolejne niedziele poprzedzające Boże Narodzenie,
  • niedzielę bezpośrednio poprzedzającą pierwszy dzień Wielkiej Nocy,
  • ostatnią niedzielę przypadającą w styczniu, kwietniu, czerwcu i sierpniu (poza przypadkiem, gdy w te dni przypadnie święto).

Z kolei w dniu 24 grudnia (Wigilia) i w sobotę bezpośrednio poprzedzającą pierwszy dzień Wielkiej Nocy (Wielką Sobotę) w placówkach handlowych:

1) handel oraz wykonywanie czynności związanych z handlem,

2) powierzanie pracownikowi lub zatrudnionemu wykonywania pracy w handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem

są zakazane po godzinie 14.00.

Oczywiście czynne mogą być inne placówki, których zakaz nie obejmuje (wymienione w art. 6 ustawy) czyli m.in. stacje paliwowe, kwiaciarnie, cukiernie, piekarnie, apteki, kioski z prasą, biletami komunikacji miejskiej, sklepy na dworcach, przystaniach morskich, sklepy internetowe, placówki pocztowe.

Pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia za czas nieprzepracowany w związku ze zmniejszeniem wymiaru jego czasu pracy z powodu wykonywania krótszej pracy w Wigilię lub w sobotę bezpośrednio poprzedzającą pierwszy dzień Wielkiej Nocy tj. do godziny 14.00.

Wynagrodzenie to oblicza się stosując zasady obowiązujące przy ustalaniu wynagrodzenia za czas urlopu wypoczynkowego.

PRZYKŁAD

Przedsiębiorca zatrudnia kilku pracowników w sklepie z kosmetykami, w galerii handlowej. Galeria jest czynna od 9.00, ale pracownicy zaczynają pracę o 8.00. W Wigilię, 24 grudnia 2018 r. (poniedziałek) pracownicy przepracują tylko 6 godzin tj. od 8.00 do 14.00. Za 2 niedopracowane godziny przysługuje im wynagrodzenie liczone jak urlopowe. Załóżmy, że pracownica zarabia 3.000 zł oraz ma prawo do zmiennej miesięcznej premii od 5% do 20% wynagrodzenia za czas przepracowany. W grudniu są do przepracowania, zgodnie z obowiązkiem, 152 godziny, a pracownicy przepracują 150 godzin. Za grudzień pracownica powinna otrzymać pełne 3.000 zł oraz wynagrodzenie jak za urlop za 2 godziny. W okresie od września do listopada premie wyniosły łącznie 1.200 zł za 472 godziny pracy. Premia za jedną godzinę pracy wynosi 2,54 zł (1.200 zł: 472 godz.). Wynagrodzenie za 2 niedopracowane godziny w Wigilię wynosi 5,08 zł.     

Jak będzie w 2019 r. i potem

Z kolei w 2019 r. sklepy będą otwarte tylko w ostatnią niedzielę każdego miesiąca, a także w dwie kolejne niedziele poprzedzające Boże Narodzenie i w niedzielę poprzedzającą Wielkanoc.

Natomiast od 2020 r. zakaz nie będzie obowiązywać w ostatnią niedzielę stycznia, kwietnia, czerwca i sierpnia każdego kolejnego roku kalendarzowego, a także w dwie kolejne niedziele poprzedzające Boże Narodzenie i w niedzielę poprzedzającą Wielkanoc. We wszystkie niedziele i święta będą mogły być otwarte podmioty nieobjęte zakazem wymienione w art. 6 ustawy.

W 2019 r. w żadną ostatnią niedzielę miesiąca nie wypadnie święto. A wolne będą dodatkowo niedziele:

  • 14 kwietnia oraz
  • 15 i 22 grudnia.
Projektowane zmiany

W listopadzie 2018 r. do Sejmu wpłynął poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz niektóre inne dni (druk 3038). Jak czytamy w uzasadnieniu do projektu, z jednej strony przepisy o niehandlowych niedzielach są w dużym stopniu respektowane, niemniej jednak konieczne jest wprowadzenie do ustawy kilku zmian mających na celu uszczegółowienie i doprecyzowanie przepisów, aby nie budziły wątpliwości interpretacyjnych.

Do tej grupy zmian należy zaliczyć propozycje doprecyzowania wyłączeń spod zakazu handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem (kilka zmian redakcyjnych), a także powierzania pracownikowi lub zatrudnionemu wykonywania pracy w handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem.

Jedna z przykładowych zmian dotyczy placówek pocztowych. Otóż, obecnie zakaz handlu nie dotyczy placówek pocztowych w rozumieniu ustawy z 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz.U.). W praktyce okazało się, że wyłączenie to jest nadużywane przez typowe placówki handlowe, które dzięki uzyskaniu statusu placówki pocztowej prowadzą handel we wszystkie niedziele i święta, czego nie mogłyby czynić nie mając takiego statusu.

Dlatego w celu zamknięcia tej furtki w projekcie przewidziano doprecyzowanie, że z wyłączenia spod zakazu handlu mogą korzystać tylko takie placówki pocztowe, których przeważająca działalność polega na świadczeniu usług pocztowych w rozumieniu ustawy – Prawo pocztowe, a nie wszystkie placówki pocztowe.

Ponadto, zakaz handlu ma ominąć placówki handlowe:

  • skupujące nie tylko zboża, buraki cukrowe, owoce, warzywa lub mleko surowe, ale także rzepak,
  • prowadzące w okresie od 1 czerwca do 30 września każdego roku kalendarzowego handel wyłącznie maszynami rolniczymi i częściami zamiennymi do tych maszyn oraz - tu nowość - także materiałami eksploatacyjnymi i innymi materiałami używanymi w trakcie bieżącej, zwykłej pracy maszyny rolniczej, jak również narzędziami niezbędnymi do wymiany części zamiennych w takich maszynach.
Za ladą członek rodziny

Proponuje się by przedsiębiorca będący osobą fizyczną, prowadzący handel wyłącznie osobiście, we własnym imieniu i na własny rachunek, mógł korzystać z nieodpłatnej pomocy członków najbliższej rodziny w czasie prowadzenia handlu w niedziele i święta. Jednak warunek jest taki by krewni nie byli ani pracownikami ani zatrudnionymi na umowy cywilne (lub w ramach pracy tymczasowej) w placówce handlowej prowadzonej przez takiego przedsiębiorcę.

Izabela Nowacka

Autor: Izabela Nowacka

Ekonomista, specjalizuje się w prawie pracy, ubezpieczeniach społecznych i prawie podatkowym. Autorka licznych publikacji z zakresu rozliczania wynagrodzeń, współpracuje z wieloma wydawnictwami, jest autorką publikacji m.in. w Rzeczpospolitej, Monitorze Prawa Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, Monitorze rachunkowości budżetowej
Nie ma jeszcze komentarzy do tego dokumentu.
Zaloguj się aby dodać komentarz
Dołącz do Portalu FK i odbieraj nagrody
KLUB <
wiper-pixel