Stawki VAT w gastronomii: czy będą uproszczenia i co zmieni się od 2027 roku

Mariusz Olech

Autor: Mariusz Olech

Dodano: 2 października 2026
Stawki VAT w gastronomii – sprawdź zmiany 2027

Stawki VAT w gastronomii nadal sprawiają przedsiębiorcom trudności, bo podobne produkty i usługi mogą być opodatkowane według różnych zasad. Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców zwrócił się do ministra finansów o przeanalizowanie uproszczenia systemu i ograniczenia liczby stawek VAT stosowanych w gastronomii. Na razie nie ma decyzji o jednolitej preferencyjnej stawce dla branży, ale rząd przyjął projekt zmian dotyczących wybranych napojów. Od 1 stycznia 2027 r. niektóre napoje bezalkoholowe zawierające co najmniej 20% soku mają zostać objęte stawką 23% VAT.

Korzyści 
  • Przeczytasz, na czym według Rzecznika MŚP polegają główne problemy z VAT przedsiębiorców działających w branży gastronomicznej
  • Dowiesz się, w jaki sposób jego zdaniem można je ograniczyć
  • Poznasz plany MF dotyczące zmian w opodatkowaniu VAT niektórych napojów od 1 stycznia 2027 r. 

Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców (MŚP) stanął w obronie firm działających w branży gastronomicznej. Od dłuższego już czasu zgłaszają one problemy związane z opodatkowaniem sprzedawanych przez nie produktów i świadczonych usług. Dotyczy to w szczególności stosowania przepisów o VAT, a zwłaszcza właściwych stawek tego podatku.

Obecnie w branży gastronomicznej stosowanych jest kilka stawek VAT. Oprócz stawki podstawowej wynoszącej 23%, w grę mogą wchodzić także stawka 5% na wybrane towary spożywcze czy 8% – przewidziana dla usług związanych z wyżywieniem. W praktyce bardzo często o wysokości należnego podatku VAT decyduje tylko  jeden składnik produktu spośród wielu, które zostały użyte do jego wytworzenia. Pokazała to m.in. głośna sprawa restauratora z Gdańska, który otrzymał mandat 2.500 zł za sprzedaż pizzy z krewetkami z 8% VAT zamiast 23%. Niejasne przepisy zmuszają przedsiębiorców do stałego śledzenia regulacji, klasyfikacji i orzecznictwa, co utrudnia prowadzenie działalności.

Stawki VAT w gastronomii – Rzecznik MŚP apeluje o zmiany

Problemy te wielokrotnie były sygnalizowane nie tylko przez samych przedsiębiorców, ale również przez zrzeszające ich organizacje. Dlatego Rzecznik MŚP postanowił zainterweniować w omawianej kwestii do Ministra Finansów.

Jak podkreślił Rzecznik MŚP w komunikacie z 22 września 2026 r., przedsiębiorca prowadzący restaurację, bar czy niewielki punkt gastronomiczny powinien koncentrować się na prowadzeniu firmy, a nie na rozstrzyganiu skomplikowanych kwestii podatkowych przy każdym posiłku czy napoju. Jeżeli podobne dania mogą być opodatkowane w różny sposób ze względu na składnik, formę sprzedaży czy kwalifikację świadczenia, trudno jest mówić o systemie prostym i przewidywalnym. Uzasadniając to twierdzenie Rzecznik MŚP powołał się na doświadczenia przedsiębiorców. Wynika z nich, że o wysokości VAT może przesądzić pojedynczy składnik dania. Natomiast napoje sprzedawane w ramach jednego zamówienia mogą podlegać innej stawce niż pozostałe elementy usługi.

Ustalenie prawidłowego opodatkowania wymaga niekiedy analizy:

  • przepisów krajowych i unijnych,
  • orzecznictwa sądów,
  • klasyfikacji PKWiU,
  • kodów Nomenklatury Scalonej (CN) oraz
  • wiążących informacji stawkowych (WIS).

Zwiększa to po stronie przedsiębiorców koszty prowadzenia działalności, ryzyko nieumyślnych błędów oraz sporów z organami podatkowymi.  Autor wystąpienia do MF zaakcentował przy tym, że gastronomia w dużej mierze opiera się na małych firmach. Każda dodatkowa procedura oznacza dla nich nie tylko wspomniane wcześniej uciążliwości, ale również wymaga poświęcenia czasu.

Rzecznik MŚP zwrócił się do ministra finansów z postulatem przeanalizowania ograniczenia liczby stawek VAT stosowanych w gastronomii. To samo dotyczy wprowadzenia jednolitej stawki preferencyjnej dla świadczeń charakterystycznych dla tej branży.

W ocenie Rzecznika MŚP, takie rozwiązanie mogłoby zmniejszyć ryzyko podatkowe i koszty administracyjne oraz  ograniczyć liczbę sporów dotyczących właściwej kwalifikacji produktów i usług. Byłoby ono również korzystne dla fiskusa. Mogłoby bowiem jednocześnie usprawnić pobór podatku (tym bardziej, że regulacje unijne pozostawiają państwom członkowskim swobodę w kształtowaniu tego obszaru systemu podatkowego).

Wyższa 23% stawka VAT na niektóre napoje – od 1 stycznia 2027 r.

Na razie nie wiadomo, czy i jak resort finansów odniesie się do wskazanych postulatów Rzecznika MŚP. Niezależnie od tego pracuje on nad zmianami dla firm działających w branży gastronomicznej. Problem polega na tym, że co prawda MF planuje ujednolicenie stawek VAT na niektóre artykuły spożywcze, ale ma to polegać na ich podwyżce. 22 września 2026 r. rząd przyjął bowiem projekt ustawy o zmianie ustawy o VAT.

Zakłada on, że stawka VAT wzrośnie z 5% do 23% w obrocie handlowym oraz z 8% do 23% w gastronomii – na wybrane napoje bezalkoholowe zawierające co najmniej 20% soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego. Zmiana będzie zatem polegać na objęciu ich jednolitą stawką VAT 23%.

Nie jest to jednak ujednolicenie w kierunku wprowadzenia jednolitej stawki „preferencyjnej”, o co w odniesieniu do gastronomii zabiega Rzecznik MŚP. Nowe przepisy mają wejść w życie 1 stycznia 2027 r.

Podsumowanie

  • Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców (MŚP) zwrócił się do ministra finansów z postulatem analizy obecnych regulacji VAT w gastronomii oraz rozważenie ich uproszczenia i ujednolicenia.
  • Miałoby to polegać m.in. na ograniczeniu liczby stawek VAT stosowanych w tej branży, w tym wprowadzeniu jednolitej stawki preferencyjnej dla charakterystycznych dla niej świadczeń. Jest to reakcja na sygnały od przedsiębiorców, którzy uskarżają się na warunki prowadzenia działalności w tym zakresie.
  • Obecnie ustalenie właściwej stawki (tj. 5%, 8% lub 23%) wymaga od nich uwzględniania m.in. charakteru świadczenia, klasyfikacji PKWiU, kodów CN, wiążących informacji stawkowych oraz wyjątków wynikających z przepisów.
Autor:

Mariusz Olech

Mariusz Olech

Autor: Mariusz Olech

Prawnik z doświadczeniem w administracji skarbowej, dziennikarz. Ukończył studia magisterskie na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie oraz na Wydziale Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Jest także absolwentem podyplomowych studiów w zakresie Master of Business Administration. Wykładowca akademicki. Autor licznych publikacji z dziedziny podatków, prawa pracy i szeroko rozumianego prawa gospodarczego w czołowych polskich wydawnictwach.
Nie ma jeszcze komentarzy do tego dokumentu.
Zaloguj się aby dodać komentarz