Zwrot kaucji za butelkę a PIT – kiedy trzeba zapłacić podatek?

System kaucyjny, jako mechanizm promujący recykling i ponowne wykorzystanie opakowań, obowiązuje w Polsce od  1 października 2025 r. 

Są nim objęte m.in.:

• plastikowe butelki jednorazowe (PET) o pojemności do 3 litrów, a także
• metalowe puszki o pojemności do 1 litra.

Nabywcy kupując napoje w takich opakowaniach, odpowiednio oznaczonych, dopłacają 50 groszy. Następnie mogą odzyskać zapłaconą kaucję, zwracając niezniszczone opakowanie w sklepach uczestniczących w systemie (najczęściej do automatu). 

Nie. Zwrot własnej kaucji za butelki lub puszki objęte systemem kaucyjnym co do zasady nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu PIT. Podatnik odzyskuje bowiem wcześniej poniesiony wydatek, a nie uzyskuje nowego przysporzenia majątkowego.

W ostatnim czasie coraz częściej pojawiają się doniesienia o osobach, które ze zbierania pustych opakowań objętych tym systemem, oddawanych później do punktów ich odbioru (np. butelkomatów), uczyniły sobie stałe źródło dochodów. Niektórzy potrafią w ten sposób zarobić nawet kilkaset złotych dziennie. W związku z tym rodzą się pytania o podatkowe skutki takiej działalności, a w szczególności, czy osiągane z niej dochody podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.    

Do kwestii tej Ministerstwo Finansów ustosunkowało się m.in. w wyjaśnieniach z 25 maja 2026 r. Zostały one opublikowane 27 maja br. na stronie systemu informacji celno-skarbowej „EUREKA” (ID informacji: 693185).

W wyjaśnieniach tych resort finansów zwrócił uwagę na zwrotny charakter  kaucji,  w  obowiązującym od 1 października 2025 r. nowym systemie kaucyjnym.  Dlatego osoby fizyczne, jeśli poniosły wydatek na kaucję, którą następnie odzyskują, dokonując zwrotu opakowań objętych tym systemem – nie osiągają przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o PIT.

Ministerstwo Finansów powołało się w tym zakresie na wynikającą z ustawy o PIT zasadę powszechności opodatkowania. Oznacza ona, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów zwolnionych z opodatkowania (por. art. 9 ust. 1 ustawy o PIT).

MF zastrzegło, że oceny, czy:

• uzyskane świadczenie podlega opodatkowaniu oraz
• w jaki sposób i
• w jakiej wysokości

– dokonuje się zawsze w konkretnym stanie faktycznym.

W sytuacji gdy ktoś odzyskuje „swoją” kaucję, którą zapłacił np. dokonując zakupów artykułów spożywczych w sklepie, to nie musi z tego tytułu wykazywać podatku PIT.

Nie stanowią go zaś świadczenia, które ze swej istoty dotyczą zwrotu wcześniej poniesionych przez podatnika wydatków, czy też kosztów. Przychód jest bowiem w istocie określonym przyrostem majątkowym, a zatem jego otrzymanie musi mieć charakter ostateczny (por. np. interpretację indywidualną dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 12 stycznia 2026 r. nr 0113-KDIPT2-3.4011.869.2025.1.GG). Natomiast otrzymanie przez podatnika zwrotu kaucji za opakowania (np. butelki, puszki), którą wcześniej zapłacił, nie świadczy o takim przysporzeniu (przyroście majątku).

Do kwestii podatkowych skutków zbierania i oddawania butelek itp. objętych systemem kaucyjnym odniósł się już wcześniej wiceminister finansów i szef Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) Marcin Łoboda. Na konferencji prasowej wyjaśnił, że jeśli osoba fizyczna zajmuje się tym sama, to nie stanowi to działalności gospodarczej. Według przedstawiciela MF sytuacja wyglądałaby nieco inaczej, gdyby butelki zbierali wynajęci do tego celu pracownicy. Wówczas, ze względu na element zorganizowania, charakterystyczny dla takiej działalności, można byłoby mówić o jej opodatkowaniu. Z kolei  minister klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska  przekazała niedawno, że nie będzie podatku od systemu kaucyjnego.

• Według MF oddawanie opakowań zwrotnych (butelek i puszek) w systemie kaucyjnym nie rodzi obowiązku zapłaty PIT.
• Może on natomiast pojawić się w przypadku, gdy dana osoba oddaje opakowania, za które wcześniej nie zapłaciła kaucji. Dotyczy to zwłaszcza przypadków, gdy taka działalność ma charakter zorganizowany, z wykorzystaniem pracowników.