Odroczenie JPK_PD dzięki kwartalnemu VAT – jak zyskać dodatkowy rok na nowe obowiązki

Z obowiązujących przepisów wynika, że  struktury JPK w podatkach dochodowych (tj. JPK_KR_PD, JPK_ST_KR, JPK_PKPIR, JPK_EWP i JPK_ST), będą obowiązywały od:

• 1 stycznia 2026 r. – w przypadku podatników CIT i spółek niebędących osobami prawnymi oraz w przypadku podmiotów zobowiązanych prowadzić na gruncie przepisów PIT księgi podatkowe, obowiązanych przesyłać pliki JPK_V7M (zawierające ewidencję i deklarację),
• 1 stycznia 2027 r. – w przypadku pozostałych podatników CIT i spółek niebędących osobami prawnymi oraz pozostałych podmiotów zobowiązanych prowadzić na gruncie przepisów PIT księgi podatkowe, w tym zobowiązanych do przesyłania pliku JPK_V7K.

Z tego wynika, że obowiązki w omawianym zakresie od 2026 roku  będą ciężyć na podatnikach, którzy są zobligowani do przesyłania plików JPK_VAT za okresy miesięczne (tj. JPK_V7M). Natomiast przedsiębiorcy, którzy rozliczają się z podatku od towarów i usług za okresy kwartalne, wysyłając JPK_VAT7K – po raz pierwszy  przekażą  fiskusowi JPK_PD  dopiero  w 2028 roku (za 2027 rok).

Zatem istnieje możliwość odroczenia  terminu  elektronicznego prowadzenia ksiąg i przesyłania ich w formie plików JPK_PD do urzędu skarbowego. Mianowicie będzie to możliwe, jeśli przedsiębiorca – jako  podatnik  VAT – przejdzie z miesięcznego na kwartalny sposób rozliczania tego podatku. Przejście to musi być jednak dokonane przed rozpoczęciem okresu, z którymi przepisy wiążą powstanie wspomnianych wcześniej obowiązków (jest w nich mowa o roku rozpoczynającym się po 31 grudnia 2025 r.).

Przypomnijmy, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, aby dokonać takiej zmiany, należy złożyć do właściwego urzędu skarbowego formularz (aktualizacyjny)  VAT-R.  Jeśli firma mająca status czynnego podatnika VAT  zamierza zmienić sposób rozliczania tej daniny z miesięcznego na kwartalny, takiego zgłoszenia  należy dokonać najpóźniej  w terminie  do 25. dnia drugiego miesiąca kwartału, za który będzie po raz pierwszy złożona kwartalna deklaracja podatkowa  (zob. art.  99 ust. 3 ustawy o VAT).  Jednak jeśli termin ten  przypada na dzień wolny od pracy, zgłoszenie należy złożyć w najbliższym dniu roboczym.  Oznacza to, że przy spełnieniu ustawowych warunków, możliwe jest jeszcze złożenie wspomnianego zgłoszenia, jeśli podatnik chce rozpocząć takie rozliczenia od IV kwartału 2025 roku. W takim przypadku powinien dopełnić formalności w tym zakresie  w terminie do 25 listopada br. (tj. do 25. dnia drugiego miesiąca IV kwartału 2025 r.).

Późniejsze podjęcie decyzji w tym zakresie, tj. przejście na kwartalną metodę rozliczania VAT począwszy od przyszłego roku (tj. od I kwartału 2026 roku) – nie pozwoli na skuteczne odroczenie wspomnianych wcześniej obowiązków w zakresie JPK_PD.

W tym miejscu należy przypomnieć, że zgodnie z art. 99 ust. 3 ustawy o VAT, z kwartalnego rozliczania VAT w 2025 roku mogą korzystać:

• tzw. mali podatnicy, którzy nie wybrali metody kasowej,
• podatnicy podlegający opodatkowaniu tzw. estońskim CIT (tj.  ryczałtem od dochodów spółek, o którym mowa w art. 28j ustawy o CIT), jeśli wartość sprzedaży brutto  (czyli razem z  VAT) nie przekroczyła u nich w 2024 roku wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 4.000.000 euro (17.138.000 zł).

Przepisy o VAT zawierają jednak ograniczenia w możliwości korzystania z tego prawa. W myśl art. 99 ust. 3a ustawy o VAT, z kwartalnego VAT nie mogą korzystać:

• nowo zarejestrowani podatnicy VAT przez pierwsze 12 miesięcy działalności,
• przedsiębiorcy dokonujący sprzedaży tzw. towarów wrażliwych, wskazanych w załączniku nr 15 do ustawy o VAT (np. paliw, elektroniki, wyrobów stalowych) powyżej 50.000 zł netto miesięcznie,
• firmy, które w danym kwartale dokonały importu towarów  na zasadach określonych w art. 33a ust. 1 ustawy o VAT  (tj. w  procedurze  uproszczonej),
• podmioty, które wbrew przepisom Prawa przedsiębiorców nie zapewniły klientom możliwości płatności bezgotówkowych (np. kartą płatniczą).

Od 1 stycznia 2026 r. dla wielu firm rozliczających PIT i CIT wejdzie w życie nowy obowiązek prowadzenia elektronicznych ksiąg podatkowych, a następnie ich raportowania do urzędu skarbowego w formacie JPK_PD. Można go jednak odroczyć, przechodząc na kwartalne rozliczenie VAT. Należy to zrobić najpóźniej do 25 listopada 2025 r.