Podatek minimalny CIT 2025 – pierwsze rozliczenie do 31 marca 2025 r.

Przepisy dotyczące tzw. minimalnego podatku dochodowego zostały wprowadzone do krajowego porządku prawnego w ramach rozwiązań tzw. Polskiego Ładu.  Ich celem jest uszczelnienie systemu podatkowego, a tym samym zwiększenie wpływów do budżetu państwa, poprzez ograniczenie liczby podmiotów, które mimo prowadzenia działalności na dużą skalę i osiągania z niej wysokich przychodów, dzięki różnym praktykom optymalizacyjnym wykazują niskie – nieadekwatne  do skali i rodzaju tej działalności. – dochody, tudzież wykazują straty, unikając w ten sposób opodatkowania CIT. 

Przy czym pierwotnie rozwiązania te miały obowiązywać już od 2022 roku. Następnie obowiązek płacenia wspomnianej daniny przez zobligowane podmioty został zawieszony na 2 lata. W wyniku tego, przepisy o minimalnym podatku dochodowym od osób prawnych zaczęły obowiązywać od 1 stycznia  2024 r.

Obowiązkiem płacenia minimalnego podatku dochodowego został objęty bardzo szeroki krąg podmiotów. Przepisy w tym zakresie muszą bowiem stosować spółki mające polską rezydencję podatkową, podatkowe grupy kapitałowe,  a także  jednostki ze statusem nierezydentów, prowadzące w Polsce działalność poprzez położony tutaj zagraniczny zakład – które w roku podatkowym:

• poniosły stratę ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych lub,
• osiągnęły udział dochodów (ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych) w przychodach (innych niż z zysków kapitałowych) w wysokości nie większej niż 2%.

W praktyce więc szczególnie narażone na zapłatę minimalnego podatku dochodowego są firmy działające w branżach charakteryzujących się niską dochodowością bądź sezonowością, która może powodować występowanie w pewnych okresach roku strat na działalności.  Eksperci wskazują tutaj np. branże  przetwórczą, transportową, hotelarską, czy gastronomiczną.

Nie oznacza to jednak, że wszystkie firmy działające w tych sektorach gospodarki zostały dotknięte nowymi obowiązkami. Przepisy przewidują bowiem w tym zakresie istotne wyłączenia. Od zapłaty podatku minimalnego ustawodawca zwolnił  m.in. firmy:

• nowo powstałe – przez pierwsze 3 lata działalności,
• będące małymi podatnikami – których przychody roczne nie przekraczają 2.000.000 euro,
• ze spadającymi przychodami – tj. u których przychody w danym roku podatkowym były o 30% niższe niż w roku poprzednim,
• działające w sektorach zdrowotnym, komunalnym oraz finansowym (np. banki, zakłady ubezpieczeń),
• postawione w stan upadłości, likwidacji bądź objęte postępowaniem restrukturyzacyjnym,
• będące  stroną umowy o współdziałanie z Szefem KAS, o której mowa w art. 20s § 1 Ordynacji podatkowej.

Podatnicy minimalnego podatku dochodowego są zobowiązani samodzielnie ustalić podstawę opodatkowania tą daniną, a także wpłacić ją fiskusowi. Przy czym zgodnie z obowiązującymi w omawianym zakresie przepisami, podstawę tę można ustalić na dwa sposoby, tj. podstawowy oraz uproszony. Wybór jednej z tych metod  zależy od podatnika.  Stawka  wspomnianego podatku wynosi 10% podstawy opodatkowania.

Zapłaty minimalnego podatku za dany rok podatkowy dokonuje się jednokrotnie. Nie ma zatem obowiązku uiszczania zaliczek na poczet wspomnianej daniny w trakcie jego trwania. Zgodnie z art. 24ca ust. 12 ustawy o CIT, podatnicy są zobligowani wpłacać na rachunek urzędu skarbowego należny minimalny podatek dochodowy w terminie, o którym mowa w art. 27 ust. 1 tej ustawy (czyli do końca trzeciego miesiąca roku następnego).

Objęcie jednostki podatkiem minimalnym nie oznacza, że jest ona zwolniona z rozliczenia „standardowego” CIT. Pomimo więc tego, że mamy tutaj do czynienia z podatkami dochodowymi od osób prawnych, dodatkowo uregulowanymi w tej samej ustawie, jeden podmiot noże być zobowiązany do rozliczenia się za dany rok podatkowy zarówno z minimalnego, jak i ze  „zwykłego” CIT.  W praktyce podatek minimalny, o którym mowa, rozlicza się  w składanym zeznaniu rocznym CIT-8, wypełniając dodatkowo w tym celu załącznik CIT/M („Informacja o wysokości minimalnego podatku dochodowego”).

Natomiast jeśli podatnik zapłacił minimalny podatek i w kolejnych okresach rozliczeniowych będzie osiągał dochód, to zapłacony wcześniej podatek minimalny wolno mu będzie odliczyć od „podstawowego”  podatku  CIT w ciągu 3  kolejnych lat podatkowych. Tak wynika z art. 24ca ust. 13 ustawy o CIT. Zatem jeśli wpłata dotyczyła podatku minimalnego za 2024 rok, to podatnik będzie mógł go odliczać od  CIT za 2025, 2026 i 2027 rok (tj. za kolejno następujące po sobie 3 lata podatkowe następujące bezpośrednio po roku, za który podatnik wpłacił minimalny podatek dochodowy).

Podatek minimalny CIT 2025 dotyczy firm, które osiągnęły stratę lub niską rentowność. Wysokość podatku wynosi 10% podstawy opodatkowania. Daninę należy rozliczyć w CIT-8 do 31 marca 2025 roku.