Różnice inwentaryzacyjne, czyli rozbieżności między stanem rzeczywistym a ewidencyjnym ujawnione podczas inwentaryzacji, wymagają szczególnej uwagi i odpowiedniego zakwalifikowania. Niezależnie od tego, czy mamy do czynienia z niedoborem, nadwyżką czy błędem ewidencyjnym – każdy przypadek musi być udokumentowany, wyjaśniony i rozliczony zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości. Dowiedz się, jak prawidłowo postępować z ujawnionymi różnicami, jak ocenić odpowiedzialność pracownika oraz jak zaksięgować niedobory i nadwyżki w świetle przepisów.

Pytanie: Spółka z o.o. osiągnęła zysk za rok obrotowy 2025. W dniu 30 czerwca br. Zwyczajne Zgromadzenie Wspólników powzięło uchwałę o podziale tego zysku. Zgodnie z jej treścią: część zysku przeznaczono na wypłatę dywidendy dla jedynego wspólnika będącego osobą fizyczną, pozostałą część przekazano na kapitał zapasowy, termin wypłaty całości dywidendy określono na dzień 30 września br. Część dywidendy została już wypłacona. Spółka powzięła wątpliwość, czy do 30 września br. zachowa płynność finansową wystarczającą do wypłacenia pozostałej kwoty dywidendy bez uszczerbku dla bieżących zobowiązań handlowych. Wypłata pozostałej części dywidendy będzie możliwa najprawdopodobniej w pierwszym tygodniu października br. (tj. kilka dni po pierwotnym terminie). W związku z tym spółka rozważa podjęcie przed 30 września 2026 r. uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników zmieniającej pierwotną uchwałę w zakresie terminu wypłaty i przesuwającej go na dzień 31 października 2026 r. (z klauzulą, że wypłata nastąpi niezwłocznie, gdy sytuacja finansowa na to pozwoli). Czy Zgromadzenie Wspólników ma prawną możliwość podjęcia przed upływem pierwotnego terminu uchwały zmieniającej termin wypłaty dywidendy? Czy skuteczna zmiana wymaga bezwzględnej zgody uprawnionego wspólnika? Czy w przypadku podjęcia uchwały przesuwającej termin płatności na 31 października 2026 r. po stronie Spółki powstanie przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń z uwagi na czasowe pozostawienie środków w Spółce? Jeśli uchwała nie zostanie podjęta lub zmiana terminu okaże się nieskuteczna, a wypłata nastąpi w październiku 2026 r., czy na Spółce ciąży prawny obowiązek naliczenia i wypłaty odsetek za opóźnienie, czy też ich wypłata następuje na wyraźne żądanie wspólnika? Jaka stawka odsetek ma zastosowanie w takiej sytuacji? Czy w sytuacji, gdy wspólnik nie zgłosi roszczenia o wypłatę odsetek za opóźnienie (lub zrzeknie się ich naliczania), po stronie Spółki powstanie przychód z nieodpłatnych świadczeń? Czy w przypadku naliczenia i faktycznej wypłaty odsetek za opóźnienie w wypłacie dywidendy, Spółka ma prawo zaliczyć ten wydatek do kosztów uzyskania przychodu? Czy odsetki z tytułu opóźnienia w wypłacie dywidendy podlegają opodatkowaniu po stronie wspólnika, który ww. odsetki otrzyma?

Pytanie: Proszę o pomoc w prawidłowym ujęciu likwidacji dwóch środków trwałych. Spółka akcyjna, księgi rachunkowe. 1) Samochód zlikwidowany 2 lipca (data protokołu z likwidacji), sprzedany dwa tygodnie później. Nie jest jeszcze w pełni zamortyzowany, ale właśnie lipiec jest ostatnim miesiącem naliczania amortyzacji. Nie jestem pewna, czy tę ostatnią amortyzację powinnam zaksięgować w koszty amortyzacji, czy też już w pozostałe koszty operacyjne (pozostała wartość netto). Wiem, że i tak wartość amortyzacji będzie w kosztach, ale jednak zależy mi na prawidłowym ujęciu w kosztach operacyjnych (amortyzacja) lub pozostałych kosztach operacyjnych. Jeżeli dobrze rozumiem, to: • dla celów bilansowych - powinnam naliczyć amortyzację do dnia postawienia w stan likwidacji; gdy samochód został zlikwidowany 2 lipca, to powinnam ustalić proporcjonalnie wartość przypadającą na amortyzację (za pierwszy jeden/dwa dni lipca), a pozostałą wartość netto ująć jako pozostałe koszty operacyjne lipca? Czy ze względu na małą istotność mogę zastosować uproszczenie i zaksięgować całą pozostałą wartość netto środka trwałego jako amortyzację (tak jak dla celów podatkowych) lub jako pozostałe koszty operacyjne; • dla celów podatkowych - za lipiec naliczam normalnie amortyzację. Czy takie ujęcie jest prawidłowe, czy też księgowania powinny być inne? 2) Kolejne pytanie dotyczy likwidacji żurawia samochodowego zamontowanego na samochodzie ciężarowym ze względu na zły stan techniczny. Samochód pozostaje w użytkowaniu. Samochód razem z żurawiem został przyjęty jako jeden środek trwały w 2012 roku. Na fakturze zakupu nie było wyszczególnionych wartości żurawia i samochodu, była podana jedna wartość zbiorcza dla tego zestawu. Z tego względu nie mam danych, na podstawie których mogłabym pomniejszyć wartość początkową środka trwałego o wartość żurawia wynikającą z faktury zakupu. Uzyskałam jednak informację od sprzedającego, że w tym przypadku połowę wartości sprzedanego kompletu stanowiła wartość żurawia, a drugą połowę wartość samochodu ciężarowego. Czy taka wiadomość mailowa od sprzedawcy stanowi wystarczającą podstawę do tego, żeby zmniejszyć wartość początkową środka trwałego o połowę? Ponadto ten środek trwały został w międzyczasie ulepszony, a amortyzacja ulepszenia kończy się we wrześniu 2026 roku. Czy zmiana wartości środka trwałego (zmniejszenie) powinna w jakiś sposób wpłynąć na okres amortyzacji i wysokość miesięcznych odpisów amortyzacyjnych?

Pytanie: Firma, w której pracuję postanowiła przyjąć dwóch uczniów realizując program „Zawodowe Mazowsze przyszłości - innowacyjne kształcenie zawodowe”. Jak powinna wyglądać procedura związana z tym przedsięwzięciem od strony księgowości? Jak ewidencjonować faktury za BHP lub odzież roboczą?

Pytanie: Spółka wykupiła samochód z leasingu oraz zakupiła całkiem nowy, ponieśliśmy różnego rodzaju nakłady. Bardzo proszę o podpowiedź, pod względem rachunkowym i podatkowym, które poniższe wydatki są kosztem okresu, a które nakładem inwestycyjnym zaliczanym do wartości początkowej środka trwałego w przypadku wykupu i zakupu. Chodzi o: ubezpieczenie OC, ubezpieczenie AC i NW, opłaty związane z rejestracją pojazdu (dowód, tablice rejestracyjne), podatek od środków transportu.

Pytanie: Spółka wykupiła samochód z leasingu oraz zakupiła całkiem nowy, ponieśliśmy różnego rodzaju nakłady. Bardzo proszę o podpowiedź, pod względem rachunkowym i podatkowym, które poniższe wydatki są kosztem okresu, a które nakładem inwestycyjnym zaliczanym do wartości początkowej środka trwałego w przypadku wykupu i zakupu. Chodzi o: ubezpieczenie OC, ubezpieczenie AC i NW, opłaty związane z rejestracją pojazdu (dowód, tablice rejestracyjne), podatek od środków transportu.

Odpis aktualizujący należności może być konieczny, gdy kontrahent nie płaci faktury przez dłuższy czas, a odzyskanie zapłaty staje się niepewne. W takiej sytuacji przedsiębiorca powinien ocenić, czy należność jest tylko przeterminowana, czy już nieściągalna, oraz sprawdzić skutki księgowe i podatkowe braku zapłaty. Znaczenie ma także możliwość skorzystania z ulgi na złe długi w VAT oraz pilnowanie terminu przedawnienia należności.

Odpis aktualizujący należności może być konieczny, gdy kontrahent nie płaci faktury przez dłuższy czas, a odzyskanie zapłaty staje się niepewne. W takiej sytuacji przedsiębiorca powinien ocenić, czy należność jest tylko przeterminowana, czy już nieściągalna, oraz sprawdzić skutki księgowe i podatkowe braku zapłaty. Znaczenie ma także możliwość skorzystania z ulgi na złe długi w VAT oraz pilnowanie terminu przedawnienia należności.

Pytanie: Czy stanowi przychód bilansowy zapłacona przez ubezpieczyciela faktura zaliczka za naprawę samochodu po szkodzie? Zaliczka wystawiona w czerwcu, wpłata zaliczki w maju. Z jaką datą zaksięgować przychód? Jest to samochód ciężarowy, posiada AC.

Pytanie: Czy stanowi przychód bilansowy zapłacona przez ubezpieczyciela faktura zaliczka za naprawę samochodu po szkodzie? Zaliczka wystawiona w czerwcu, wpłata zaliczki w maju. Z jaką datą zaksięgować przychód? Jest to samochód ciężarowy, posiada AC.