Od 13 kwietnia 2026 r. zmieniają się zasady kontroli zwolnień lekarskich, co bezpośrednio wpływa na Twoją pracę przy rozliczaniu wynagrodzeń chorobowych i zasiłków. Nowe przepisy doprecyzowują, kiedy pracownik traci prawo do świadczeń – w szczególności w przypadku wykonywania pracy zarobkowej lub podejmowania aktywności sprzecznej z celem zwolnienia – oraz rozszerzają możliwości oceny takich sytuacji przez ZUS i pracodawcę. Dla księgowej oznacza to konieczność prawidłowej kwalifikacji zdarzeń ujawnionych w trakcie kontroli, właściwego rozliczenia świadczeń, a w razie potrzeby – podjęcia działań związanych ze zwrotem nienależnie wypłaconych kwot. Sprawdź, kto i w jakim zakresie może przeprowadzić kontrolę, jakie są jej skutki finansowe oraz jak bezpiecznie rozliczyć świadczenia po jej zakończeniu.
ZUS ZLA po zmianach od 13 kwietnia 2026 r. – na co się przygotować
Weryfikuj uprawnienia do kontroli
Sprawdź, czy jako pracodawca masz prawo do przeprowadzenia kontroli (wypłata wynagrodzenia chorobowego lub zasiłków powyżej 20 ubezpieczonych). W przeciwnym razie złóż wniosek do ZUS.
Dokumentuj ustalenia z kontroli
Każdą kontrolę przeprowadzaj rzetelnie i sporządzaj protokół. To kluczowe dla ewentualnego pozbawienia pracownika prawa do świadczeń i dalszych rozliczeń.
Analizuj charakter aktywności pracownika
Nie każda aktywność oznacza naruszenie – oceń, czy była to praca zarobkowa lub działanie sprzeczne z celem zwolnienia, czy tylko czynność incydentalna.
Reaguj na nieobecność pracownika podczas kontroli
Jeśli pracownika nie ma w miejscu pobytu, ponów kontrolę i poproś o wyjaśnienia. Brak uzasadnienia może być podstawą zakwestionowania zwolnienia.
Podejmuj działania przy nienależnych świadczeniach
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości wystąp do ZUS o decyzję o zwrocie świadczenia i odpowiednio skoryguj rozliczenia płacowe.
Pracodawca będący płatnikiem zasiłków dla swoich ubezpieczonych w czasie ich zatrudnienia może w skorzystać z pomocy ZUS w ustaleniu zasadności wystawiania im zwolnień lekarskich od pracy przez lekarza, ponieważ sam takich uprawnień nie posiada. Warto tu skorzystać z druku OL-2 „Wniosek pracodawcy o kontrolę zaświadczenia lekarskiego”.
Wniosek płatnika składek niezobowiązanego do wypłaty zasiłków o przeprowadzenie kontroli wykorzystania zwolnienia lekarskiego.
Kwota cofniętych lub zmniejszonych świadczeń po kontroli zwolnień lekarskich w pierwszym kwartale 2015 r. wyniosła prawie 52,6 mln zł. To ponad 3 mln zł więcej niż w zeszłym roku w tym samym okresie. Natomiast w całym 2014 r. kwota ta wyniosła 177 mln zł.
Blisko 177 mln zł - na taką kwotę ZUS cofnął lub zmniejszył świadczenia chorobowe w 2014 r. w wyniku kontroli zwolnień lekarskich. To o 35 mln mniej niż w 2013 r.
Prawie 50 mln zł wstrzymanych świadczeń chorobowych w I kwartale 2014 roku.
Blisko 50 mln zł wstrzymanych lub cofniętych świadczeń chorobowych - to efekt kontroli zwolnień lekarskich ZUS w III kwartale tego roku.
@ Wiedza i Praktyka Sp. z o.o. \\ Wszystkie prawa zastrzeżone.
/WiedzaiPraktyka
/wip
/WiedzaiPraktyka
/wip