Podatek od nadzwyczajnych zysków firm paliwowych – Sejm uchwalił ustawę

Podatek od nadzwyczajnych zysków firm paliwowych ma być rozwiązaniem czasowym. Środki z podatku mają zostać przeznaczone na finansowanie działań łagodzących skutki gwałtownego wzrostu cen paliw.

Jak wyjaśniono, projekt jest reakcją na wyjątkową sytuację gospodarczą związaną z konfliktem zbrojnym na Bliskim Wschodzie oraz zakłóceniami w dostawach ropy naftowej. Te okoliczności doprowadziły do wzrostu cen na światowych rynkach energii. W efekcie część firm paliwowych uzyskała ponadprzeciętne zyski, które nie były wynikiem nowych inwestycji czy poprawy efektywności, lecz nagłych zmian cen rynkowych.

Podobne mechanizmy były wcześniej stosowane w państwach Unii Europejskiej w czasie kryzysu energetycznego po agresji Rosji na Ukrainę.

Firmy paliwowe mają zostać objęte czasowym podatkiem od nadzwyczajnych zysków, tzw. windfall tax. Obejmie on zyski osiągnięte od 1 marca do 31 grudnia 2026 r.

Opodatkowaniu będzie podlegała wyłącznie nadwyżka ponad tak ustalony poziom.

Mechanizm ten zapobiega opodatkowaniu podmiotów, które – mimo prowadzenia działalności w obszarach objętych zakresem przedmiotowym projektowanej ustawy – nie osiągnęły faktycznie przychodów o nadzwyczajnym charakterze. Zaliczki na podatek będą obliczane i wpłacane narastająco, co oznacza, że różnica między przychodami faktycznymi a hipotetycznymi będzie obliczana od początku roku podatkowego do końca każdego kolejnego miesiąca. 

Ile wyniesie stawka podatku od nadzwyczajnych zysków?

Stawka podatku wyniesie 60% nadzwyczajnego zysku.

Jak firmy paliwowe będą rozliczać podatek od nadzwyczajnych zysków?

Podatek będzie rozliczany w formie miesięcznych zaliczek oraz ostatecznego rozliczenia rocznego. Pierwsza zaliczka, obejmująca okres od marca do lipca 2026 r., zostanie rozłożona na cztery równe części, płatne od września do grudnia 2026 r.

Podatnik będzie miał też obowiązek złożenia zeznania o wysokości podatku od nadzwyczajnych zysków. Trzeba będzie to zrobić do 30 kwietnia 2027 r. Zeznanie będzie składane wyłącznie elektronicznie w sposób określony w przepisach odrębnych, a więc przepisach wykonawczych. W tym samym terminie podatnik będzie musiał zapłacić należny podatek od nadzwyczajnych zysków albo różnicę między podatkiem należnym a sumą wpłaconych zaliczek.

Na co Rząd chce przeznaczyć wpływy z podatku?

Środki z podatku mają pomóc sfinansować rządowe działania osłonowe związane ze wzrostem cen paliw. Chodzi m.in. o obniżki podatków pośrednich oraz inne instrumenty wsparcia dla obywateli i przedsiębiorców.

Wpływy z podatku mają wynieść ok. 4 mld zł.

Ustawa wejdzie w życie z 1 sierpnia 2026 r. Teraz nad ustawą będzie pracował Senat, a następnie zostanie przekazana do podpisu Prezydenta.

Źródło: 

Rządowy projekt ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysków ze zbycia paliw ciekłych osiągniętych w okresie od marca do grudnia 2026 r. (druk nr 2684),

premier.gov.pl