Deregulacja 2.0 – jakie zmiany podatkowe i ułatwienia dla przedsiębiorców proponuje MF?

6 lipca 2026 r. minister finansów Andrzej Domański wraz z ministrem do spraw nadzoru nad wdrażaniem polityki rządu Maciejem Berkiem, przedstawili założenia pakietu propozycji zmian w systemie podatkowym, określonego jako  „Deregulacja 2.0”. Jak wynika z opublikowanego w tej sprawie komunikatu rządowego, celem deregulacji – obejmującej łącznie 19 zmian – jest uproszczenie rozliczeń oraz poprawa relacji między administracją skarbową a podatnikami i przedsiębiorcami.

Jedno  z najważniejszych rozwiązań zaproponowanych w pakiecie dotyczy kas fiskalnych. Polega ono na wprowadzeniu możliwości rezygnacji przez przedsiębiorcę z posiadania takiego urządzenia w fizycznej postaci. Zamiast tego podatnik mógłby korzystać z darmowej aplikacji na dowolne urządzenie mobilne. Za jego pomocą wystawiałby paragony z kodem QR lub e-paragony, zamiast papierowych.

Zmiana, o której mowa, byłaby korzystna dla firm. Pozwoliłaby im bowiem zaoszczędzić na wydatkach związanych z zakupem tradycyjnej, fizycznej kasy  fiskalnej (a także jej serwisem i przeglądami). Szczególnie odczuliby ją najmniejsi  przedsiębiorcy, działający w branżach sezonowych i mobilnych (np. handel na targach i jarmarkach, usługi mobilne itp.).   

Inną ważną zmianą będzie wystawianie przez administrację skarbową za podatnika wstępnie wypełnionej deklaracji VAT. W tym modelu urząd przygotuje na podstawie posiadanych danych plik JPK, zaś podatnik po jego weryfikacji będzie mógł go zatwierdzić i wysłać online. Rozwiązanie to – wzorowane na analogicznym narzędziu funkcjonującym już od dłuższego czasu w odniesieniu do zeznań rocznych PIT – ma ułatwić funkcjonowanie 2 mln podatników, którzy co miesiąc bądź co kwartał przekazują deklaracje VAT.

Prościej ma być także jeśli chodzi o korzystanie z interpretacji indywidualnych. Jak wskazano, rocznie wydawanych jest około 25 tys. takich dokumentów. Natomiast łącznie wydano ich już ponad pół miliona. Podatnikom trudno jest zorientować się, które z nich wciąż obowiązują.

Fiskus będzie czuwał nad ich aktualnością. Jeśli interpretacje nadal będą zgodne z prawem, ich ważność będzie przedłużana. W przeciwnym wypadku będą usuwane z  systemu w sposób widoczny dla podatnika. Z kolei w razie zmiany interpretacji w okresie jej obowiązywania – podatnik nie zapłaci zaległego podatku.

Ponadto po zmianach jednolite interpretacje dotyczące podatku od nieruchomości – obowiązujące w całej Polsce – będzie wydawał jeden organ. Przedsiębiorca z nieruchomościami w kilku gminach złoży w tym celu tylko jeden wniosek.

Zgodnie z zapowiedzią,  system sam wykryje i zasygnalizuje błąd w rozliczeniu. Jeśli podatnik, który go popełnił działając w dobrej wierze, sam dokona poprawki zanim zareaguje urząd – zapłaci tylko 50% odsetek za zwłokę. Uniknie także sankcji  karnych skarbowych.

Padła również zapowiedź rozszerzenia zasady tzw. milczącej zgody. Brak w określonym terminie reakcji organu podatkowego na wniosek podatnika w niektórych sprawach, zadziała na korzyść wnioskodawcy. Ma to dotyczyć np. wniosków o odroczenie terminu lub umorzenie kosztów postępowania. Ta sama zasada będzie obowiązywać pod kątem przywrócenia terminu zgłoszenia nabycia spadku lub darowizny.

Korzystne dla podatników zmiany zapowiedziano również w zakresie czynności sprawdzających. Rocznie jest ich przeprowadzanych około 2,5 mln. Podatnicy mają otrzymywać jasną informację o rozpoczęciu oraz zakończeniu takich czynności. Jak wyjaśniono, będzie to oznaczać koniec nieograniczonego w czasie sprawdzania ich rozliczeń w tym trybie.

Ponadto ma się zmniejszyć obciążenie podatników związane z tego rodzaju postępowaniami, jeśli chodzi o formalności. Urząd nie będzie miał prawa domagać się od nich dostarczenia dokumentów, jeśli zawarte w nich dane może pobrać automatycznie z własnych systemów teleinformatycznych.

Bardzo ważną zmianą dla podatników będzie wydłużenie terminu na wniesienie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Przypomnijmy, że obecnie – zgodnie z art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej – termin ten wynosi 14 dni, licząc od dnia doręczenia decyzji.  MF uznało, że jest on zbyt krótki, ponieważ często nie wystarcza nawet na zebranie w tym celu  niezbędnych  dokumentów. Dlatego postanowiono go wydłużyć do 30 dni.

Ponadto podatnik uzyska możliwość formalnego zrzeczenia się prawa do odwołania. Dzięki temu decyzja (zwłaszcza korzystna dla podatnika) będzie mogła zostać wykonana od razu, bez konieczności oczekiwania na upływ terminu odwoławczego.

Zapowiedziany pakiet deregulacyjny przewiduje także inne korzystne dla podatników, w tym przedsiębiorców zmiany. Chodzi m.in. o:

• podatek od nieruchomości proporcjonalny do udziału  – współwłaściciel nieruchomości nie będzie odpowiadał za całość podatku,
• realizację zasady istotności – przy błahych transakcjach o minimalnym wpływie na finanse publiczne urząd nie będzie wszczynał postępowań (z wyjątkiem celowego działania na szkodę Skarbu Państwa),
• wydawanie zaświadczeń o niezaleganiu dla podatników spłacających zaległości na raty lub w ramach układu z wierzycielami – mimo trwającej spłaty (będzie je można wykorzystać np. w przetargu czy przy wniosku kredytowym),
• wyeliminowanie negatywnych konsekwencji wynikających ze zmiany interpretacji ogólnych,
• wydawanie wiążących informacji podatkowych także w podatkach dochodowych  (PIT i CIT),
• rozszerzenie katalogu dobrowolnych zabezpieczeń o hipotekę przymusową oraz zastaw na udziałach, akcjach i ruchomościach – zamiast blokady rachunku bankowego przedsiębiorcy,
• weryfikację przez organ odwoławczy lub sąd każdej decyzji o zabezpieczeniu podatku, przed wydaniem ostatecznej decyzji.

Zapowiedź zmian, o których była mowa wcześniej, należy ocenić pozytywnie. Są one bowiem ukierunkowane na zmniejszenie formalizmu w relacjach podatników z organami podatkowymi i zwiększenie ich ochrony. Trzeba jednak mieć na uwadze to, że na razie mamy do czynienia jedynie z propozycją tych zmian. Póki co nie wiadomo, jaki będzie ich ostateczny kształt, ani czy w ogóle wejdą w życie. Więcej będzie można o nich powiedzieć po zamieszczeniu projektu na stronach Rządowego Centrum  Legislacji (RCL), a przynajmniej po publikacji  założeń tych zmian w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów.  Jeśli chociaż część z nich zacznie obowiązywać już w 2027 roku, co zostało zasygnalizowane, będzie to dobra wiadomość dla przedsiębiorców.

6 lipca br. został zapowiedziany pakiet zmian pod nazwą „Deregulacja 2.0”. Jego celem jest uproszczenie rozliczeń oraz poprawa relacji między administracją skarbową a  podatnikami, w tym przedsiębiorcami. Mają  temu służyć m.in. aplikacje z funkcją kasy fiskalnej, a także wstępnie wypełnione za podatnika deklaracje VAT. To samo dotyczy wydłużenia terminu na wniesienie odwołania od decyzji organu z 14 do 30 dni, ujednolicenia interpretacji podatkowych czy wzmocnienia sytuacji podatników, wobec których prowadzone są czynności sprawdzające. 

Źródło:

• komunikat Ministerstwa Finansów z 6 lipca 2026 r. „Deregulacja 2.0: przyjazna administracja skarbowa i pewność prawa podatkowego”.