Nowości
RSS
Ważny od 2003-11-27 do 2007-12-31
Prawo do odprawy pieniężnej
Pracownikowi, z którym Twoja firma rozwiązuje umowę o pracę w trybie ustawy o
tzw. zwolnieniach grupowych, przysługuje odprawa pieniężna.
Jak było przed 1 stycznia 2004 r.?
Do 1 stycznia 2004 r. jeżeli Twoja firma rozwiązała z pracownikiem stosunek pracy z przyczyn leżących po jej stronie (czyli np. z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych) - zarówno w trybie zwolnień grupowych, jak i indywidualnych - musiała wypłacić odprawę pieniężną w wysokości obowiązującej od 1 lipca 2003 r.:
1) jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik przepracował u Ciebie mniej niż 2 lata,
2) dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik przepracował u Ciebie 2 i więcej lat, jednak nie więcej niż 8 lat,
3) trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik przepracował u Ciebie ponad 8 lat. Wysokość odprawy pieniężnej ustalałeś według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy. Nie mogła być ona jednak wyższa niż kwota 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w grudniu roku poprzedzającego rok, w którym rozwiązano stosunek pracy (czyli 11.400 zł w 2003 r. - 15 x 760 zł).
Odprawa pieniężna nie przysługiwała jednak pracownikowi:
1) który do dnia rozwiązania stosunku pracy przyjął propozycję zatrudnienia w zakładzie pracy przejmującym w całości lub w części mienie dotychczas zatrudniającego go zakładu (czyli Twojej firmy) albo w zakładzie pracy powstałym w wyniku takiego przejęcia,
2) który po rozwiązaniu stosunku pracy rozpoczyna działalność gospodarczą na własny rachunek lub w ramach spółki albo spółdzielni w związku z przejęciem określonych składników mienia ruchomego lub nieruchomego zakładu pracy; dotyczy to także pracownika, który w chwili rozwiązania stosunku pracy jest wspólnikiem w spółce lub członkiem spółdzielni dokonującej takiego przejęcia,
3) który nabył prawo do emerytury lub renty albo który jest zatrudniony w innym zakładzie pracy w pełnym wymiarze czasu pracy lub w kilku zakładach pracy łącznie w pełnym wymiarze czasu pracy,
4) prowadzącemu działalność gospodarczą na własny rachunek,
5) prowadzącemu gospodarstwo rolne o powierzchni użytków rolnych powyżej 5 ha przeliczeniowych albo gospodarstwo stanowiące dział specjalny produkcji rolnej w rozumieniu przepisów podatkowych, z którego wysokość podatku rolnego przekracza wysokość podatku z 5 ha przeliczeniowych.
Co się zmieni po 1 stycznia 2004 r.?
Pracownikowi, z którym Twoja firma rozwiąże stosunek pracy w ramach grupowego albo indywidualnego zwolnienia, nadal będzie wypłacała odprawę pieniężną w tej samej wysokości, obowiązującej od 1 lipca 2003 r.:
1) jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u Ciebie krócej niż 2 lata,
2) dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u Ciebie od 2 do 8 lat,
3) trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u Ciebie ponad 8 lat.
Ważne jest to, że wysokość odprawy pieniężnej nie ulega zmianie. Nadal te same będą również zasady ustalania wysokości odprawy pieniężnej. Oznacza to, że wysokość odprawy pieniężnej ustalasz po 1 stycznia 2004 r. według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy.
| Wysokość odprawy pieniężnej nie może przekraczać kwoty 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie odrębnych przepisów, obowiązującego w dniu rozwiązania stosunku pracy. |
Czyli w 2004 r. wysokość odprawy pieniężnej nie będzie mogła przekroczyć kwoty 12.360 zł (824 zł x 15).
| Od 1 stycznia 2004 r. nie ma już katalogu przypadków wyłączających prawo pracownika do odprawy pieniężnej w związku z rozwiązaniem z nim umowy o pracę w trybie zwolnienia grupowego albo indywidualnego. |
Czyli od 1 stycznia 2004 r. jest bez znaczenia, czy np.:
- pracownik pozostaje w zatrudnieniu u innego pracodawcy,
- pobiera emeryturę,
- prowadzi działalność gospodarczą,
- prowadzi gospodarstwo rolne.
Oznacza to, że pracownik zwalniany z pracy w trybie ustawy o tzw. zwolnieniach grupowych zawsze nabędzie prawo do odprawy pieniężnej. Nie jest to więc korzystna zmiana dla Twojej firmy, ponieważ przed zmianą niektórym pracownikom (np. którzy nabyli prawo do emerytury lub renty) mogłeś nie wypłacać odprawy.
| Pracownikom, których stosunki pracy ulegną rozwiązaniu, poczynając od 1 stycznia 2004 r. (dnia wejścia w życie ustawy), w następstwie zwolnień w trybie ustawy o tzw. zwolnieniach grupowych przysługiwać będzie odprawa pieniężna na zasadach określonych w dotychczasowych przepisach, chyba że odprawa pieniężna przysługująca na podstawie niniejszej ustawy jest dla nich korzystniejsza! |
PRZYKŁAD
Jan T. zatrudniony w 100-osobowej firmie dostał wypowiedzenie umowy o pracę z
powodu likwidacji stanowiska pracy 2 grudnia 2003 r. Jego umowa o pracę rozwiąże
się z dniem 31 marca 2004 r., ponieważ wiąże go 3-miesięczny okres
wypowiedzenia. Jest emerytem. Zgodnie z dotychczasową ustawą o tzw.
zwolnieniach grupowych nie nabyłby prawa do odprawy z uwagi na to, że nabył
prawo do emerytury. Ponieważ jednak nowa ustawa jest dla niego korzystniejsza,
należy mu wypłacić odprawę pieniężną.
Podstawa prawna:
- art. 8, 10 ustawy z 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących pracodawcy (tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r. nr 112, poz. 980 ze zm.), czyli ustawy o tzw. zwolnieniach grupowych,
- art. 8, 10, 28 ust. 2 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844).
Autor: Edyta Kołkowska, specjalista w Departamencie Prawa Pracy, Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej
Ostatnia aktualizacja: 26.01.2009
Autor: Edyta Kołkowska
