Nowy zakres ulgi prorodzinnej

Zmiany w zasadach odliczania ulgi prorodzinnej w ustawie z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm., dalej: updof), wprowadza ustawa z 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 209, poz. 1316).

W rozliczeniu za 2008 r. ulga prorodzinna wyniesie na jedno dziecko 1.173,70 zł.

Odliczenia dokonuje się w zeznaniu rocznym samodzielnie lub może zrobić to płatnik, jeśli to on jest uprawniony do obliczeniu podatku dochodowego (konieczne jest oświadczenie podatnika). Ulga prorodzinna za 2008 r. dotyczy całego roku podatkowego, nie podlega rozliczeniu stosunkowemu. Niewykorzystana ulga nie przechodzi na kolejny rok podatkowy.

Zgodnie z dotychczasowymi przepisami (art. 27f ust. 1 updof), w 2008 r. ulga prorodzinna przysługiwała podatnikowi opodatkowanemu na zasadach ogólnych według skali podatkowej, jeżeli w roku podatkowym wychowywał własne lub przysposobione dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 updof.

Po zmianach, w rozliczeniu podatkowym za 2008 r., z ulgi prorodzinnej skorzysta podatnik, którego dzieci:

• są małoletnie,
• bez względu na ich wiek, które otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
• do ukończenia 25. roku życia uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Polska państwie. Wspólne rozliczenie jest możliwe, jeżeli dzieci w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach ogólnych lub dochodów kapitałowych w łącznej wysokości przekraczającej kwotę zmniejszającą podatek (3.088,68 zł), z wyjątkiem renty rodzinnej (bez limitu).

Ulga prorodzinna nadal dotyczy podatników opodatkowanych na zasadach ogólnych (rozliczających się według skali podatkowej).

Kolejne zmiany związane z ulgą prorodzinną wejdą w życie od 1 stycznia 2009 r. i będą mieć zastosowanie do rozliczeń za ten rok podatkowy. W 2009 r. kwota ulgi prorodzinnej wyniesie 1.112,04 zł. Od 1 stycznia 2009 r. do ulgi prorodzinnej będą uprawnieni również opiekunowie prawni dziecka oraz osoby pełniące funkcję rodziny zastępczej.

W rozliczeniu za 2009 r. od podatku dochodowego podatnik będzie miał prawo odliczyć kwotę ulgi na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

• wykonywał władzę rodzicielską,
• pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało,
• sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Ulga prorodzinna za 2009 r. nie będzie dotyczyć całego roku podatkowego, będzie podlegać rozliczeniu stosunkowemu.

Odliczeniu będzie podlegać kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej, za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę.

Odliczenie nie będzie przysługiwać, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:

• na podstawie orzeczenia sądu zostanie umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,
• wstąpi w związek małżeński.

W przypadku gdy w tym samym miesiącu kalendarzowym w stosunku do dziecka wykonywana będzie władza, pełniona funkcja lub sprawowana opieka, każdemu z podatników przysługiwać będzie odliczenie w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty zmniejszającej podatek za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem.

Odliczenie będzie dotyczyć łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Odliczenia dokonamy w zeznaniu podatkowym, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

• odpis aktu urodzenia dziecka,
• zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka,
• odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą,
• zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.

Przepisy te będą miały zastosowanie odpowiednio do podatników utrzymujących pełnoletnie dzieci, w związku z wykonywaniem przez tych podatników ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej.

Ulga prorodzinna nadal będzie dotyczyć podatników opodatkowanych na zasadach ogólnych (rozliczających się według skali podatkowej).

Tekst opublikowano: 15 grudnia 2008 r.