Pytanie: Doradca podatkowy, na podstawie umowy zlecenia dokonuje sprawdzenia poprawności rozliczeń z ZUS osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą. W grudniu odbędzie się rozprawa apelacyjna, na której przedmiotem rozpoznania będzie odmowa wypłaty zasiłku macierzyńskiego osobie składającej apelację. Czy w ramach wzmiankowanej umowy zlecenia doradca podatkowy może być pełnomocnikiem strony apelującej? Sprawdź, jaka jest odpowiedź eksperta.
Odpowiedź: W opisanym przypadku uważam, że doradca podatkowy nie może być pełnomocnikiem tylko na tej podstawie, że jest doradcą i w ramach umowy zlecenia zajmuje się sprawdzeniem poprawności rozliczeń z ZUS. Zgodnie bowiem z przepisem art. 41 ust. 3, w związku z art. 2 ustawy z 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (tekst jednolity: Dz.U. nr 73 z 2008 r. poz. 443 z późn. zm.) doradca podatkowy może przed być pełnomocnikiem podatnika jedynie w zakresie sądowej kontroli decyzji administracyjnych w sprawach dotyczących obowiązków podatkowych.
Brak możliwości występowania przed sądem powszechnym w opisanym przypadku nie oznacza jednak w moim przekonaniu tego, że doradca podatkowy w ogóle pełnomocnikiem osoby ubezpieczeniowej przed sadem. Zgodnie bowiem z przepisem art. 31 ust. 2 pkt 2 ustawy o doradztwie, doradcy są uprawnieni do prowadzenia rozliczeń podatników z tytułu innych (niż podatki) zobowiązań publicznoprawnych, a do takowych w moim przekonaniu należą składki z tytułu ubezpieczenia społecznego.
W takim jednak przypadku uprawnienie do występowania przed sądem powszechnym wynika z innej podstawy prawnej. Zgodnie bowiem z przepisami art. 87 § 1 – 2 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43 z 1964 r. poz. 296 z późn. zm., dalej: Kpc) pełnomocnikiem może być m. in. adwokat lub radca prawny, a ponadto osoba sprawująca zarząd majątkiem lub interesami strony oraz osoba pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia. Pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nieposiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki.
Dlatego też uważam, że w naszym przypadku doradca podatkowy mógłby być pełnomocnikiem przedsiębiorcy jako osoby ubezpieczonej, jeżeliby zakres zlecenia został rozszerzony na stałe zajmowanie się na zasadach zarządu rozliczeniami z tytułu ubezpieczeń społecznych. W tym bowiem przypadku podstawą faktyczną pełnomocnictwa byłby właśnie zarząd w zakresie wypełniania wszelkich obowiązków deklaracyjnych z tytułu ubezpieczeń społecznych, a także zarząd w zakresie opłacania składek.
Zauważyć jednak muszę, że ta podstawa faktyczna nie może wynikać jedynie z treści umowy zlecenia, bowiem musi ona się potwierdzać we władztwie nad powierzonymi sprawami. Takim potwierdzeniem podstawy faktycznej może być wysyłanie deklaracji przez doradcę, na podstawie udzielonego przed ZUS-em pełnomocnictwa, a także uprawnienie do dokonywania zapłaty składek z rachunku bankowego osoby ubezpieczonej. Oprócz tego osoba reprezentowana musi udzielić pełnomocnictwa, w którym wyraźnie określi, że pełnomocnik stale zajmuje się jej sprawami ubezpieczeniowymi. W tym miejscu dodać muszę, że sąd najprawdopodobniej będzie badał, czy zachodzą przesłanki do reprezentowania ubezpieczonego przez osobę niebędąca zawodowym pełnomocnikiem, jeżeli nie będzie nim pracownik, ponieważ to od oceny sądu zależało będzie, czy dopuści ten rodzaj pełnomocnictwa.
W takim jednak przypadku uprawnienie do występowania przed sądem powszechnym wynika z innej podstawy prawnej. Zgodnie bowiem z przepisami art. 87 § 1 – 2 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43 z 1964 r. poz. 296 z późn. zm., dalej: Kpc) pełnomocnikiem może być m. in. adwokat lub radca prawny, a ponadto osoba sprawująca zarząd majątkiem lub interesami strony oraz osoba pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia. Pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nieposiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki.
Dlatego też uważam, że w naszym przypadku doradca podatkowy mógłby być pełnomocnikiem przedsiębiorcy jako osoby ubezpieczonej, jeżeliby zakres zlecenia został rozszerzony na stałe zajmowanie się na zasadach zarządu rozliczeniami z tytułu ubezpieczeń społecznych. W tym bowiem przypadku podstawą faktyczną pełnomocnictwa byłby właśnie zarząd w zakresie wypełniania wszelkich obowiązków deklaracyjnych z tytułu ubezpieczeń społecznych, a także zarząd w zakresie opłacania składek.
Zauważyć jednak muszę, że ta podstawa faktyczna nie może wynikać jedynie z treści umowy zlecenia, bowiem musi ona się potwierdzać we władztwie nad powierzonymi sprawami. Takim potwierdzeniem podstawy faktycznej może być wysyłanie deklaracji przez doradcę, na podstawie udzielonego przed ZUS-em pełnomocnictwa, a także uprawnienie do dokonywania zapłaty składek z rachunku bankowego osoby ubezpieczonej. Oprócz tego osoba reprezentowana musi udzielić pełnomocnictwa, w którym wyraźnie określi, że pełnomocnik stale zajmuje się jej sprawami ubezpieczeniowymi. W tym miejscu dodać muszę, że sąd najprawdopodobniej będzie badał, czy zachodzą przesłanki do reprezentowania ubezpieczonego przez osobę niebędąca zawodowym pełnomocnikiem, jeżeli nie będzie nim pracownik, ponieważ to od oceny sądu zależało będzie, czy dopuści ten rodzaj pełnomocnictwa.
Podstawa prawna: - art. 2, art. 31 ust. 2 pkt 2, art. 41 ust. 3 ustawy z 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (tekst jednolity: Dz.U. nr 73 z 2008 r. poz. 443 z późn. zm.),
- art. 87 § 1 – 2 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43 z 1964 r. poz. 296 z późn. zm.).
- art. 87 § 1 – 2 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43 z 1964 r. poz. 296 z późn. zm.).
