Zwolnienie od pracy

Obecnie pracownicy, która wychowuje przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat, przysługuje w ciągu roku zwolnienie od pracy. Zwolnienie to przysługuje na 2 dni i co ważne pracownica w tym okresie ma prawo do wynagrodzenia (art. 188 Kodeksu pracy, dalej: kp).

Dlatego też jeżeli Twoja firma, zatrudnia pracownice wychowujące dzieci do 14 lat, ma obowiązek udzielić im 2 dni w ciągu roku w celu sprawowania opieki nad dzieckiem. Uprawnienie to przysługuje również pracownikowi (ojcu dziecka). Jeżeli jednak oboje rodzice lub opiekunowie są zatrudnieni, z prawa tego może korzystać tylko jedno z nich.

Oznacza to, że oboje małżonkowie pozostający w zatrudnieniu nie mogą korzystać z prawa do 2 dni z tytułu opieki nad dzieckiem. To ograniczenie ma na celu uniknięcie sytuacji, w której zarówno pracownik (np. mąż i ojciec dziecka), jak i pracownica (żona i matka dziecka) wystąpiliby do swoich pracodawców z wnioskiem o udzielenie 2 dni wolnych z tytułu opieki nad dzieckiem w tym samym czasie.
W konsekwencji dałoby to tym pracownikom w ciągu roku 4 wolne dni, a takie działanie byłoby niezgodne z prawem.

Uprawnienie to przysługuje również pracownikowi niezależnie od tego, czy dziecko ma zapewnioną opiekę drugiego rodzica czy nie.

Oznacza to, że gdy pracuje tylko jedno z rodziców, a drugie np. jest osobą bezrobotną (np. małżonka) to i tak pomimo tego, że dziecko miałoby zapewnioną opiekę ze strony tej osoby (małżonki) pracownikowi przysługują 2 dni opieki nad dzieckiem.



Po 1 stycznia 2004 r., a więc wraz z wejściem w życie znowelizowanych przepisów Kodeksu pracy przepisy te nie zmienią się. Zmiany te mają raczej charakter redakcyjny i ujednolicający. I tak art. 188 kp., który reguluje to zagadnienie, otrzyma po 1 stycznia 2004 r. następujące brzmienie:

"Pracownikowi wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przysługuje w ciągu roku kalendarzowego zwolnienie od pracy na 2 dni, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia."
Zauważ, że w przepisie tym zwrot "w ciągu roku" zastąpiono zwrotem "w ciągu roku kalendarzowego".

Zatem po 1 stycznia 2004 r. Twoja firma w ciągu roku kalendarzowego będzie miała obowiązek udzielić pracownikom lub opiekunom 2 dni zwolnienia od pracy w celu sprawowania opieki nad dzieckiem. I tak jak do tej pory również po 1 stycznia 2004 r. jeżeli oboje rodzice lub opiekunowie są zatrudnieni, z uprawnień tych będzie mogło korzystać tylko jedno z nich.

Autor: Anna Kostecka, konsultant prawny