Ministerstwo edukacji przygotowało rozporządzenie w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczyciela. Przepisy przewidują podwyższenie wymogów kwalifikacyjnych nauczycieli, a ponadto ograniczają uprawnienia dyrektora przy zatrudnianiu nauczycieli. Więcej dowiesz się z tekstu.
Zatrudnienie pracownika o zbliżonych studiach
Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela powinna posiadać m.in. osoba, która ukończyła studia magisterskie lub wyższe zawodowe na kierunku zgodnym lub zbliżonym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć.
Decyzja o tym, czy kandydat na nauczyciela, który miał ukończone studia zbliżone do nauczanego przedmiotu mógł podjąć pracę, należała do kuratora oświaty. Trybunał Konstytucyjny uznał przepis pozwalający podejmować pracę pracownikom, którzy mieli ukończone zbliżone studia za niezgodny z art. 9 ust. 2 Karty Nauczyciela oraz z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP z (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 31 maja 2004 r.). W związku z tym przepis ten został uchylony.
Przepisy projektowanego rozporządzenia nie przewidują jednak możliwości zatrudniania przez dyrektora szkoły poprzez dokonanie oceny, czy osoba ubiegająca się o pracę nauczyciela ukończyła zbliżony kierunek studiów.
Jakie wymogi kwalifikacyjne przepisy przewidują wobec nauczycieli?
Obecnie obowiązujące przepisy nie określają szczegółowych wymagań kwalifikacyjnych.
Jednak znowelizowane rozporządzenie ma w tym zakresie wprowadzić kilka istotnych zmian, m.in. w stosunku do nauczycieli zatrudnionych w uzupełniających liceach ogólnokształcących i technikach uzupełniających czy nauczycieli klas I–III.
W przypadku pierwszej grupy nauczycielem będzie mogła być osoba, która:uzyskała tytuł magistra (lub równorzędny), po ukończeniu studiów wyższych w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć i posiada przygotowanie pedagogiczne bądź uzyskała tytuł magistra (lub równorzędny), po ukończeniu studiów wyższych na dowolnym kierunku, która ponadto posiada przygotowanie pedagogiczne i ukończyła studia podyplomowe w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć.
Jeżeli chodzi o nauczycieli klas I–III, to poza wymaganiami dla nauczyciela szkoły podstawowej kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach i klasach I–III szkół podstawowych posiadać dodatkowo będzie osoba, która uzyskała tytuł magistra lub licencjata, po ukończeniu studiów na kierunku pedagogika w specjalności przygotowującej do pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym lub wczesnoszkolnym albo legitymuje się dyplomem ukończenia zakładu kształcenia nauczycieli w specjalności przygotowującej do pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym lub wczesnoszkolnym.
Zmienią się również wymagania w stosunku do nauczycieli szkół zawodowych. Według znowelizowanych przepisów kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjach i zasadniczych szkołach zawodowych będzie posiadała osoba, która uzyskała:
– tytuł magistra lub równorzędny, po ukończeniu studiów wyższych w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć i posiada przygotowanie pedagogiczne albo
– tytuł magistra lub równorzędny, po ukończeniu studiów wyższych na dowolnym kierunku, która ponadto posiada przygotowanie pedagogiczne i ukończyła studia podyplomowe w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć, albo
- tytuł licencjata lub inżyniera, po ukończeniu studiów wyższych w zakresie nauczanego przedmiotu bądź prowadzonych zajęć i posiada przygotowanie pedagogiczne, albo
- tytuł magistra lub równorzędny, po ukończeniu studiów wyższych na dowolnym kierunku albo tytuł licencjata lub inżyniera, po ukończeniu studiów wyższych na dowolnym kierunku (specjalności), która ponadto posiada przygotowanie pedagogiczne i ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie nauczanego przedmiotu bądź prowadzonych zajęć.
Przypomnijmy, że zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami osoba ucząca w szkole zasadniczej zawodowej musi posiadać wykształcenie na poziomie zakładu kształcenia nauczycieli.
Wato zwrócić uwagę, że te wyżej wymienione (tylko niektóre zmiany dotyczące wymagań kwalifikacyjnych nauczycieli) nie będą dotyczyły wszystkich.
Mianowicie nie obejmą nauczycieli, którzy pozostają w stosunku pracy, i są zatrudnieni na podstawie mianowania.
| Nauczyciele zatrudnieni na podstawie mianowania, którzy spełniali wymagania kwalifikacyjne na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowają nabyte uprawnienia do zajmowania stanowiska nauczyciela. |
Rozporządzenie ma wejść w życie – prawdopodobnie pod koniec września
Podstawa prawna: projekt rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 6 sierpnia 2008 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli.
Tekst opublikowany: 11 września 2008 r.
