Zapomogi otrzymane z zakładowego funduszu socjalnego, udzielanych osobom poszkodowanym w katastrofie naturalnej, w kwocie przekraczającej obowiązujące zwolnienie podatkowe będą nieopodatkowane.
Projekt rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od niektórych dochodów (przychodów) podatników podatku dochodowego od osób fizycznych przewiduje zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od zapomóg otrzymanych od zakładu pracy przez osoby poszkodowane na skutek katastrofy naturalnej.
Zaniechanie będzie miało zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2010 r.
Na podstawie art. 22 §1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.), minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników, zaniechać w całości lub w części poboru podatków, określając rodzaj podatku, okres, w którym następuje zaniechanie, i grupy podatników, których dotyczy zaniechanie.
Projektowane rozporządzenie dotyczy zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od zapomóg otrzymanych przez osobę poszkodowaną na skutek katastrofy naturalnej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej (Dz.U. nr 62, poz. 558 z późn. zm.). Ustawa ta definiuje katastrofę naturalną jako zdarzenie związane z działaniem sił natury, w szczególności wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, długotrwałe występowanie ekstremalnych temperatur, osuwiska ziemi, pożary, susze, powodzie, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, masowe występowanie szkodników, chorób roślin lub zwierząt albo chorób zakaźnych ludzi albo też działanie innego żywiołu.
Mające miejsce w lipcu 2009 r. w południowej Polsce intensywne opady atmosferyczne spowodowały lokalne powodzie, w wyniku których zniszczeniu uległo nie tylko wiele budowli infrastruktury drogowej, technicznej, ale również poszkodowanych zostało wiele gospodarstw domowych. Innym przykładem niszczącej siły natury były silne wiatry towarzyszące gwałtownym burzom, które zniszczyły wiele budynków gospodarczych i budynków mieszkalnych w środkowej Polsce.
W związku z zaistniałymi zdarzeniami do Ministra Finansów zaczęły napływać wnioski od zakładów pracy z terenów dotkniętych powodzią o zwolnienie od podatku od osób fizycznych zapomóg finansowanych m.in. z zakładowego funduszu socjalnego, udzielanych osobom poszkodowanym w katastrofie naturalnej, w kwocie przekraczającej obowiązujące zwolnienie podatkowe. Na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.), wolne od podatku dochodowego są:
Zaniechanie będzie miało zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2010 r.
Na podstawie art. 22 §1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.), minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników, zaniechać w całości lub w części poboru podatków, określając rodzaj podatku, okres, w którym następuje zaniechanie, i grupy podatników, których dotyczy zaniechanie.
Projektowane rozporządzenie dotyczy zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od zapomóg otrzymanych przez osobę poszkodowaną na skutek katastrofy naturalnej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej (Dz.U. nr 62, poz. 558 z późn. zm.). Ustawa ta definiuje katastrofę naturalną jako zdarzenie związane z działaniem sił natury, w szczególności wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, długotrwałe występowanie ekstremalnych temperatur, osuwiska ziemi, pożary, susze, powodzie, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, masowe występowanie szkodników, chorób roślin lub zwierząt albo chorób zakaźnych ludzi albo też działanie innego żywiołu.
Mające miejsce w lipcu 2009 r. w południowej Polsce intensywne opady atmosferyczne spowodowały lokalne powodzie, w wyniku których zniszczeniu uległo nie tylko wiele budowli infrastruktury drogowej, technicznej, ale również poszkodowanych zostało wiele gospodarstw domowych. Innym przykładem niszczącej siły natury były silne wiatry towarzyszące gwałtownym burzom, które zniszczyły wiele budynków gospodarczych i budynków mieszkalnych w środkowej Polsce.
W związku z zaistniałymi zdarzeniami do Ministra Finansów zaczęły napływać wnioski od zakładów pracy z terenów dotkniętych powodzią o zwolnienie od podatku od osób fizycznych zapomóg finansowanych m.in. z zakładowego funduszu socjalnego, udzielanych osobom poszkodowanym w katastrofie naturalnej, w kwocie przekraczającej obowiązujące zwolnienie podatkowe. Na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.), wolne od podatku dochodowego są:
zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci - do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2 280 zł, z zastrzeżeniem pkt 40 i 79-pkt 26,
- świadczenia otrzymane z tytułu jednorazowej pomocy materialnej finansowanej ze środków budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego w związku z zaistniałym zdarzeniem losowym - pkt 26a.
Zatem zgodnie z aktualnym stanem prawnym zwolnieniem objęte są jednorazowe świadczenia materialne (bez ograniczenia kwoty) sfinansowane z ww. środków publicznych, jak również zapomogi do wysokości nieprzekraczającej 2.280 zł, otrzymane w związku z zaistniałym zdarzeniem losowym.
Nadwyżka przekraczająca kwotę 2.280 zł podlega opodatkowaniu na ogólnych zasadach, według skali podatkowej.
Zaniechanie poboru podatku od zapomóg, w wysokości nieprzekraczającej 6.000 zł w roku podatkowym jest uzasadnione trudną sytuacją w jakiej znajdują się osoby poszkodowane w wyniku zaistniałej katastrofy naturalnej. Zachodzą zatem przesłanki do wydania rozporządzenia od ww. zapomóg w trybie przewidzianym w art. 22 § 1 pkt 1 ustawy - Ordynacja podatkowa. Jednocześnie przepis art. 22 § 1a ustawy - Ordynacja podatkowa nie będzie miał zastosowania, gdyż proponowane zaniechanie nie stanowi pomocy publicznej w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Proponowane w projekcie zaniechanie poboru podatku stanowić będzie rozwiązanie niezależne od ww. zwolnień przedmiotowych funkcjonujących w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Rozporządzenie wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Nadwyżka przekraczająca kwotę 2.280 zł podlega opodatkowaniu na ogólnych zasadach, według skali podatkowej.
Zaniechanie poboru podatku od zapomóg, w wysokości nieprzekraczającej 6.000 zł w roku podatkowym jest uzasadnione trudną sytuacją w jakiej znajdują się osoby poszkodowane w wyniku zaistniałej katastrofy naturalnej. Zachodzą zatem przesłanki do wydania rozporządzenia od ww. zapomóg w trybie przewidzianym w art. 22 § 1 pkt 1 ustawy - Ordynacja podatkowa. Jednocześnie przepis art. 22 § 1a ustawy - Ordynacja podatkowa nie będzie miał zastosowania, gdyż proponowane zaniechanie nie stanowi pomocy publicznej w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Proponowane w projekcie zaniechanie poboru podatku stanowić będzie rozwiązanie niezależne od ww. zwolnień przedmiotowych funkcjonujących w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Rozporządzenie wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Tekst opublikowany: 15 grudnia 2009 r.
