Wysokość maksymalnej kwoty kary porządkowej, którą fiskus może nałożyć na uczestników postępowania, w 2012 r. będzie wynosić 2.700 zł. Znana jest już treść obwieszczenia Ministra Finansów w tej sprawie.
Kto i w jakim celu nakłada kary porządkowe?
Możliwość nakładania kar porządkowych ma służyć dyscyplinowaniu uczestników postępowania podatkowego w sytuacjach, gdy ich zachowanie utrudnia jego prowadzenie. Nakładają je organy podatkowe, przed którymi toczy się wspomniane postępowanie, przy czym dotyczy to zarówno organów I instancji, jak i organów odwoławczych. Wymierzenie kary porządkowej następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Osoba, która została w ten sposób ukarana, powinna ją zapłacić w terminie 7 dni od dnia doręczenia wspomnianego postanowienia.
Na kogo może zostać nałożona kara?
Katalog podmiotów, w stosunku do których wolno stosować tego rodzaju sankcję został określony w art. 262 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej: op. Jak wynika z treści tego przepisu, karę porządkową fiskus może nałożyć w toku postępowania podatkowego w szczególności na stronę, pełnomocnika strony, świadka oraz biegłego, którzy nie stawiają się na jego wezwania bez uzasadnionej przyczyny. Sankcja, o której mowa, grozi również za bezzasadną odmowę złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, czy okazania przedmiotu oględzin, a także za opuszczenie bez zezwolenia organu podatkowego miejsca przeprowadzenia czynności przed jej zakończeniem.
Oprócz tego przepisy dotyczące kar porządkowych mogą być stosowane odpowiednio do podmiotów wskazanych w art. 262 § 2 i 3 op, np. osób trzecich, które bezzasadnie odmawiają okazania przedmiotu oględzin, czy uczestników rozprawy, którzy przez swoje niewłaściwe zachowanie utrudniają jej przeprowadzenie.
Trzeba jednak podkreślić, że zasad dotyczących nakładania kary porządkowej nie stosuje się do podatnika przesłuchiwanego w charakterze strony za jego zgodą, w trybie art. 199 op. Stanowi o tym art. 262 § 4 tej ustawy. Ponadto organ podatkowy, który nałożył karę porządkową, może na wniosek ukaranego uznać za usprawiedliwione niestawiennictwo bądź niewykonanie innych obowiązków uzasadniających zastosowanie przedmiotowej sankcji i uchylić postanowienie nakładające karę. Nie będzie to jednak możliwe w przypadku, gdy stosowny wniosek ukaranego w tym zakresie zostanie złożony po upływie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia o nałożeniu kary porządkowej (art. 262 § 6 op).
Jaka jest maksymalna wysokość kar porządkowych?
Zgodnie z op, wysokość kary porządkowej, która może zostać nałożona na uczestnika postępowania naruszającego swoje obowiązki wynikające z obowiązujących w tym zakresie przepisów wynosi maksymalnie 2.500 zł (art. 262 § 1 op).
W rzeczywistości dopuszczalna wysokość wspomnianej kary porządkowej jest wyższa i wynosi w bieżącym roku 2.600 zł. Określono ją w przepisach obwieszczenia Ministra Finansów z 6 sierpnia 2010 r. w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 262 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa (M.P. nr 59, poz. 782).
Wyjaśnienie przyczyn różnicy w wysokości kwot pomiędzy obwieszczeniem MF a wskazanym wcześniej przepisem op znajdziemy w art. 262a § 1 tej ustawy. Wymieniony przepis stanowi, że kwota, o której mowa w art. 262 § 1 op, podlega w każdym roku podwyższeniu w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych w pierwszych dwóch kwartałach danego roku w stosunku do analogicznego okresu poprzedniego roku, a jeżeli wskaźnik ten ma wartość ujemną - kwota nie ulega zmianie.
Podwyższenia, o którym mowa, dokonuje Minister Finansów w porozumieniu z Prezesem GUS w drodze obwieszczenia, które jest publikowane w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”. W myśl przepisów, ogłoszenie maksymalnej kwoty kary porządkowej w przypadku jej zmiany powinno być dokonane do 15 sierpnia danego roku (art. 262a § 2 op).
Jak zmieni się dopuszczalny wymiar kary w 2012 r.?
Realizując powyższy obowiązek Minister Finansów wydał 2 sierpnia 2011 r. obwieszczenie w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 262 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa (M.P. nr 71, poz. 707). Określił w nim wysokość maksymalnej kary porządkowej, która będzie obowiązywała w 2012 r. - na kwotę 2.700 zł.
W stosunku do obecnego stanu prawnego omawiana kwota zwiększy się zatem o 100 zł. Należy jednak pamiętać o tym, że 2.700 zł to najwyższy wymiar kary porządkowej. Praktyka pokazuje, że kary w takim maksymalnym wymiarze są przez fiskusa stosowane jedynie wyjątkowo.
Podstawa prawna: - ustawa z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.),
- obwieszczenie Ministra Finansów z 6 sierpnia 2010 r. w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 262 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa (M.P. nr 59, poz. 782).
- obwieszczenie Ministra Finansów z 2 sierpnia 2011 r. w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 262 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa (M.P. nr 71, poz. 707).
- obwieszczenie Ministra Finansów z 6 sierpnia 2010 r. w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 262 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa (M.P. nr 59, poz. 782).
- obwieszczenie Ministra Finansów z 2 sierpnia 2011 r. w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 262 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa (M.P. nr 71, poz. 707).
