Trybunał Konstytucyjny odpowie na pytanie, czy przepisy Ordynacji podatkowej uniemożliwiające zwrot nadpłaty wspólnikom po rozwiązaniu spółki cywilnej są zgodne z Konstytucją.
W dniu 24 lutego 2009 r. Trybunał Konstytucyjny rozpozna sprawę dotyczącą kręgu podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty i korekty deklaracji wspólników rozwiązanej spółki cywilnej będącej podatnikiem VAT (sygn. P 80/08).
Pytanie prawne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi dotyczy zgodności art. 75 §2 pkt 1 lit. b i §3 oraz art. 81 §1 ustawy z 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.) z art. 2 i 64 ust. 1 i 3 Konstytucji w zakresie, w jakim pomijają wśród osób uprawnionych do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty i korekty deklaracji wspólników rozwiązanej spółki cywilnej będącej podatnikiem.
Pytanie prawne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi dotyczy zgodności art. 75 §2 pkt 1 lit. b i §3 oraz art. 81 §1 ustawy z 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.) z art. 2 i 64 ust. 1 i 3 Konstytucji w zakresie, w jakim pomijają wśród osób uprawnionych do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty i korekty deklaracji wspólników rozwiązanej spółki cywilnej będącej podatnikiem.
Sprawa dotyczy wspólnika dwuosobowej spółki cywilnej, która prowadziła działalność gospodarczą i była zarejestrowanym podatnikiem VAT. W 2005 r. wobec spółki prowadzone było postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności rozliczeń VAT za 2001 r.
W 2006 r. spółka złożyła zgłoszenie o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu w związku z likwidacją. Dyrektor urzędu kontroli skarbowej umorzył więc postępowanie kontrolne, doręczył też byłym wspólnikom informację, że podatek należny w poszczególnych miesiącach 2001 r. został przez spółkę zawyżony.
Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty, a następnie kolejne wnioski dotyczące nadpłaty w następnych latach. Naczelnik urzędu skarbowego umorzył te postępowania jako bezprzedmiotowe, wskazując że uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz do korekty deklaracji przysługuje podatnikowi. A ponieważ spółka zaprzestała działalności i uległa likwidacji, prawo do zwrotu nadpłaty nie przysługuje jej byłym wspólnikom, nie są bowiem następcami prawnymi podatnika.
Zdaniem pytającego Sądu możliwe jest określenie i wyegzekwowanie zobowiązań podatkowych od byłych wspólników. Ustawodawca nie uwzględnił jednak okoliczności, w której określenie zobowiązania podatkowego po rozwiązaniu spółki cywilnej lub tuż przed rozwiązaniem, doprowadzić może do sytuacji powstania zarówno zaległości podatkowej, jak i nadpłaty. Ustawodawca powinien więc w każdym wypadku zadbać o właściwą równowagę między interesem publicznym a prawem jednostki. W tym wypadku zdaniem pytającego Sądu ograniczenie prawa własności zostało wprowadzone, mimo że interes publiczny jest dostatecznie chroniony.
Tekst opublikowany: 30 stycznia 2009 r.
W 2006 r. spółka złożyła zgłoszenie o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu w związku z likwidacją. Dyrektor urzędu kontroli skarbowej umorzył więc postępowanie kontrolne, doręczył też byłym wspólnikom informację, że podatek należny w poszczególnych miesiącach 2001 r. został przez spółkę zawyżony.
Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty, a następnie kolejne wnioski dotyczące nadpłaty w następnych latach. Naczelnik urzędu skarbowego umorzył te postępowania jako bezprzedmiotowe, wskazując że uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz do korekty deklaracji przysługuje podatnikowi. A ponieważ spółka zaprzestała działalności i uległa likwidacji, prawo do zwrotu nadpłaty nie przysługuje jej byłym wspólnikom, nie są bowiem następcami prawnymi podatnika.
Zdaniem pytającego Sądu możliwe jest określenie i wyegzekwowanie zobowiązań podatkowych od byłych wspólników. Ustawodawca nie uwzględnił jednak okoliczności, w której określenie zobowiązania podatkowego po rozwiązaniu spółki cywilnej lub tuż przed rozwiązaniem, doprowadzić może do sytuacji powstania zarówno zaległości podatkowej, jak i nadpłaty. Ustawodawca powinien więc w każdym wypadku zadbać o właściwą równowagę między interesem publicznym a prawem jednostki. W tym wypadku zdaniem pytającego Sądu ograniczenie prawa własności zostało wprowadzone, mimo że interes publiczny jest dostatecznie chroniony.
Tekst opublikowany: 30 stycznia 2009 r.
