Ulga meldunkowa, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 ze zm.), dalej: updof, powinna obejmować całość sprzedanej nieruchomości lub udziału w niej, tzn. budynek mieszkalny wraz z gruntem pod takim budynkiem czy też udział w takim budynku i położonego pod nim gruntu. W zakresie takiej wykładni tego przepisu mówić można jedynie o względnej autonomii prawa podatkowego - stwierdził WSA w Białymstoku. Dlaczego? Dowiesz się z tekstu.
Wątpliwości związane z ulgą meldunkową
Chodzi o ulgę meldunkową, z której nadal jeszcze można korzystać sprzedając nieruchomości nabyte w latach 2007-2008. Warunkiem skorzystania z niej jest by podatnik był zameldowany w budynku lub lokalu na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia.
Powstały wątpliwości czy ulgą objęty jest tylko przychód ze sprzedaży budynku, czy również ze sprzedaży gruntu pod nim.
Co orzekł WSA w Białymstoku?
Korzystnie dla podatników orzekł w tej sprawie WSA w Białymstoku w wyroku z 20 lipca 2011 r. (sygn. akt I SA/Bk 222/11).
Sąd przypomniał, że w polskim systemie prawnym można wyróżnić 3 rodzaje nieruchomości:
- gruntowe,
- budynkowe,
- lokalowe.
W ocenie białostockiego WSA, zamiarem ustawodawcy nie było, aby zawarte w art. 21 ust. 1 pkt 126 lit. a updof pojęcie „budynku mieszkalnego” rozumieć w oderwaniu od gruntu, z którym budynek ten jest trwale związany. Posłużenie się pojęciem „budynku mieszkalnego” wynikało wyłącznie z konstrukcji ulgi meldunkowej; ustawodawca, wskazując na zameldowanie jako warunek skorzystania ze zwolnienia, nie mógł posłużyć się innym pojęciem niż budynek mieszkalny.
Orzecznictwo sądów w podobnych sprawach
Wyrok jest jeszcze nieprawomocny (stronom przysługuje skarga do NSA). Należy pamiętać, że zapadł on w indywidualnej sprawie, a nie wszystkie orzeczenia rozstrzygające to samo zagadnienie są równie korzystne dla podatników. Przykładem mogą być wyroki: WSA we Wrocławiu z 30 października 2009 r. (sygn. akt I SA/Wr 1100/09), WSA w Gdańsku z 12 stycznia 2010 r. (sygn. akt I SA/Gd 833/09), WSA w Poznaniu z 19 maja 2010 r. (sygn. akt I SA/Po 116/10) i WSA w Gorzowie Wlkp. z 24 marca 2011 r. (sygn. akt I SA/Go 99/11).
We wszystkim tych orzeczeniach sędziowie przyznali rację organom podatkowym, iż zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 126 updof nie ma zastosowania do przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia gruntu, udziału w gruncie, prawa wieczystego użytkowania gruntu czy udziału w prawie wieczystego użytkowania gruntu.
Natomiast podobnego zdania jak WSA w Białymstoku był WSA w Olsztynie w wyroku z 24 marca 2011 r. (sygn. akt I SA/Ol 97/11). Stwierdził w nim, że: „w art. 21 ust.1 pkt 126 updof pojęcie budynku mieszkalnego ma 2 znaczenia, tj. oznacza budynek mieszkalny stanowiący odrębną własność oraz grunt zabudowany budynkiem mieszkalnym. Zatem zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 126 obejmuje cały przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości, tj. zabudowanej budynkiem mieszkalnym działki gruntu lub udziału w takiej nieruchomości (art. 46-48 kodeksu cywilnego)”.
Również WSA w Warszawie w wyroku z 22 kwietnia 2010 r. (sygn. akt III SA/Wa 2040/09) orzekł, iż ulga meldunkowa powinna dotyczyć całości sprzedanej nieruchomości, tzn. gruntu i posadowionego na nim budynku mieszkalnego, co wprawdzie nie wynika z updof, ale z przepisów kodeksu cywilnego, które stanowią, że grunt i posadowione na nich budynki stanowią całość nieruchomości i nie mogą być przedmiotem odrębnej sprzedaży.
Podstawa prawna: - art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 ze zm.).
