28 sierpnia 2009 r. weszły w życie przepisy nowej ustawy o praktykach absolwenckich. Kto będzie mógł przyjąć praktykanta? Jak powinna wyglądać umowa o praktykę i wystawione po jej zakończeniu zaświadczenie - przeczytasz w tekście.
Nowe rozwiązania dla pracodawców
Jeszcze do niedawna generalną zasadą było, że jeżeli do firmy został przyjęty praktykant to, albo to był student z wystawionym przez uczelnię dzienniczkiem praktyk w ręku, albo osoba skierowana przez powiatowy urząd pracy.
Zatem ci młodzi ludzie, którzy chcieli zainwestować w swoją przyszłą karierę i poznać tajniki pracy w jakieś branży mieli do wyboru:
- zgłosić się do powiatowego urzędu pracy i czekać na ewentualną możliwość odbycia stażu zawodowego, na zasadach określonych w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy,
- zatrudnić się w ramach umowy o pracę, (do czego nie byli skłonni pracodawcy) albo
- zawrzeć umowę cywilnoprawną - umowę zlecenia lub umowę o dzieło.
Przyjęta przez Sejm ustawa z 17 lipca br. o praktykach absolwenckich (Dz.U. nr 127, poz. 1052) jest rozwiązaniem kompromisowym, a także alternatywą dla dotychczasowych możliwości. Mianowicie daje podstawę do poznania pracy w danej branży na podstawie nowego rodzaju umowy cywilnej - umowy o praktykę absolwencką, a jednocześnie zawiera minimum regulacji chroniących młodego człowieka. Przepisy ustawy weszły w życie 28 sierpnia 2009 r., zatem od tego dnia, na zasadach określonych w ustawie, można przyjąć absolwenta na praktyki.
Praktyki absolwenckie to wiele korzyści
Pracodawca stając się „podmiotem przyjmującym na praktykę” zyskuje możliwość:
- sprawdzenia w praktyce młodych osób składających w jego firmie swoje CV,
- odciążenia swoich stałych pracowników przy prostych pracach, a jeśli trafi się zdolny praktykant - to także przy pracach bardziej skomplikowanych.
Zgodnie, bowiem z nową ustawą - praktyka ma na celu uzyskiwanie doświadczenia i nabywania umiejętności praktycznych niezbędnych do wykonywania pracy.
Kto może przyjąć praktykanta?
Osobą przyjmującą na praktykę może być każdy podmiot: osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej. Nie ma wymogu, żeby zatrudniały one pracowników, a więc żeby były pracodawcami.
| Oczywiście, przez przyjęcie młodego człowieka na praktykę te podmioty, które nie są pracodawcami np. osoba fizyczna, artysta fotograf, prowadzący samodzielnie własną działalność gospodarczą, nie stracą swojego dotychczasowego statusu i nie staną się pracodawcami, bo praktykant zostanie przyjęty na praktykę do nich na podstawie umowy cywilnej (nie będzie pracownikiem). |
Umowę o praktykę trzeba zawrzeć z praktykantem przed jego 30 urodzinami
Praktykantem mogą być tylko osoby u progu swojej kariery zawodowej.
Są 2 granice wymogu przyjęcia na praktykę. Musi to być osoba, która:
- ukończyła co najmniej gimnazjum oraz
- nie ukończyła 30 lat.
Można, więc przyjąć na praktykę daną osobę tylko do dnia jej 30 urodzin. Może być jednak tak, że na praktykę zostanie przyjęta osoba np. tydzień przed swoimi 30 urodzinami. Może ona kontynuować i zakończyć praktykę, mimo, że w jej trakcie ukończy 30 lat.
PRZYKŁAD
Pracodawca w najbliższym czasie planuje rekrutację i będzie chciał zatrudniać nowych pracowników. W ramach postępowania rekrutacyjnego może dać ogłoszenie, że szuka praktykantów. Nowych pracowników chce, bowiem znaleźć wśród osób, które pozna w praktyce. Pracodawca będzie mógł ocenić ich kulturę osobistą, umiejętność odnalezienia się w zespole, czas, jakiego potrzebują na naukę i najlepszym zaproponować podpisanie umowy o pracę.
Jeśli podmiot przyjmujący chce przyjąć na praktykę cudzoziemca musi uzyskać od niego świadectwo ukończenia za granicą szkoły uznawanej za odpowiednik polskiego gimnazjum i mieć nie ukończone 30 lat.
Praktyki nie mogą trwać dłużej niż 3 miesiące
Praktykanta można przyjąć maksymalnie na 3 miesiące. Jeżeli firma przyjęła praktykanta na 1 miesiąc, to może go jeszcze raz przyjąć na praktykę (bezpośrednio po zakończeniu dotychczasowej, albo po jakimś czasie, jednak przed ukończeniem przez niego 30 lat), ale tylko na np. 2 miesiące. Praktyka u jednego podmiotu przyjmującego może trwać nie dłużej niż łącznie 3 miesiące. W tym czasie praktykant może zdobywać doświadczenie i umiejętności na różnych stanowiskach pracy, np. 1. miesiąc na stanowisku gońca, 2. miesiąc - w sekretariacie, a 3. - na stanowisku obsługi klienta.
Praktyka nie musi być odpłatna
To, czy praktykant zarobi na praktyce zależy od ustaleń stron. Praktyka może, bowiem być odbywana odpłatnie jak i nieodpłatnie.
| Jeżeli jest odbywana odpłatnie, to za wynagrodzeniem symbolicznym - jego górna wysokość, której nie można przekroczyć to 2-krotność minimalnego wynagrodzenia za pracę. |
Głównym celem praktyki nie jest, bowiem osiąganie wynagrodzenia, ale zdobycie doświadczenia i umiejętności praktycznych przydatnych w przyszłości. Jeżeli praktyka jest odpłatna - to płaci się z tego tytułu podatek. Zaliczkę na podatek dochodowy od praktykanta pobiera podmiot przyjmujący na praktykę.
Warto dodać, że odbywanie praktyki nie stanowi przeszkody do nabycia i posiadania statusu bezrobotnego. Przedstawienie powiatowemu urzędowi pracy umowy o praktykę absolwencką będzie usprawiedliwiało niezgłoszenie się takiej osoby do powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez ten urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy oraz stwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Również praktykant praktyki odpłatnej może zgłosić się do urzędu pracy. Jednak nie otrzyma zasiłku, jeżeli w ramach praktyki będzie otrzymywał pieniądze w kwocie przekraczającej połowę wynagrodzenia minimalnego.
Konieczna jest pisemna umowa
Umowa o praktykę absolwencką musi być przede wszystkim zawarta na piśmie.
Powinna ona określać:
- rodzaj pracy, w ramach której praktykant będzie uzyskiwać doświadczenie i nabywać umiejętności praktyczne.
- okres odbywania praktyki,
- tygodniowy wymiar czasu pracy w ramach praktyki,
- ewentualnie wysokość świadczenia pieniężnego.
PRZYKŁAD
UMOWA o praktykę absolwencką
zawarta w dniu 1 września 2009 r., w Warszawie, pomiędzy:
ABC Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, zwaną dalej Podmiotem przyjmującym na praktykę,reprezentowaną przez p. Jana Nowaka, Prezesa Zarządu, a
Panią Anną Kowalską, zamieszkałą w Warszawie, legitymującą się dowodem osobistym ABC 123456, zwaną dalej Praktykantem
o następującej treści:
§ 1
Strony zgodnie oświadczają, iż w ramach praktyki Praktykant będzie zdobywał doświadczenie i nabywała umiejętności w zakresie obsługi sekretariatu.
§ 2
Praktyka będzie odbywana przez okres 3 miesięcy od 1 września do 30 listopada 2009 r.
§ 3
Praktyka będzie odbywana 5 dni w tygodniu po 4 godziny.
§ 4
W czasie praktyki Praktykantowi będzie przysługiwało świadczenie pieniężne w wysokości 1.000 PLN.
§ 5
W sprawach nieuregulowanych niniejszą umową stosuje się ustawę z 17 lipca 2009 r. o praktykach absolwenckich (Dz.U. nr 127, poz. 1052).
§ 6
Umowa została sporządzona w 2 jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze Stron.
zawarta w dniu 1 września 2009 r., w Warszawie, pomiędzy:
ABC Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, zwaną dalej Podmiotem przyjmującym na praktykę,reprezentowaną przez p. Jana Nowaka, Prezesa Zarządu, a
Panią Anną Kowalską, zamieszkałą w Warszawie, legitymującą się dowodem osobistym ABC 123456, zwaną dalej Praktykantem
o następującej treści:
§ 1
Strony zgodnie oświadczają, iż w ramach praktyki Praktykant będzie zdobywał doświadczenie i nabywała umiejętności w zakresie obsługi sekretariatu.
§ 2
Praktyka będzie odbywana przez okres 3 miesięcy od 1 września do 30 listopada 2009 r.
§ 3
Praktyka będzie odbywana 5 dni w tygodniu po 4 godziny.
§ 4
W czasie praktyki Praktykantowi będzie przysługiwało świadczenie pieniężne w wysokości 1.000 PLN.
§ 5
W sprawach nieuregulowanych niniejszą umową stosuje się ustawę z 17 lipca 2009 r. o praktykach absolwenckich (Dz.U. nr 127, poz. 1052).
§ 6
Umowa została sporządzona w 2 jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze Stron.
Warto podkreślić, że z praktyki może zrezygnować każda ze stron, a więc i podmiot przyjmujący na praktykę i praktykant.
| Jeżeli praktyka jest nieodpłatna - umowa może być rozwiązana na piśmie w każdym czasie. Jeżeli praktyka jest odpłatna - musi być zachowany 7-dniowy termin wypowiedzenia. Ani podmiot przyjmujący na praktykę, ani praktykant nie musi podawać przyczyny rozwiązania umowy o praktykę. |
W razie wypadku podczas praktyki - świadczenia jak za wypadek przy pracy
Praktyka nie może dotyczyć pracy szczególnie niebezpiecznej w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 237 15 Kodeksu pracy, dalej kp np. w browarach nie może się odbywać praktyka na stanowiskach pracy, gdzie praktykant miałby pracować przy urządzeniach ciśnieniowych i zbiornikach.
Jeśli natomiast w trakcie praktyki zdarzy się wypadek przy pracy , praktykant będzie mógł się ubiegać m.in. o:
- rentę z tytułu niezdolności do pracy;
- jednorazowe odszkodowanie;
- odpowiednie świadczenia opieki zdrowotnej,
ponieważ podlega ochronie przewidzianej w ustawie z 30 października 2002 r. o zaopatrzeniu z tytułu wypadków lub chorób zawodowych powstałych w szczególnych okolicznościach (Dz.U. nr 199, poz. 1674 z późn.zm.). Świadczenia określone w tej ustawie są finansowane ze środków budżetu państwa, nie będzie, więc za nie płacił podmiot przyjmujący na praktykę.
Czas odbywania praktyki i warunki bhp - takie same jak dla pracowników
Podmiot przyjmujący na praktykę ma wobec praktykanta obowiązki wynikające z dyrektyw UE, które nakazują zapewniać osobom odbywającym praktyki pewne standardy. Mianowicie podmiot przyjmujący na praktykę:
NIE MOŻE | MUSI |
Dyskryminować praktykantów ze względu na którekolwiek z kryteriów dyskryminacyjnych wskazanych w Kodeksie pracy. | Organizować praktykę w czasowych granicach wskazanych przez normy Kodeksu pracy. Zatem czas pracy praktykanta w umówionym okresie odbywania praktyki, nie może trwać dłużej niż 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin, w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy. |
Wydłużać tygodniowego wymiaru czasu praktyki tak, żeby średniotygodniowo wyszło, że praktykant pracował w okresie praktyki dłużej niż 48 godzin. | Zapewniać nieprzerwany 11-godzinny odpoczynek dobowy i 35-godzinny odpoczynek tygodniowy. |
Udzielać, co najmniej 15 minut przerwy wliczanej do wymiaru czasu pracy w ramach praktyki, jeżeli „dniówka” praktyki trwa 6 godzin na dobę albo dłużej. | |
Polecać odbywania praktyki w porze nocnej. Zatem, jeżeli w danej firmie III zmiana pokrywa się z porą nocną (22.00 - 6.00), praktyki na III zmianie organizować nie wolno. | |
Zapewniać bezpieczne i higieniczne warunki odbywania praktyki, na zasadach takich jak dla pracowników. | |
Zapewniać środki ochrony indywidualnej, jeżeli jest to wymagane ze względu na zagrożenia związane z odbywaniem praktyki. |
Po zakończeniu praktyki - zaświadczenie na wniosek praktykanta
Dowodem zdobycia doświadczenia i umiejętności w ramach praktyki będzie zaświadczenie, które podmiot przyjmujący na praktykę będzie musiał wystawić praktykantowi na jego wniosek. Ustawa nie określa wymogów, jakim ma odpowiadać to zaświadczenie. Stanowi ono tylko, że ma wskazywać rodzaj wykonywanej pracy i umiejętności nabyte w czasie praktyki.
PRZYKŁAD
Zaświadczenie o odbyciu praktyki absolwenckiej
Zaświadcza się, iż Pani Anna Kowalska odbywała w okresie 3 miesięcy od 1 września do 30 listopada 2009 r.praktykę absolwencką wFirmie ABC Sp. z o.o., w zakresieobsługi sekretariatu.
W jej trakcie Pani Anna Kowalska zdobyła umiejętności:
- obsługi sprzętu biurowego (kserokopiarki, faksu),
- organizowania pracy sekretariatu,
- kontrolowania korespondencji służbowej,
a także uzupełniła umiejętności językowe o słownictwo branżowe.
Zaświadcza się, iż Pani Anna Kowalska odbywała w okresie 3 miesięcy od 1 września do 30 listopada 2009 r.praktykę absolwencką wFirmie ABC Sp. z o.o., w zakresieobsługi sekretariatu.
W jej trakcie Pani Anna Kowalska zdobyła umiejętności:
- obsługi sprzętu biurowego (kserokopiarki, faksu),
- organizowania pracy sekretariatu,
- kontrolowania korespondencji służbowej,
a także uzupełniła umiejętności językowe o słownictwo branżowe.
Podstawa prawna: ustawa z 17 lipca 2009 r. o praktykach absolwenckich (Dz.U. nr 127, poz. 1052).
