Nowości
RSS
Ważny od 2006-09-22 do 2007-12-31
Sprawdź, jakie dokumenty i gdzie musi złożyć Polak podejmujący pracę w UE, aby pobierać świadczenia rodzinne?
Nie wszyscy jeszcze wiedzą, że zatrudnienie w jednym z krajów Unii Europejskiej również daje możliwość ubiegania się o świadczenia rodzinne. Trzeba tego dopilnować, ponieważ jak się okazuje, w państwach Unii, poza Polską i Hiszpanią, zasiłki rodzinne są przyznawane niezależnie od dochodu rodziny, co oznacza, że są łatwiej dostępne niż w Polsce. Z tekstu dowiesz się, jakie dokumenty i gdzie musi złożyć Polak zatrudniony w jednym z krajów UE, aby pobierać świadczenia rodzinne oraz komu one nie przysługują.
Zatrudnienie w jednym z krajów Unii Europejskiej również daje możliwość ubiegania się o świadczenia rodzinne, pod warunkiem że osoba, która się ubiega o ich przyznanie, podlega ubezpieczeniu co oznacza, że jest zatrudniona legalnie.
Warto o tym, pamiętać, ponieważ świadczenia rodzinne wypłacane przez kraje UE są zdecydowanie wyższe, niż te wypłacane w Polsce.
Trzeba przypomnieć, że prawo do świadczeń rodzinnych - także w krajach swojego zatrudnienia - na zasadzie równego traktowania uzyskali Polacy podejmujący zatrudnienie w krajach Unii Europejskiej wraz z przystąpieniem Polski do UE.
Uprawnienie to wynika z przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (rozdz. 8 rozporządzenia nr 1408/71 Rady EWG z 14 czerwca 1971 r. dotyczącego stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych...).
Polak podejmuje pracę w jednym z krajów UE
Od dnia akcesji Polski do UE, czyli od 1 maja 2004 r. - dzięki przepisom o koordynacji - Polakom przysługują świadczenia rodzinne w przypadku podjęcia pracy w którymkolwiek z państw członkowskich UE.
| W związku z powyższym Polak podejmujący pracę w innym państwie Unii jest traktowany w zakresie uprawnień do świadczeń rodzinnych tak samo jak pozostali obywatele tego państwa. Rodzina Polaka pracującego w jednym z państw z Unii nie musi wyjechać razem z nim (może pozostać w kraju), aby on mógł na nią otrzymywać świadczenia rodzinne. |
Trzeba jednak pamiętać, że jeżeli członek rodziny zatrudniony w kraju UE wystąpi tam o świadczenia rodzinne i będzie je otrzymywał w miejscu pracy – to wypłata polskich świadczeń rodzinnych rodzinie pozostałej w kraju nie będzie możliwa.
Osoba, która składa w organie właściwym wniosek o świadczenia rodzinne powinna poinformować, że drugi z rodziców przebywa i jest zatrudniony za granicą w jednym z państw UE.W takim przypadku organ właściwy czyli urząd miasta lub gminy lub ośrodek pomocy społecznej nie powinien rozpatrywać wniosku o świadczenia rodzinne lecz przekazać całą dokumentacje do regionalnego ośrodka polityki społecznej działającego przy urzędzie marszałkowskim (ROSP), jako do organu właściwego w przypadkach, w których członek rodziny zatrudniony jest w jednym z państw UE.
Te ośrodki (ROSP) wydają decyzje w sprawie przyznania (lub nie przyznania) polskich świadczeń rodzinnych w przypadku gdy członek rodziny zatrudniony jest w jednym z państw UE.
Jeżeli zostaje wydana decyzja przyznająca polskie świadczenia rodzinne – ich wypłata należy do kompetencji urzędu gminy.
Na wypłatę świadczeń rodzinnych nie wpływa fakt, że członkowie rodziny pozostali w kraju.
| Zgodnie z zasadami koordynacji Polacy mają prawo otrzymywać świadczenia rodzinne w kraju Unii, w którym podjęli zatrudnienie, zarówno wtedy, gdy członkowie rodziny zamieszkali z nimi, jak i wtedy, gdy pozostali w Polsce. |
W Unii Europejskiej obowiązuje zasada, że świadczenia rodzinne są wypłacane tam, gdzie wnioskodawca pracuje (zasada pierwszeństwa ustawodawstwa kraju, w którym wykonywana jest praca).
Pierwszeństwo wypłaty świadczeń ma państwo, w którym pracuje ojciec.
Jeżeli również żona, która pozostała z dziećmi w kraju, podejmie pracę – wypłatę świadczeń powinno przejąć państwo, w którym pozostała rodzina.
W takim przypadku państwo miejsca pobytu rodziny wypłaca cały zasiłek obowiązujący w tym państwie, a państwo, w którym pracuje jedno z rodziców, dopłaca różnicę między wyższym a niższym świadczeniem, tak aby osoba uprawniona otrzymała świadczenia rodzinne w najwyższej możliwej wysokości.
Proszę pamiętać, że z uwagi na zasadę wyrównywania świadczeń uprawniony zawsze otrzyma świadczenia w najwyższej możliwej wysokości.
PRZYKŁAD
Ojciec rodziny podjął pracę w Wielkiej Brytanii. Osoba ta jest zatrudniona legalnie, w związku z tym ma prawo ubiegać się o przyznanie świadczeń rodzinnych dla rodziny (niepracującej żony i dwójki dzieci), którzy pozostali w kraju. Osoba ta złożyła wszystkie dokumenty i otrzymała prawo do świadczeń rodzinnych. Świadczenia te pobierała przez 5 miesięcy. Po tym okresie okazało się, że żona podjęła pracę w Polsce, w związku z tym obowiązek wypłaty świadczeń rodzinnych został przeniesiony do Polski, a Wielka Brytania dopłacała tylko różnicę.
Należy podkreślić, że w państwach Unii - poza Polską i Hiszpanią - zasiłki rodzinne są przyznawane niezależnie od dochodu rodziny.
W Polsce kryterium dochodowe wynosi 504 zł na osobę, a w przypadku gdy w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne - 583 zł na osobę.
W niektórych państwach Unii wypłata świadczeń rodzinnych jest uzależniona od posiadania określonego okresu zatrudnienia lub ubezpieczenia. W takim przypadku do ustalenia uprawnień sumuje się wszystkie dotychczasowe okresy zatrudnienia (w tym również w Polsce).
Jakie formalności należy załatwić?
Aby Polak zatrudniony w jednym z krajów UE miał możliwość pobierania świadczeń rodzinnych, powinien załatwiać wszelkie formalności związane z zasiłkami rodzinnymi u swojego pracodawcy za granicą lub w zagranicznej instytucji wypłacającej takie świadczenia.
Przypominamy, że takie prawo przysługuje tylko ubezpieczonym, a więc legalnie zatrudnionym.
Druki, niezbędne do ubiegania się o świadczenia rodzinne w danym kraju, można uzyskać na miejscu.
| Na miejscu również uzyska się informacje dotyczące dodatkowych dokumentów, które powinny być dołączone do wniosku (np. akty urodzenia dzieci, akt małżeństwa). |
Wymagane są druki unijne, takie jak:
- E 401 – druk podstawowy - zaświadczenie dotyczące członków rodziny (wymaga aktualizacji raz na rok),
- E 402 – potwierdzający odbywanie nauki przez ucznia lub studenta, który skończył 18 lat,
- E 404 – zaświadczenie lekarskie do przyznania świadczeń,
- E 405 – formularz potrzebny do sumowania okresów ubezpieczenia (zatrudnienia),
- E 407 – dotyczy specjalnego zasiłku na dziecko niepełnosprawne,
- E 411 – potwierdza uprawnienia do świadczeń w państwach członkowskich, w których mieszkają członkowie rodziny.
W każdym przypadku ubiegania się o świadczenia rodzinne w którymś z państw Unii należy dowiedzieć się na miejscu, które druki będą w konkretnym przypadku potrzebne, a następnie, po wypełnieniu, poświadczyć je w Polsce.
Polski pracownik może poprosić o załatwienie sprawy poświadczania druków swojego zagranicznego pracodawcę lub instytucję, w której ubiega się o zasiłek – wówczas ten pracodawca lub instytucja prześle druki do polskiego ROPS-u, skąd, po poświadczeniu, zostaną one odesłane.
Może też załatwić sprawę osobiście lub za pośrednictwem rodziny w Polsce.
Druki potrzebne do ubiegania się o świadczenia rodzinne w państwach Unii są zawsze wydawane bezpłatnie.
Autor: Krystyna Tymorek, radca prawny
Ostatnia aktualizacja: 26.01.2009
Autor: Krystyna Tymorek
