Pojawiły się sygnały o opóźnieniach w refundacji składek na ubezpieczenia społeczne przez PFRON. W konsekwencji wiele osób niepełnosprawnych prowadzących działalność gospodarczą musi zaprzestać jej prowadzenia, z powodu braku środków na bieżącą działalność. Sprawdź, jak Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej odnosi się do tego problemu?
Konieczność odprowadzania składek zwiększa koszty działalności
Do Minister Pracy i Polityki Społecznej wpłynęła interpelacja poselska dotycząca kroków, jakie MPIPS zamierza podjąć w celu wyeliminowania opóźnień w wypłatach kwot refundacji składek na ubezpieczenia społeczne dokonywanych przez PFRON. Opóźnienia w wypłatach w znacznym stopniu utrudniają prowadzenie własnej działalności, a w skrajnych przypadkach mogą doprowadzić do upadku przedsiębiorcy. Cały problem powstał po zmianie regulacji prawnych przewidujących, iż osoby mające ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy podlegają ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzonej działalności pozarolniczej na takich samych zasadach jak inne osoby prowadzące działalność, nieposiadające ustalonych uprawnień emerytalnych. Renciści do czasu ustalenia prawa do emerytury podlegają, zatem obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu oraz dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu. Obowiązek ten zmusza osoby niepełnosprawne do zaciągania kredytów na zapłacenie składek ZUS bądź do likwidacji działalności.
MPiPS potwierdza, że problem istniał
Ministerstwo przyznało, iż były problemy z opóźnieniami w refundacji składek, jednak prace legislacyjne i wprowadzone ułatwienia dla osób niepełnosprawnych prowadzących pozarolniczą działalność powinny w wystarczający sposób zmierzać do rozwiązania problemu.
O jakich zmianach i ułatwieniach mowa?
1) Opłacanie składek na preferencyjnych warunkach
Po pierwsze, osoby rozpoczynające prowadzenie działalności gospodarczej (w tym osoby niepełnosprawne) mają możliwość opłacania składek na ubezpieczenia społeczne na preferencyjnych warunkach, tj. od zadeklarowanej przez siebie kwoty, nie niższej jednak niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę.
2) Synchronizacja w wprowadzeniu obowiązków i systemu refundacji
Po drugie, wprowadzenie obowiązku opłacania składek zostało zsynchronizowane w czasie z wejściem w życie przepisów umożliwiających uzyskanie refundacji tych składek. Rozwiązanie to zapewniło wsparcie niepełnosprawnym przedsiębiorcom, którzy bez tej formy rekompensaty mogliby zrezygnować z dalszego prowadzenia działalności z uwagi na zwiększone koszty.
3) Refundacje także dla osób już prowadzących działalność
Co więcej nowelizacje przepisów umożliwiły uzyskanie refundacji składek wszystkim osobom niepełnosprawnym prowadzącym działalność gospodarczą (a nie tylko podejmującym ją po raz pierwszy).
4) Uproszczenie procedury ubiegania się o refundacje
Problem dotyczący terminowych refundacji składek był spowodowany zbyt skomplikowaną procedurą, jaka się z tym wiązała. Wiele osób uprawnionych do refundacji miało trudności z prawidłowym dokumentowaniem tej formy pomocy. Dlatego też zostały podjęte działania zmierzające do uproszczenia procedury ubiegania się o refundację składek z udziałem funduszu oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Zmiany polegały na:
- zastąpieniu dwóch składanych, co miesiąc formularzy jednym,
- rezygnacji z wypełniania przez wnioskodawcę niektórych pozycji w formularzu oraz zmianie objaśnień do formularzy, tak aby stały się bardziej czytelne oraz szczegółowo wyjaśniały poszczególne pozycje.
- zastąpieniu dwóch składanych, co miesiąc formularzy jednym,
- rezygnacji z wypełniania przez wnioskodawcę niektórych pozycji w formularzu oraz zmianie objaśnień do formularzy, tak aby stały się bardziej czytelne oraz szczegółowo wyjaśniały poszczególne pozycje.
Równolegle, jak stwierdził resort pracy, podjęto prace legislacyjne nad uproszczeniem systemu rozliczeń składek oraz uczynienia go bardziej czytelnym i przyjaznym dla korzystających z refundacji osób niepełnosprawnych (w tym celu zostało wydane rozporządzenie z 14 listopada 2008 r.)
Wprowadzone zmiany powinny rozwiązać problem…
W konsekwencji Ministerstwo Pracy podkreśliło, że dokonane zmiany i sprawne wdrożenie przez Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych koniecznych procedur przyspieszających refundację składek zakończyło kwestię problemów z uzyskaniem przez niepełnosprawnych przedsiębiorców refundacji składek na ubezpieczenie społeczne opłaconych od października 2008 r., co do których utracili oni prawo na skutek nieterminowego złożenia wymaganych dokumentów ze względu na trudności w realizacji skomplikowanej procedury.
Czy w praktyce można mówić o rozwiązaniu przedmiotowego problemu? Niestety przedsiębiorcy będą musieli przekonać się „na własnej skórze”.
Postawa i źródło przygotowania materiału: odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej na interpelację nr 9586 w sprawie refundacji składek na ubezpieczenie społeczne osobom niepełnosprawnym prowadzącym działalność gospodarczą.
