Nowe zasady składania informacji podsumowujących w 2010 r.

Ustawa z 25 września 2009 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług stanowi implementację (podpisana przez Prezydenta):

• dyrektywy Rady 2008/8/WE z 12 lutego 2008 r. zmieniającej dyrektywę 2006/112/WE w odniesieniu do miejsca świadczenia usług (Dz.Urz. UE L 44 z 20.02.2008, str. 11),
• dyrektywy Rady 2008/9/WE z 12 lutego 2008 r. określającej szczegółowe zasady zwrotu podatku od wartości dodanej, przewidzianego w dyrektywie 2006/112/WE, podatnikom niemającym siedziby w państwie członkowskim zwrotu, lecz mającym siedzibę w innym państwie członkowskim (Dz.Urz. UE L 44 z 20.02.2008, str. 23),
• dyrektywy Rady 2008/117/WE z 16 grudnia 2008 r. zmieniającej dyrektywę 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej w celu zwalczania uchylania się od opodatkowania w związku z transakcjami wewnątrzwspólnotowymi (Dz.Urz. UE L 14 z 20.01.2009, str. 7).

Celem tej nowelizacji jest przede wszystkim zmiana ogólnej zasady dotyczącej miejsca świadczenia usług w transakcjach transgranicznych w celu ich opodatkowania miejscu konsumpcji.

W przypadku transgranicznego świadczenia usług na rzecz podatników oraz osób prawnych niebędących podatnikami zidentyfikowanych dla potrzeb podatku VAT w innym niż państwo siedziby usługodawcy państwie członkowskim obowiązek rozliczenia tych usług ma spoczywać, co do zasady, na usługobiorcy.
Na usługodawcach będzie zaś ciążył obowiązek składania informacji podsumowujących.

Wprowadzone zmiany dotyczą też obowiązków w zakresie składania tych informacji.

Przede wszystkim rozszerzono obowiązek składania informacji podsumowujących w odniesieniu do usług, opodatkowanych w miejscu, w którym usługobiorca posiada siedzibę lub stałe miejsce zamieszkania. Skrócono też (poza wyjątkami) do miesiąca okres, za który podatnicy zobowiązani są składać informacje podsumowujące (dotychczas informacje podsumowujące składałeś za kwartał).

Podatnicy (o których mowa w art. 15 ustawy o VAT), zarejestrowani jako podatnicy VAT UE, są obowiązani składać w urzędzie skarbowym zbiorcze informacje o dokonanych (zmieniony art. 100 ust. 1 ustawy o VAT):

• wewnątrzwspólnotowych dostawach towarów (w rozumieniu art. 13 ust. 1 i 3 ustawy o VAT), do których ma zastosowanie art. 42 ust. 1 ustawy o VAT, na rzecz podatników podatku od wartości dodanej lub osób prawnych niebędących takimi podatnikami, zidentyfikowanych na potrzeby podatku od wartości dodanej,
• wewnątrzwspólnotowych nabyciach towarów (o których mowa w art. 9 ust. 1 lub art. 11 ust. 1 ustawy o VAT), od podatników podatku od wartości dodanej, zidentyfikowanych na potrzeby podatku od wartości dodanej,
• transakcjach trójstronnych, w których drugim w kolejności jest polskim podatnik (tj. dostawach towarów zgodnie z art. 136 ust. 1 lub 2 ustawy o VAT, na rzecz podatników podatku od wartości dodanej lub osób prawnych niebędących takimi podatnikami, zidentyfikowanych na potrzeby podatku od wartości dodanej),
• usługach, do których stosuje się art. 28b ustawy o VAT (zasada ogólna opodatkowania usługi przez usługobiorcę), na rzecz podatników podatku od wartości dodanej lub osób prawnych niebędących takimi podatnikami, zidentyfikowanych na potrzeby podatku od wartości dodanej, świadczonych na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, innych niż zwolnionych od podatku od wartości dodanej lub opodatkowanych stawką 0%, dla których zobowiązanym do zapłaty podatku od wartości dodanej jest usługobiorca

 - zwane informacjami podsumowującymi.

Rozszerzono zatem obowiązek składania informacji podsumowujących w odniesieniu do usług, o których mowa w art. 28b ustawy o VAT, tj. do usług opodatkowanych według zasady ogólnej w miejscu, w którym usługobiorca posiada siedzibę lub stałe miejsce zamieszkania.

Podatnicy (o których mowa w art. 15 ustawy o VAT), zarejestrowani jako podatnicy VAT UE są obowiązani składać w urzędzie skarbowym informacje podsumowujące dotyczące transakcji dla podatników podatku od wartości dodanej lub osób prawnych niebędących takimi podatnikami, zidentyfikowanych dla potrzeb podatku od wartości dodanej, dla których świadczyli na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju usługi, o których mowa w art. 28b ustawy o VAT, inne niż zwolnione od podatku od wartości dodanej lub opodatkowane stawką 0%, dla których zobowiązanym do zapłaty podatku od wartości dodanej jest usługobiorca (art. 100 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT).

Wyłączenie z obowiązku składania informacji podsumowujących usług zwolnionych również usług opodatkowanych stawką 0%, wynika z tego, że w niektórych państwach stosowane jest zwolnienie z prawem do odliczenia. Odpowiada ono pojęciu stawki 0% w ustawie o VAT. Dlatego wyłączenie to zastosowano, zarówno do usług zwolnionych, jak i usług objętych stawką 0%. Natomiast dotychczas obowiązujące przepisy zobowiązywały podatników do składania informacji podsumowujących jedynie w zakresie obrotu towarowego (wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów i wewnątrzwspólnotowych dostaw).

Według nowych zasad informacje podsumowujące składa się za okresy miesięczne, w terminie do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu dokonania transakcji, o których mowa art. 100 w ust. 1 ustawy o VAT, z zastrzeżeniem art. 100 ust. 4, 6 i 7 ustawy o VAT (art. 100 ust. 3 ustawy o VAT).

A zatem skrócono (poza poniższymi wyjątkami) do miesiąca okres, za który składasz informacje podsumowujące.

Informacje podsumowujące możesz też składać za okresy kwartalne w terminie do 15. dnia miesiąca następującego po kwartale, w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu dokonania transakcji, o których mowa w art. 100 ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku gdy dotyczą one (art. 100 ust. 4 ustawy o VAT):

• dostaw wewnątrzwspólnotowych i transakcji trójstronnych, w których drugim w kolejności jest polskim podatnik (o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o VAT), jeżeli całkowita wartość tych transakcji, bez podatku od wartości dodanej, nie przekracza w danym kwartale i w żadnym z czterech poprzednich kwartałów kwoty 250.000 zł,
• transakcji wewnątrzwspólnotowego nabycia (o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT), jeżeli całkowita wartość tych transakcji, bez podatku, nie przekracza w danym kwartale 50.000 zł,
• usług które rozlicza usługobiorca (transakcji, o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT).

Składający informacje podsumowujące za okresy kwartalne, u których (art. 100 ust. 5 i ust. 6 ustawy o VAT):

1) całkowita wartość transakcji, o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o VAT (wewnątrzwspólnotowych dostawach i transakcjach trójstronnych, w których drugim w kolejności jest polskim podatnik), bez podatku od wartości dodanej, przekroczyła w danym kwartale kwotę 250.000 zł lub

2) całkowita wartość transakcji, o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT (wewnątrzwspólnotowe nabycia), bez podatku, przekroczyła w danym kwartale kwotę 50.000 zł

- będą obowiązani do składania informacji podsumowujących za okresy miesięczne.

W takim przypadku, informacje podsumowujące za poszczególne miesiące, które upłynęły od rozpoczęcia danego kwartału, złożysz w terminie do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przekroczono odpowiednio kwotę 250.000 zł lub 50.000 zł, z tym że jeżeli przekroczenie kwoty nastąpiło w trzecim miesiącu kwartału, składasz jedną informację podsumowującą za ten kwartał.

Informacje podsumowujące składane za pomocą środków komunikacji elektronicznej składasz do 25. dnia miesiąca następującego po okresie, o którym mowa w art. 100 ust. 3- ust. 6. art. 100 ust. 7 ustawy o VAT. Utrzymano zatem uprzedni 25-dniowy termin do złożenia informacji podsumowującej, ale tylko w przypadku jeżeli jest ona składana za pomocą środków komunikacji elektronicznej.

Informacja podsumowująca powinna zawierać następujące dane (art. 100 ust. 8 ustawy o VAT):

• nazwę lub imię i nazwisko podmiotu składającego informację podsumowującą oraz jego numer identyfikacji podatkowej podany w potwierdzeniu dokonanym przez naczelnika urzędu skarbowego zgodnie z art. 97 ust. 9 ustawy o VAT (w związku z zarejestrowaniem podmiotu, jako podatnika VAT UE), który zastosował dla transakcji, o których mowa w art. 100 ust. 1 ustawy o VAT,
• właściwy i ważny numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólnotowych nadany przez państwo członkowskie właściwe dla podatnika podatku od wartości dodanej lub osoby prawnej niebędącej takim podatnikiem, nabywających towary lub usługi, zawierający dwuliterowy kod stosowany dla podatku od wartości dodanej;
• właściwy i ważny numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólnotowych nadany przez państwo członkowskie właściwe dla podatnika podatku od wartości dodanej dokonującego dostawy towarów, zawierający dwuliterowy kod stosowany dla podatku od wartości dodanej - w przypadku, o którym mowa w art. 100 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT (wewnątrzwspólnotowe nabycia),
• łączną wartość wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, wyrażoną zgodnie z art. 31 ustawy o VAT, łączną wartość wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, w tym również łączną wartość dostawy towarów, o której mowa w art. 100 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT (transakcje trójstronne w których drugim w kolejności jest polskim podatnik), łączną wartość świadczonych usług, o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT (usług które rozlicza usługobiorca) - w odniesieniu do poszczególnych kontrahentów.

W przypadku transakcji, o której mowa w art. 136 ustawy o VAT (transakcje trójstronne), informacja podsumowująca powinna dodatkowo zawierać adnotację, że nabycie i dostawa zostały dokonane w ramach wewnątrzwspólnotowych transakcji trójstronnych (art. 100 ust. 9 ustawy o VAT).

Na potrzeby art. 100 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT, zobowiązanym do zapłaty podatku od wartości dodanej na terytorium państwa członkowskiego, na którym, zgodnie z art. 28b ustawy o VAT (zasada ogólna - opodatkowanie u usługobiorcy), ma miejsce świadczenie usług, jest usługobiorca, jeżeli podatnik, o którym mowa w art. 15 ustawy o VAT, będący usługodawcą nie posiada na terytorium tego państwa członkowskiego (art. 100 ust. 10 ustawy o VAT):

• siedziby, stałego miejsca zamieszkania lub stałego miejsca prowadzenia działalności;
• siedziby lub stałego miejsca zamieszkania, posiada natomiast na tym terytorium stałe miejsce prowadzenia działalności, przy czym to stałe miejsce prowadzenia działalności lub inne miejsce prowadzenia działalności usługodawcy, jeżeli usługodawca posiada takie inne miejsce prowadzenia działalności na tym terytorium, nie uczestniczy w tych transakcjach.

W przepisie tym zdefiniowano podmiot zobowiązany do zapłaty podatku od wartości dodanej na terytorium państwa członkowskiego, na którym ma miejsce, zgodnie z art. 28b ustawy o VAT (zasada ogólna) świadczenie usług. Zobowiązanym do zapłaty podatku jest usługobiorca, jeżeli polski podatnik, będący usługodawcą, nie posiada na terytorium tego państwa członkowskiego siedziby, stałego miejsca zamieszkania lub stałego miejsca prowadzenia działalności.

Zobowiązanym do zapłaty podatku od wartości dodanej na terytorium państwa członkowskiego, na którym, zgodnie z art. 28b ustawy o VAT, ma miejsce świadczenie usług, będzie również usługobiorca, jeżeli podatnik, o którym mowa w art. 15 ustawy o VAT, będący usługodawcą nie posiada na terytorium tego państwa członkowskiego siedziby lub stałego miejsca zamieszkania, natomiast posiada na tym terytorium stałe miejsce prowadzenia działalności, przy czym to stałe miejsce prowadzenia działalności lub inne miejsce prowadzenia działalności usługodawcy, jeżeli usługodawca posiada takie inne miejsce prowadzenia działalności na tym terytorium, nie uczestniczy w tych transakcjach.

Na potrzeby określenia momentu powstania obowiązku podatkowego, o którym mowa w art. 100 ust. 3 i 4 ustawy o VAT, w zakresie świadczenia usług wymienionych w art. 100 ust. 1 pkt 4, przepisy art. 19 ust. 19a i 19b ustawy o VAT stosuje się odpowiednio (art. 100 ust. 11 ustawy o VAT).

Przepis ten wskazuje, za który okres powinny być wykazywane w informacjach podsumowujących usługi nimi objęte (tj. według momentu powstania obowiązku podatkowego, o którym mowa w art. 19 ust. 19a i 19b ustawy o VAT).

Tekst opublikowany: 16 listopada 2009 r.