RSS Mapa strony Ustaw jako startową Mój portal niedziela, 27 maja 2012 r.
Jesteś tutaj: Strona główna » Nowości » Archiwum nowości księgowych » Nowości księgowe 2007 » Nowości księgowe III kwartał 2007
Rozmiar tekstu:  f1 f2 f3
RSS
Ważny od 2007-07-04 do 2007-12-31

Nowa kształt ulgi rodzinnej - czy zacznie obowiązywać jeszcze w tym roku?

Do Sejmu trafił projekt nowelizacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zmianie ulegnie przede wszystkim sposób łącznego rozliczania się małżonków i osób samotnie wychowujących dzieci. Iloraz małżeński zostanie zastąpiony ilorazem rodzinnym. Przepisy wprowadzają również definicję legalną rodziny. Sprawdź, na czym polegają zmiany.

Proponowane zmiany, które przewiduje planowana nowelizacja są bardzo korzystne podatkowo, a miałyby zacząć obowiązywać jeszcze w tym roku podatkowym.

Jak jest obecnie?

Małżonkowie podlegający nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, między którymi istnieje wspólność majątkowa, pozostający w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, mogą, na wniosek wyrażony we wspólnym zeznaniu rocznym, opodatkować się łącznie od sumy swoich dochodów po uprzednim odliczeniu, odrębnie dla każdego z małżonków, kwot określonych w art. 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm., dalej: updof).
Obecnie od podatku dochodowego, zgodnie z art. 27f updof, pomniejszonego o kwotę składki zdrowotnej, podatnik ma prawo odliczyć rocznie ulgę w wysokości 120 zł na każde wychowywane dziecko, jeżeli w roku podatkowym wychowywał własne lub przysposobione dzieci.
Ulga dotyczy łącznie obojga rodziców, zatem kwotę tę odlicza się od podatku jednego z rodziców lub od podatku obojga. W przypadku rodziców, w stosunku do których orzeczone zostały rozwód albo separacja, odliczenie przysługuje jednemu z nich, u którego dzieci faktycznie zamieszkują.

Obowiązująca regulacja normująca sposób rozliczania się małżonków i osób samotnie wychowujących dzieci, oparta jest na metodzie tzw. ilorazu małżeńskiego.
Małżonkowie, niezależnie od tego czy mają dzieci, obliczają podatek należny w podwójnej wysokości od połowy łącznego dochodu obojga. Każdemu z nich przysługuje prawo odliczenia tzw. kwoty wolnej, tj. kwoty dochodu po uzyskaniu której powstaje obowiązek podatkowy w podatku dochodowym.

Dzięki tej preferencji małżonkowie rozliczający się łącznie płacą niższy podatek dochodowy, niż ten gdyby rozliczali się osobno. Ulga ta jest szczególnie istotna w przypadku, gdy jeden z małżonków osiąga bardzo wysokie dochody, a dochody drugiego są niewielkie (lub nie ma ich wcale). Dzięki łącznemu rozliczeniu, przy tej samej wysokości dochodów w obu wypadkach małżonkowie mogą skorzystać bowiem z niższej stawki podatkowej.

Jak słusznie wskazują projektodawcy, ulga dopuszczająca łączne rozliczenie małżonków nie uwzględnia jednak różnicy w dochodach realnych między małżeństwami nieposiadającymi i małżeństwami posiadającymi dzieci, szczególnie gdy jest ich kilkoro.
Ten sam problem dotyczy osób samotnie wychowujących dzieci. Osoba samotnie wychowująca dzieci, niezależnie od tego ile ich wychowuje, ciężar własnego dochodu może podzielić tylko z jednym dzieckiem. Podatek należny określa się bowiem według tej samej zasady, jak w przypadku małżonków, dzieląc sumę dochodów przez dwa, płacąc podatek w podwójnej wysokości.

Co się zmieni?

W przypadku małżonków nieposiadających dzieci podatek będzie się określać na imię obojga w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków.
W przypadku małżonków posiadających dzieci podatek zostanie określony na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od ilorazu łącznego dochodu małżonków i liczby członków rodziny.

Od osób samotnie wychowujących w roku podatkowym:
1) dzieci małoletnie,
2) dzieci bez względu na ich wiek, na które, zgodnie z odrębnymi przepisami, pobierany był zasiłek pielęgnacyjny,
3) dzieci do ukończenia 25 lat uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty lub w przepisach ustawy z 27 lipca 2005 r. (Dz.U. nr 164, poz.1365) Prawo o szkolnictwie wyższym, lub w przepisach o wyższych szkołach zawodowych, jeżeli w roku podatkowym dzieci te nie uzyskały dochodów, z wyjątkiem dochodów wolnych od podatku dochodowego, renty rodzinnej oraz dochodów w wysokości nie powodującej obowiązku zapłaty podatku
- podatek będzie mógł być określony, na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym w wysokości podatku obliczonego od ilorazu dochodu osoby samotnie wychowującej dzieci i liczby członków rodziny.

W przedstawianym projekcie zmiany art. 6 ust. 2 i 4 updof zaproponowano rozwiązanie, zgodnie z którym każda osoba tworząca rodzinę, czyli i dorosły i dziecko są jedną pełną jednostką konsumpcyjną. Podatek oblicza się w ten sposób, że w przypadku małżonków posiadających dzieci sumuje się ich dochód, a następnie dzieli się go przez liczbę członków rodziny, a tak uzyskaną cząstkę dochodu (iloraz) pomniejsza się o minimum wolne od podatku, po czym wysokość podatku obliczonego od tej kwoty mnoży się przez dwa (liczba małżonków).
Powyższe rozwiązanie jest przede wszystkim korzystne dla osoby samotnie wychowującej dzieci, gdyż tylko jej własny dochód podlega podziałowi na liczbę jednostek konsumpcyjnych w rodzinie.

Z uwagi na to, że iloraz małżeński nie realizuje w wystarczającym stopniu zasady równości podatkowej w ujęciu subiektywnym, która ściśle wiąże się ze stosowaną w polskim podatku dochodowym od osób fizycznych progresją, projektodawcy proponują w zamian wprowadzić jako metodę określania podatku należnego iloraz rodzinny. Dzięki takiemu rozwiązaniu osiągnięty w rodzinie dochód ulegnie rozłożeniu u na faktyczną liczbę członków rodziny, dając możliwość w wielu przypadkach pozostania w przedziale opodatkowanym niższą stawką.

Nie wszyscy podatnicy skorzystają z tej preferencji!

Ze wspólnego rozliczenia się przy zastosowaniu ilorazu rodzinnego, zgodnie z proponowanym brzmieniem art. 6 ust. 8 i ust. 9 updof, nie będą mogły skorzystać podatnicy, którzy wybrali podatek liniowy (art. 30c updof) lub ryczałt od przychodów ewidencjonowanych albo kartę podatkową (zgodnie z ustawą z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 144, poz. 930 z późn. zm.).

Nowa metoda oparta o iloraz rodzinny, w myśl art. 2 ust. 2 i ust. 3 updof, nie objęłaby osób fizycznych osiągających dochody z działalności rolniczej oraz z działów specjalnych produkcji rolnej.

Definicja legalna rodziny, którą proponuje nowelizacja odnosi się zarówno do małżeństwa wraz z dziećmi, jaki i do osoby samotnie wychowującej dzieci wraz z dziećmi.

Zmiany dotyczące wspólnego opodatkowania weszłyby w życie z mocą wsteczną z dniem 1 stycznia 2007 r.

Autor: Hubert Składnik, prawnik
Ostatnia aktualizacja: 26.01.2009

Porady o zbliżonej tematyce

Nie jesteś jeszcze użytkownikiem Portalu FK?

Zapraszamy do zarejestrowania się. Rejestracja jest wyjątkowo łatwa.

Jako użytkownik Portalu FK możesz:

  • korzystać z ponad 8 000 odpowiedzi ekspertów na rzeczywiste pytania księgowych;
  • konsultować swoje wątpliwości z ekspertami i otrzymać indywidualną, fachową poradę;
  • zyskać błyskawiczny dostęp do codziennie aktualizowanej bazy narzędzi dla księgowych:
    • ponad 100 aktów prawnych oraz blisko 80 interpretacji i orzeczeń,
    • ponad 30 kalkulatorów i blisko 50 wskaźników i stawek,
    • ponad 50 gotowych wzorów dokumentów do pobrania.

Otrzymasz praktyczny
prezent: informator
w formacie PDF