Dnia 11 kwietnia 2010 r. przestały obowiązywać przepisy dotyczące podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników. Jednak nadal nie ma nowego rozporządzenia regulującego powyższą materię. Jak postąpić z umowami szkoleniowymi zawartymi pod rządami dotychczasowych przepisów i na jakiej podstawie pracodawcy mogą zawierać nowe umowy z pracownikami podejmującymi naukę? W jaki sposób powinni postępować pracodawcy, którzy chcą inwestować w wiedzę i umiejętności swoich pracowników? Na jakich zasadach powinni zawierać umowy szkoleniowe w okresie od 11 kwietnia 2010 r. do wejścia w życie nowych regulacji? Odpowiedzi na te pytanie udzielił resort pracy!
1. Obecne umowy szkoleniowe nie tracą ważności
Zdaniem Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej pracownicy, którzy rozpoczęli podnoszenie kwalifikacji zawodowych pod rządami dotychczasowych przepisów, będą je kontynuowali na zasadach określonych w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 12 października 1993 r. w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego dorosłych - mimo utraty mocy obowiązującej tego rozporządzenia.
Resort pracy podkreśla, że senacki projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera bardzo ważny przepis przejściowy (art. 3 projektu), adresowany do pracowników, którzy rozpoczęli podnoszenie kwalifikacji zawodowych przed 11 kwietnia 2010 r. Na podstawie tego przepisu, do takich pracowników będzie się stosować dotychczasowe przepisy. Oznacza to, że pracodawcy nie będą musieli „aktualizować” umów szkoleniowych zawartych przed 11 kwietnia 2010 r.
2. Od 11 kwietnia 2010 r. do czasu wejścia w życie nowych regulacji - podnoszenie kwalifikacji na podstawie prawa cywilnego…
W okresie nieobowiązywania żadnych przepisów szczegółowych podnoszenie kwalifikacji pracowników odbywać się będzie, co do zasady, jedynie na podstawie art. 17 i art. 94 pkt 6 Kodeksu pracy, dalej kp. Stanowią one, że pracodawca jest obowiązany ułatwiać pracownikom podnoszenie kwalifikacji zawodowych.
Zdaniem resortu pracy w okresie od 11 kwietnia 2010 r. do dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej, strony stosunku pracy będą, więc mogły - zgodnie ze swoją wolą - zawierać umowy szkoleniowe na podstawie przepisów prawa cywilnego. Zgodnie, bowiem z art. 300 kp, w sprawach nieunormowanych przepisami prawa pracy do stosunku pracy stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, dalej kc jeżeli nie są one sprzeczne z zasadami prawa pracy.
3. …i w zgodzie z zasadami współżycie społecznego
W zakresie postanowień takich umów cywilnych, kształtujących wzajemne prawa oraz obowiązki pracodawcy i pracownika związane z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych - decydujące znaczenie będzie miała, zatem wola stron umowy.
Ministerstwo Pracy stoi na stanowisku, że umowy te nie powinny jednak zawierać postanowień, które mogłyby być negatywnie ocenione w świetle przepisów art. 58 § 2 kc, stanowiącego, że nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
Z tego względu - zdaniem resortu pracy - zainteresowani pracodawcy i pracownicy powinni rozważyć nie tylko autentyczną potrzebę zawarcia umowy szkoleniowej w okresie braku szczegółowych regulacji kodeksowych w tym zakresie, ale także dokładnie przeanalizować treść ewentualnej umowy cywilnej, zwłaszcza pod kątem zgodności z zasadami współżycia społecznego. Chodziłoby tu przede wszystkim o postanowienia dotyczące wymiaru urlopu szkoleniowego oraz długości okresu pozostawania przez pracownika w zatrudnieniu po zakończeniu podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Racjonalne byłoby w tym zakresie kierowanie się przez pracodawców i pracowników normami przyjętymi w nowych regulacjach prawnych.
Źródło: Odpowiedź Biura Prasowego Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej z 9 kwietnia 2010 r. na zapytanie redakcji Portalu Kadrowego
