Zbliża się nieuchronny koniec bankowych lokat jednodniowych (lokat antybelkowych), dzięki którym można uniknąć zapłaty 19% podatku. Rząd planuje likwidację tych lokat w 2012 r.
© FotoChannels / Glow Image
Zaokrąglenia na podstawie przepisów podatkowych
Zgodnie z art. 63 § 1 op, podstawy opodatkowania kwoty podatków, odsetki za zwłokę, opłaty prolongacyjne, oprocentowanie nadpłat oraz wynagrodzenie przysługujące płatnikom i inkasentom zaokrągla się do pełnych złotych w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych. Zaokrąglania podstaw opodatkowania i kwot podatków nie stosuje się do opłat, o których mowa w ustawie o podatkach i opłat lokalnych.
Zastosowanie zasady zaokrąglania oznacza w praktyce, że podstawa opodatkowania dla przychodu z odsetek w kwocie 2,60 zł jest równa 3 zł, a obliczony według zryczałtowanej stawki 19% podatek, który wynosi 0,57 zł, zaokrąglany jest do 1 zł.
Według Ministerstwa Finansów banki oraz inne instytucje finansowe nadużywają przepisów dotyczących ustalania podstawy opodatkowania, określone w art. 63 § 1 op. W aktualnym stanie prawnym naliczenie (wypłata) skapitalizowanych odsetek w maksymalnej kwocie 2,49 zł nie powoduje obowiązku zapłaty podatku dochodowego. W konsekwencji lokata o wartości do 18.000 zł (przy założeniu rocznego oprocentowania na poziomie 5%) jest wolna od podatku. Banki oferują przy tym możliwość zakładania wielu lokat (dzielenie inwestowanych środków na kilka lokat), co powoduje, że bez względu na wielkość lokowanych środków nie są one opodatkowane.
Stanowisko resortu finansów dotyczące lokat antybelkowych
W opinii resortu finansów takie rozwiązanie nie jest sprawiedliwe, ponieważ osoby, które ulokowały środki na lokatach z jednodniową kapitalizacją odsetek, nie płacą podatku w ogóle, natomiast osoby deponujące środki na „zwykłych” lokatach lub rachunkach uiszczają podatek. Skutkiem tego jest też fakt, że banki, które nie stosują lokat antybelkowych tracą klientów.
Z danych Ministerstwa Finansów wynika, że udział lokat antybelkowych w ogólnej sumie depozytów gospodarstw domowych wynosi 13% i w ocenie resortu finansów na skutek wielu reklam zachęcających do ich założenia udział ten się powiększa.
Jakie zmiany?
Według propozycji zmian art. 63 § 1 op podstawy opodatkowania, kwoty podatków, odsetki za zwłokę, opłaty prolongacyjne, oprocentowanie nadpłat oraz wynagrodzenie przysługujące płatnikom i inkasentom zaokrągla się do pełnych złotych w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych.
Projekt zmian przewiduje jednocześnie, że podstawa opodatkowania, o której mowa w art. 30a ust. 1 pkt 1-3 updof, a więc przychodów z:
- odsetek od pożyczek (z wyjątkiem gdy udzielanie pożyczek jest przedmiotem działalności gospodarczej),
- odsetek i dyskonta od papierów wartościowych,
- odsetek od innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku podatnika lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania, prowadzonych przez podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów (z wyjątkiem środków pieniężnych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą) oraz kwoty podatków od nich pobieranych zaokrągla się do pełnych groszy w górę.
Warto wspomnieć także o tym, że to już drugie podejście rządu mające na celu likwidację lokat antybelkowych. Pierwotnie zmiany te miały wejść w życie w lipcu br., jednak eksperci zwracali uwagę na niekonstytucyjność wprowadzania niekorzystnych dla podatników zmian w podatkach w trakcie roku podatkowego i rząd chwilowo wycofał się z wprowadzenia tego rozwiązania zapowiadając powrót do sprawy pod koniec br.
Omawiane propozycje zmian w op są częścią tzw. ustawy okołobudżetowej, która ma wejść w życie w większości 1 stycznia 2012 r., za wyjątkiem wskazanych wyżej propozycji zmian w op, które mają wejść w życie po upływie 3 miesięcznego vacatio legis.
Na likwidacji lokat antybelkowych rząd chce zaoszczędzić około 380 mln zł. rocznie.
Podstawa prawna: - rządowy projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją ustawy budżetowej,
- art. 63 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.) - op.
- art. 63 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.) - op.
