Od 1 stycznia 2011 r. listę płac będziesz sporządzać tak jak w 2010 r., czyli z zastosowaniem niezmienionych czynników takich jak koszty uzyskania przychodów, kwota zmniejszająca podatek czy stopy procentowe składek na ZUS i zaliczek na podatek dochodowy. Ustawodawcy nie dokonali bowiem żadnych modyfikacji, jeśli chodzi o poziom wysokości tych parametrów. Jak co roku podwyższono natomiast kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę, która ma wpływ na wiele innych świadczeń ze stosunku pracy, w tym na kwoty wolne od potrąceń. Inaczej w stosunku do ubiegłych lat będziemy też obliczać wymiar czasu pracy. Na czym będą polegać te zmiany, dowiesz się z poniższego tekstu.
1. Skala podatkowa - bez zmian
W 2011 r. nadal będzie obowiązywała ta sama skala podatkowa, a więc z dwiema stawkami, tj. 18% i 32%, w zależności od wysokości osiągniętego narastająco od początku roku dochodu. Znowu, ze względu na wysokość progu podatkowego, wyższa stawka - 32% obejmie osoby dobrze zarabiające. Pozostali, z niższymi i średnimi dochodami, pozostaną przy niższej stopie 18%.
Skala podatkowa na 2011 r.
Podstawa obliczenia podatku w złotych | Podatek | |
ponad | do | |
85.528 | 18% minus kwota zmniejszająca podatek 556,02 zł | |
85.528 | 14 839,02 zł + 32% nadwyżki ponad 85.528 zł | |
2. Kwota zmniejszająca podatek - też nieruszona
Od 1 stycznia 2011 r. nie ulegnie zmianie kwota zmniejszająca podatek, określona w pierwszym przedziale obowiązującej skali podatkowej. W skali roku wyniesie 556,02 zł. Pracodawcy, którym pracownicy złożyli oświadczenia PIT-2 upoważniające ich do obniżania zaliczek o 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, będą stosowali ją miesięcznie w wysokości 46,33 zł (556,02 zł : 12 miesięcy).
3. Koszty uzyskania przychodów - z 2010 r.
Także w 2011 r. kwoty miesięcznych, zryczałtowanych kosztów uzyskania przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej ani nie wzrosną, ani nie zmaleją. Oznacza to, że zostają koszty z 2010 r.
I tak, przy rozliczaniu wynagrodzeń uzyskanych w 2011 r. będą miały nadal zastosowanie koszty w wysokości:
Miesięczna kwota kosztów | Limit roczny |
111,25 zł | 1.335 zł (w przypadku, gdy podatnik uzyskuje przychody z jednego zakładu pracy) |
139,06 zł | 1.668,72 zł (dla podatników, których miejsce stałego lub czasowego zamieszkania jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy i nie otrzymują dodatku za rozłąkę) |
2.002,05 zł - dla podatników uzyskujących przychody równocześnie z więcej niż jednego stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej 2.502,56 zł - dla dojeżdżających |
4. Składki na ZUS pozostaną te same
Od nowego roku nie zmienią się stopy procentowe składek na ubezpieczenia społeczne ani nie nastąpi żadna zmiana w ich finansowaniu.
Będą więc wynosiły:
Składka na ubezpieczenie emerytalne - 19,52%, z tego:
- 9,76% - płaci pracownik
- 9,76% - płaci pracodawca
- 1,5% - płaci pracownik
- 4,5% - płaci pracodawca
Łącznie pracodawca, jako płatnik składek, będzie potrącał pracownikowi z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne kwotę stanowiącą 13,71% podstawy wymiaru.
Nie wzrośnie również składka na ubezpieczenie zdrowotne. Pozostanie na poziomie 9% podstawy wymiaru, z czego 7,75% podlega odliczeniu od zaliczki na podatek dochodowy.
5. Wzrost płacy minimalnej to wzrost innych świadczeń
Płaca minimalna dla pełnoetatowców wzrośnie z 1.317 zł do 1.386 zł. W pierwszym roku pracy pracownicy mogą zarabiać mniej, bo 80% kwoty 1.386 zł, czyli 1.108,80 zł.
Niektóre rodzaje świadczeń ze stosunku pracy oraz z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ustanowiono jako procent lub wielokrotność wynagrodzenia minimalnego, stąd jego podwyżka oznacza wzrost takich świadczeń.
Przykładowo:
- wyższa będzie maksymalna odprawa pieniężna przysługująca pracownikom zwolnionym z pracy z przyczyn ich niedotyczących. W związku z tym pracownik na odchodne dostanie odprawę pieniężną nieprzekraczającą 15-krotności ustawowego minimum - 20.790 zł (15 × 1.386 zł);
- wzrost minimalnego wynagrodzenia za pracę wpłynie również na wysokość świadczeń z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Podstawa wymiaru chorobowego dla pełnoetatowców nie będzie mogła być niższa niż 1.195,98 zł (1.386 zł - 13,71%), a dla osób w pierwszym roku pracy - 956,78 zł (1.108,80 zł - 13,71%);
- na wyższe odszkodowanie będą mogły też liczyć osoby, wobec których pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu. Mają one bowiem prawo do zadośćuczynienia w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, ustalane na podstawie odrębnych przepisów, czyli 1.386 zł;
- pracownik, który rozwiązał umowę o pracę z powodu mobbingu, ma również prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę - 1.386 zł;
- podstawa wymiaru składek emerytalno-rentowych osób przebywających na urlopach wychowawczych. W okresie przejściowym, tj. od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2011 r., podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe osób przebywających na urlopie wychowawczym stanowi kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę w danym roku kalendarzowym, czyli w 2011 r. - 1386 zł. Natomiast od 1 stycznia 2012 r. podstawę będzie stanowiła kwota 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale. ]
- za postojowe pracodawca zapłaci pracownikowi wynagrodzenie w wysokości nie niższe niż 1.386 zł.
6. Kwoty wolne od potrąceń
Wynagrodzenie minimalne, po odliczeniu obowiązkowych należności na rzecz budżetu państwa, a więc składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz zaliczki na podatek, jest kwotą, którą pracodawca musi zachować przy dokonywaniu potrąceń z wynagrodzenia pracownika. Zarówno przy potrąceniach przymusowych (bez zgody pracownika), jak i dobrowolnych, gdzie zgoda na piśmie jest konieczna, trzeba uwzględnić kwotę wolną od potrąceń, która odpowiada kwocie minimalnego wynagrodzenia lub jego procentowej części, w zależności od rodzaju zadłużenia. Nie dotyczy to jedynie potrąceń alimentacyjnych.
Płaca minimalna netto w 2011 r.
Złożone przez pracownika oświadczenie PIT-2 | Wysokość minimalnego wynagrodzenia netto przy zastosowaniu kosztów | |
podstawowych | podwyższonych | |
tak | 1.032,34 zł | 1.037,34 zł |
nie | 985,34 zł | 990,34 zł |
Kwoty wolne od potrąceń przymusowych w 2011 r.
Rodzaj potrącenia | Podstawowe kup | |
PIT-2 | bez PIT-2 | |
Należności inne niż alimentacyjne egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych | 1.032,34 zł | 985,34 zł |
Zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi | 774,26 zł (1.032,34 zł x 75%) | 739,01 zł (985,34 zł x 75%) |
Kary pieniężne nałożone na pracownika z art.108 Kodeksu pracy | 929,11 zł (1.032,34 zł x 90%) | 886,81 zł (985,34 zł x 90%) |
Podwyższone kup | ||
Należności inne niż alimentacyjne egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych | 1.037,34 zł | 990,34 zł |
Zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi | 778,01 zł (1.037,34 zł x 75%) | 742,76 zł (990,34 zł x 75%) |
Kary pieniężne nałożone na pracownika z art.108 Kodeksu pracy | 933,61 zł (1.037,34 zł x 90%) | 891,31 zł (990,34 zł x 90%) |
Kwoty wolne od potrąceń dobrowolnych w 2011 r.
Rodzaj potrącenia | Dla podstawowych kosztów uzyskania przychodów | |
Z PIT-2 | bez PIT-2 | |
Należności na rzecz innych podmiotów niż pracodawca (np. związki zawodowe, kasa zapomogowo-pożyczkowa) | 825,87 zł (1.032,34 zł x 80%) | 788,27 zł (985,34 zł x 80%) |
Dla podwyższonych kosztów uzyskania przychodów | ||
Należności na rzecz innych podmiotów niż pracodawca (np. związki zawodowe, kasa zapomogowo-pożyczkowa) | 829,87 zł (1.037,34 zł x 80%) | 792,27 zł (990,34 zł x 80%) |
Dla podstawowych kosztów uzyskania przychodów | ||
Należności na rzecz pracodawcy (np. raty pożyczki, zawyżona część wynagrodzenia) | 1.032,34 zł | 985,34 zł |
Dla podwyższonych kosztów uzyskania przychodów | ||
Należności na rzecz pracodawcy | 1.037,34 zł | 990,34 zł |
7. Wymiar czasu pracy w 2011 r. i dodatek nocny
Czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym. Tak ustalony, obowiązujący pracownika wymiar czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym oblicza się:
- mnożąc 40 godzin przez liczbę tygodni przypadających w okresie rozliczeniowym, a następnie
- dodając do otrzymanej liczby godzin iloczyn 8 godzin i liczby dni pozostałych do końca okresu rozliczeniowego, przypadających od poniedziałku do piątku.
Zakładając, że sobota jest wolnym dniem z tytułu przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy, wymiar czasu pracy o 8 godzin w danym okresie rozliczeniowym obniża następujące święta:
- 6 stycznia - Święto Trzech Króli,
- 25 kwietnia - drugi dzień Wielkiej Nocy,
- 3 maja - Święto Narodowe Trzeciego Maja,
- 23 czerwca - dzień Bożego Ciała,
- 15 sierpnia - Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny,
- 1 listopada - Wszystkich Świę¬tych,
- 11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości,
- 26 grudnia - drugi dzień Bożego Narodzenia.
Miesiąc | Godziny pracy | Dni pracy (po 8 godzin) | Obliczenia |
styczeń | 160 | 20 | 4 x 40 + 1 x 8 - 1 x 8 |
luty | 160 | 20 | 4 x 40 |
marzec | 184 | 23 | 4 x 40 + 3 x 8 |
kwiecień | 160 | 20 | 4 x 40 + 1 x 8 - 1 x 8 |
maj | 168 | 21 | 4 x 40 + 2 x 8 - 1 x 8 |
czerwiec | 168 | 21 | 4 x 40 + 2 x 8 - 1 x 8 |
lipiec | 168 | 21 | 4 x 40 + 1 x 8 |
sierpień | 176 | 22 | 4 x 40 + 3 x 8 - 1 x 8 |
wrzesień | 176 | 22 | 4 x 40 + 2 x 8 |
październik | 168 | 21 | 4 x 40 + 1 x 8 |
listopad | 160 | 20 | 4 x 40 + 2 x 8 - 2 x 8 |
grudzień | 168 | 21 | 4 x 40 + 2 x 8 - 1 x 8 |
Wymiar czasu pracy od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2011 r. dla 3- miesięcznych okresów rozliczeniowych wynosi:
Okres rozliczeniowy | Liczba godzin pracy | Liczba dni pracy (po 8 godzin) |
Styczeń - marzec | 504 | 63 |
Kwiecień - czerwiec | 496 | 62 |
Lipiec - wrzesień | 520 | 65 |
Październik - grudzień | 496 | 62 |
Wymiar czasu pracy od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2011 r. dla 4-miesięcznych okresów rozliczeniowych wynosi:
Okres rozliczeniowy | Liczba godzin pracy | Liczba dni pracy (po 8 godzin) |
Styczeń - kwiecień | 664 | 83 |
Maj - sierpień | 680 | 85 |
Wrzesień - grudzień | 672 | 84 |
Wymiar czasu pracy w 2011 r. dla 12-miesięcznego okresu rozliczeniowego wynosi:
Okres rozliczeniowy | Liczba godzin pracy | Liczba dni pracy (po 8 godzin) |
Styczeń - grudzień | 2016 | 252 |
W 2011 r. wzrośnie dodatek za każdą godzinę pracy w porze nocnej, który stanowi 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia.
Poniżej przedstawiamy tabelę z wyliczonymi kwotami dodatków z uwzględnieniem zmian polegających na ustanowieniu od 1 stycznia 2011 r. święta Trzech Króli jako dnia wolnego od pracy kosztem udzielania dnia wolnego w zamian za święto przypadające w inny dzień niż niedziela.
Dodatek za pracę w porze nocnej w 2011 r.
Miesiąc | Kwota dodatku za 1 godz. | Wzór obliczenia dla podstawowego czasu pracy |
styczeń | 1,73 zł | (1.386 zł : 160 godzin) x 20% |
luty | 1,73 zł | (1.386 zł : 160 godzin) x 20% |
marzec | 1,51 zł | (1.386 zł : 184 godzin) x 20% |
kwiecień | 1,73 zł | (1.386 zł : 160 godzin) x 20% |
maj | 1,65 zł | (1.386 zł : 168 godzin) x 20% |
czerwiec | 1,65 zł | (1.386 zł : 168 godzin) x 20% |
lipiec | 1,65 zł | (1.386 zł : 168 godzin) x 20% |
sierpień | 1,58 zł | (1.386 zł : 176 godzin) x 20% |
wrzesień | 1,58 zł | (1.386 zł : 176 godzin) x 20% |
październik | 1,65 zł | (1.386 zł : 168 godzin) x 20% |
listopad | 1,73 zł | (1.386 zł : 160 godzin) x 20% |
grudzień | 1,65 zł | (1.386 zł : 168 godzin) x 20% |
8. Współczynnik urlopowy w 2011 r.
Za pomocą współczynnika ustalasz wysokość ekwiwalentu za 1 dzień urlopu. Obliczany jest odrębnie dla każdego roku kalendarzowego. Używasz tego parametru również przy obliczaniu wynagrodzeń, odszkodowań i innych należności przysługujących w wysokości wynagrodzenia za 1 dzień lub wielokrotności wynagrodzenia za 1 dzień.
Współczynnik szacujemy odejmując od liczby dni w danym roku kalendarzowym łączną liczbę przypadających w tym roku niedziel, świąt oraz dni wolnych od pracy wynikających z rozkładu czasu pracy w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy, a otrzymany wynik dzieli się przez 12.
Jeśli przyjąć sobotę jako dzień wolny z tytułu zachowania przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy, w roku 2011 r. mamy:
- 365 dni,
- 52 niedziele,
- 8 świąt przypadających w tygodniu od poniedziałku do piątku, i
- 53 dni wolne od pracy z tytułu zachowania przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy.
Jeżeli pracownik jest zatrudniony w niepełnym wymiarze czasu pracy, wartość współczynnika obniża się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika. Przykładowo, przy połowie etatu współczynnik wynosi 10,5, a przy 1/4 - 5,25.
Podstawa prawna: - art. 18a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 z późn. zm.),
- art. 45, art. 47 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512),
- art. 871 § 1, § 2, art. 91, art. 92 § 1 i 2, art. 129 i art. 130 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.),
- art. 8 ust. 4 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracę z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844 z późn. zm.),
- art. 6 ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. nr 200, poz. 1679 z późn. zm.),
- rozporządzenie Rady Ministrów z 5 października 2010 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2011 r. (Dz.U. nr 194, poz. 1288),
- § 19 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. nr 2, poz. 14 z późn. zm.),
- ustawa z 24 września 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 224, poz. 1459),
- ustawa z 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz.U. nr 4, poz. 28 z późn. zm.).
- art. 45, art. 47 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512),
- art. 871 § 1, § 2, art. 91, art. 92 § 1 i 2, art. 129 i art. 130 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.),
- art. 8 ust. 4 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracę z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844 z późn. zm.),
- art. 6 ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. nr 200, poz. 1679 z późn. zm.),
- rozporządzenie Rady Ministrów z 5 października 2010 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2011 r. (Dz.U. nr 194, poz. 1288),
- § 19 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. nr 2, poz. 14 z późn. zm.),
- ustawa z 24 września 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 224, poz. 1459),
- ustawa z 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz.U. nr 4, poz. 28 z późn. zm.).
