Od 1 stycznia 2011 r. obowiązywać ma nowe rozporządzenie w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania, które zakłada m.in. likwidację szeregu aktualnie obowiązujących zwolnień przedmiotowych. Sprawdź, kto w 2011 r. będzie miał obowiązek zainstalowania kasy rejestrującej.
Podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących (art. 111 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm., dalej: ustawa o VAT).
Zwolnienia z tego obowiązku określają przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z 23 grudnia 2009 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz.U. nr 224, poz. 1797, dalej: rozporządzenie w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania). Zwolnienia określone przepisami tego rozporządzenia obowiązują do końca 2010 r.
Oznacza to, że od 1 stycznia 2011 r. obowiązywać będzie nowe rozporządzenie w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania. Projekt tego rozporządzenia został niedawno opublikowany na stronach Ministerstwa Finansów (projekt rozporządzenia Ministra Finansów z 11 maja 2010 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących).
Przede wszystkim należy zauważyć, że projekt rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania posługuje się symbolami PKWiU z 2008 r. (tj. symbolami określonymi przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) (Dz.U. nr 207, poz. 1293 z późn. zm.).
Przewiduje się bowiem, że od 1 stycznia 2011 r. PKWiU z 2008 r. stanie się PKWiU stosowanym dla celów podatkowych (obecnie dla celów podatkowych stosowane jest PKWiU z 1997 r., PKWiU określone przepisami rozporządzenie Rady Ministrów z 18 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) (Dz.U. nr 42, poz. 264 z późn. zm.). Z dostosowaniem przepisów projektu rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania do symboli PKWiU z 2008 r. wynika wiele zmian w treści załącznika do tego projektu.
Likwidacja wielu aktualnie obowiązujących zwolnień przedmiotowych
Mając na uwadze powyższe wyjaśnić należy, że projektowane rozporządzenie w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania - mimo że utrzymuje wiele z dotychczas obowiązujących zwolnień z obowiązku ewidencjonowania (między innymi zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania ze względu na wartość obrotów podlegających obowiązkowi ewidencjonowania nieprzekraczającą 40.000 zł lub - w przypadku podatników rozpoczynających prowadzenie działalności w danym roku - 20.000 zł), zawęża zakres zwolnień z obowiązku ewidencjonowania, a tym samym rozszerza zakres tego obowiązku.
Przede wszystkim projekt ten nie przewiduje szeregu aktualnie obowiązujących zwolnień przedmiotowych. Wyróżnić można 3 grupy likwidowanych zwolnień z obowiązku ewidencjonowania.
Do pierwszej grupy likwidowanych zwolnień należą zwolnienia przysługujące obecnie bez żadnych warunków, a więc zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania:
- usług prawniczych, rachunkowo-księgowych, badania rynków i opinii publicznej oraz doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (PKWiU z 1997 r. - 74.1) (obecnie świadczenie tych usług zwolnione jest z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 17 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania); projekt rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania przewiduje jedynie zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania usług notariuszy w zakresie objętym wpisem do repertorium A i P (PKWiU z 2008 r. - ex 69.10.1) (§ 2 pkt 1 w zw. z poz. 26 załącznika do projektu rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usług sekretarskich i tłumaczenia (PKWiU z 1997 r. - 74.83) (obecnie świadczenie tych usług - z wyłączeniem usług drukarskich i powielaczowych - zwolnione jest z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 22 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usług w zakresie ochrony zdrowia i opieki społecznej (PKWiU z 1997 r. - 85) (obecnie świadczenie tych usług jest zwolnione z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 26 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usługi związane z rekreacją, kulturą i sportem (PKWiU z 1997 r. - 92) (obecnie świadczenie tych usług - z wyłączeniem usług związanych z filmami i taśmami wideo oraz wyświetlaniem filmów na innych nośnikach - jest zwolnione z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 29 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usług pogrzebowych i pokrewnych (PKWiU z 1997 r. - 93.03) (obecnie świadczenie tych usług jest zwolnione z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 30 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usług świadczonych w gospodarstwach domowych (PKWiU z 1997 r. - 95 (obecnie świadczenie tych usług jest zwolnione z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 32 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania; jak wynika z uzasadnienia projektu, wyłączenie to w istocie ma charakter formalny, gdyż usługi takie nie podlegają opodatkowaniu VAT.).
- usług przechowywania i dozoru mienia (PKWiU z 1997 r. - ex 63.12.14) (obecnie świadczenie tych usług jest zwolnione z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 9 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usług rzeczoznawstwa (PKWiU z 1997 r. - ex 74.2) (obecnie świadczenie tych usług jest zwolnione z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 18 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usług rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu (PKWiU z 1997 r. -74.5) (obecnie świadczenie tych usług jest zwolnione z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 19 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usług detektywistycznych i ochroniarskich (PKWiU z 1997 r. - 74.6) (obecnie świadczenie tych usług jest zwolnione z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 w zw. z poz. 20 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania),
- usług komercyjnych pozostałych, gdzie indziej niesklasyfikowanych (PKWiU z 1997 r. - 74.84) (obecnie świadczenie tych usług - z wyłączeniem usług związanych z organizacją wystaw i targów - jest zwolnienie z obowiązku ewidencjonowana na podstawie § 2 w zw. z poz. 23 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania).
Obecnie świadczenie tych usług jest zwolnienie z obowiązku ewidencjonowana na podstawie § 2 w zw. z poz. 10 i 11 załącznika do rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania. Projekt rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania nie przewiduje tych zwolnień, lecz usługi takie będą mogły korzystać ze zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania na podstawie § 2 pkt 1 w zw. z poz. 40 załącznika do projektu rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania, które zawiera kompleksowe zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania świadczenia usług przy zastosowaniu automatów.
Podatnicy rozliczający się na karcie podatkowej
Ponadto w projekcie rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania zrezygnowano również z całej kategorii zwolnień od ewidencji przy zastosowaniu kas odnoszących się do grup podatników rozliczających się w ramach tzw. karty podatkowej w podatku dochodowym (obecnie zwolnienie to określają przepisy § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania).
Przykładowo dotyczy to takich grup zawodowych, jak: usługi ślusarskie, usługi w zakresie wyrobu i naprawy naczyń blaszanych, usługi pobielania kotłów i naczyń, usługi w zakresie kotlarstwa, usługi w zakresie mechaniki maszyn i urządzeń rolniczych, witrażownictwo, kołodziejstwo, bednarstwo, koszykarstwo, wytwarzanie mioteł, wyrobów z gałęzi i słomy, gręplarstwo, kilimiarstwo, usługi hafciarskie, dziewiarstwo na drutach i szydełkach, repasacja pończoch, usługi w zakresie bieliźniarstwa, usługi w zakresie gorseciarstwa, modniarstwo, usługi krawiecki.
Likwidacja tych zwolnień nie oznacza, że podatnicy wykonujący wymienione czynności będą musieli od 1 stycznia 2011 r. posiadać kasy rejestrującej, gdyż będą oni mogli korzystać z utrzymywanych zwolnień z obowiązku ewidencjonowania, w szczególności ze zwolnienia podmiotowego przysługującego ze względu na wysokość obrotów podlegających obowiązkowi ewidencjonowania (§ 3 ust. 1 pkt 2 oraz § 3 ust. 6 projektu rozporządzenia).
Udział sprzedaży zwolnionej przedmiotowo z obowiązku ewidencji w sprzedaży ogółem podniesiony do 80%
Projektowana jest również zmiana treści zwolnienia podmiotowego przysługującego ze względu na udział sprzedaży zwolnionej przedmiotowo z obowiązku ewidencji w sprzedaży ogółem. Obecnie zwolnienie to przysługuje, jeżeli udział sprzedaży zwolnionej przedmiotowo z obowiązku ewidencji w sprzedaży ogółem wynosi 70% (zob. § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania).
Omawiany projekt rozporządzenia przewiduje podniesienie tego udziału do 80% (zob. § 3 ust. 1 pkt 1 projektu rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania).
Co prawda projekt rozporządzenia przewiduje, że wejdzie ono w życie z dniem 1 stycznia 2011 r., lecz wszystkie wymienione powyżej zmiany ograniczające zakres zwolnień wejdą w życie dopiero z dniem 1 maja 2011 r. Zgodnie bowiem z § 2 pkt 2 projektu rozporządzenia, obecnie obowiązujące zwolnienia będą obowiązywać do końca kwietnia 2011 r.
Będą 2 nowe zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania.
W omawianym projekcie rozporządzenia odnaleźć można 2 nowe zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania. Pierwszym z nich jest zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania usług w zakresie transportu osób na rzece Dunajec przez flisaków pienińskich (zob. § 2 pkt 1 w zw. z poz. 47 załącznika do projektu rozporządzenia). Wprowadzenie tego zwolnienia wiąże się z likwidacją zwolnienia podmiotowego z obowiązku ewidencjonowania podatników opłacających zryczałtowany podatek dochodowy w formie karty podatkowej.
Drugie z nowych zwolnień to zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania dokonywanych przez rolników ryczałtowych dostawy produktów rolnych pochodzących z własnej działalności rolniczej lub świadczących usługi rolnicze, korzystających ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT (zob. § 2 pkt 1 w zw. z poz. 48 załącznika do projektu rozporządzenia).
Obecnie zwolnienie takie nie jest określone wprost, lecz przyjmuje się, że wynika z art. 117 pkt 2 ustawy o VAT (zob. przykładowo postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ostrowcu Świętokrzyskim z 25 kwietnia 2006 r. - sygn. PP/443-13/06, publ. http://sip.mf.gov.pl/sip/).
Na zakończenie należy wskazać, że projekt rozporządzenia przewiduje, że zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania nim określone będą obowiązywać do końca 2012 r. (zob. § 2 pkt 1 projektu rozporządzenia). Oznacza to, że zakres zwolnień określony projektowanym rozporządzeniem ma obowiązywać aż 2 lata (dotychczasowe rozporządzenia w sprawie zwolnień z obowiązku ewidencjonowania z reguły określały zakres tych zwolnień na rok).
Podstawa prawna: - art. 111 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.),
- rozporządzenie Ministra Finansów z 23 grudnia 2009 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz.U. nr 224, poz. 1797),
- projekt rozporządzenia Ministra Finansów z 11 maja 2010 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących
- rozporządzenie Ministra Finansów z 23 grudnia 2009 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz.U. nr 224, poz. 1797),
- projekt rozporządzenia Ministra Finansów z 11 maja 2010 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących




