Jak skorygować KUP o odpisy amortyzacyjne dokonane od wartości początkowej praw ochronnych do znaków towarów wytworzonych we własnym zakresie?

Zgodnie z art. 16a ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.), dalej: updop, amortyzacji podlegają stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania:

1. budowle, budynki oraz lokale będące odrębną własnością,
2. maszyny, urządzenia i środki transportu,
3. inne przedmioty

- o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy określonej w art. 17a pkt 1, zwane środkami trwałymi.

Natomiast zgodnie z art. 16b ust. 1 updop, amortyzacji podlegają, nabyte nadające się do gospodarczego wykorzystania w dniu przyjęcia do używania:

1. spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego,
2. spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego,
3. prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
4. autorskie lub pokrewne prawa majątkowe,
5. licencje,
6. prawa określone w ustawie z 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej,
7. wartość stanowiąca równowartość uzyskanych informacji związanych z wiedzą w dziedzinie przemysłowej, handlowej, naukowej lub organizacyjnej (know-how)

- o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy licencyjnej (sublicencji), umowy najmu, dzierżawy lub umowy określonej w art. 17a pkt 1, zwane wartościami niematerialnymi i prawnymi.

Z powyższego wynika, że amortyzacji nie podlegają wytworzone we własnym zakresie wartości niematerialne i prawne, w tym również prawa ochronne na znakach towarowych uregulowane w ustawie Prawo własności przemysłowej.

Podatnicy decydujący się na skorygowanie deklaracji powinni pamiętać o terminach przedawnienia zobowiązań podatkowych. Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej: op, zobowiązania podatkowe przedawniają się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Oznacza to, że przedawnieniu nie uległy jeszcze zobowiązania podatkowe za lata 2005-2010. A zatem za 2004 r. i lata wcześniejsze, podatnicy nie muszą korygować złożonych zeznań i wpłacać zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę.

Zgodnie z art. 3 pkt 4 op księgą podatkową jest również ewidencja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Powinna być ona prowadzona rzetelnie i w sposób niewadliwy. Księga rzetelna to taka, w której dokonane zapisy odzwierciedlają stan rzeczywisty (art. 193 § 2 op). Tak więc, ewidencja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, do której zostały wprowadzone prawa ochronne na znaki towarowe wytworzone we własnym zakresie jest księgą podatkową prowadzoną nierzetelnie.

W przypadku podatników obowiązanych do prowadzenia ewidencji rachunkowej zgodnie z ustawą o rachunkowości skorygowanie ewidencji powinno nastąpić zgodnie z tą ustawą. Natomiast w przypadku podatników prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów, sposób skorygowania (poprawienia) ewidencji WNiP nie jest określony ani w rozporządzeniu w sprawie KPiR, ani w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, że podatnik może wybrać sposób skorygowania ewidencji WNiP pod warunkiem, że poprawiona ewidencja będzie zgodna ze stanem rzeczywistym.

Obowiązek skorygowania ewidencji WNiP podyktowany jest również tym, iż nierzetelne prowadzenie księgi, zgodnie z ustawą z 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (tekst jedn.: Dz.U. z 2007 r. nr 111, poz. 765 ze zm.), dalej: kks, jest przestępstwem skarbowym albo wykroczeniem skarbowym w zależności od wagi popełnionego czynu (art. 61 § 1, 2 kks).

Zmniejszając koszty uzyskania przychodów o dokonane odpisy amortyzacyjne, warto pomyśleć o możliwości zaliczenia poniesionych wydatków na wytworzenie znaków towarowych do tych kosztów. W związku z tym, iż koszty te są kosztami innymi niż bezpośrednio związanymi z przychodami, to są potrącalne w dacie ich poniesienia (art. 15 ust. 4d updop). Zwiększenie kosztów uzyskania przychodów w roku podatkowym, w którym został poniesiony koszt wytworzenia znaków towarowych we własnym zakresie doprowadzi do powstania nadpłaty albo zwiększenia straty podatkowej. Warto pamiętać, że nadpłata przedawnia się na tych samych zasadach, co zobowiązanie podatkowe. Natomiast ograniczenie czasowe określenia straty w prawidłowej wysokości nie zostało uregulowane w op, a zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w doktrynie kwestia ta budzi spory.