Jaka będzie wysokość kwot wolnych od potrąceń, dodatków za pracę w nocy, wymiar czasu pracy w 2012 r.? Przeczytaj tekst i dowiedz się, jakie wskaźniki ulegają zmianie od 1 stycznia 2012 r. których używasz przy sporządzaniu listy płac dla pracowników.
© FotoChannels / Glow Images
Od 1 stycznia 2012 r. nie ulegają zmianie żadne wskaźniki, których używasz przy sporządzaniu listy płac dla pracowników. A zatem, tak jak w 2011 r. będziesz stosować te same koszty uzyskania przychodów ze stosunku pracy i pokrewnych, kwotę zmniejszającą podatek czy stopy procentowe składek na ZUS i zaliczek na podatek dochodowy. Na razie ustawodawcy nie przygotowali żadnych modyfikacji, jeśli chodzi o poziom wysokości tych parametrów. Jednak w ciągu roku może się to zmienić. Rząd zapowiada chociażby wzrost składki rentowej po stronie pracodawców. Jednak jeszcze nie od 1 stycznia.
Jak co roku podwyższono natomiast kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę, która ma wpływ na wiele innych świadczeń ze stosunku pracy, w tym na kwoty wolne od potrąceń. Z poniższego tekstu dowiesz się m.in. jaka będzie wysokość tych kwot, czy dodatków za pracę w nocy.
Skala podatkowa - bez zmian
W 2012 r. nadal będzie obowiązywała ta sama skala podatkowa, a więc z dwiema stawkami, tj. 18% i 32%, w zależności od wysokości osiągniętego narastająco od początku roku, dochodu. Znowu, ze względu na wysokość progu podatkowego, wyższa stawka - 32% obejmie osoby dobrze zarabiające. Pozostali, z niższymi i średnimi dochodami pozostaną przy niższej stopie 18%.
Skala podatkowa na 2012 r.
Podstawa obliczenia podatku w złotych | Podatek | |
ponad | do | |
85 528 | 18% minus kwota zmniejszająca podatek 556,02 zł | |
85528 | 14.839,02 zł + 32% nadwyżki ponad 85.528 zł | |
Kwota zmniejszająca podatek - też bez zmian
Od 1 stycznia 2012 r. nie ulegnie zmianie kwota zmniejszająca podatek, określona w pierwszym przedziale obowiązującej skali podatkowej. W skali roku wyniesie 556,02 zł. Pracodawcy, którym pracownicy złożyli oświadczenia PIT-2 upoważniające ich do obniżania zaliczek o 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, będą stosowali ją miesięcznie w wysokości 46,33 zł (556,02 zł : 12 mies.).
Koszty uzyskania przychodów - z lat poprzednich
Także w 2012 r. kwoty miesięcznych, zryczałtowanych kosztów uzyskania przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej ani nie wzrosną, ani nie zmaleją. Oznacza to, że zostają koszty z 2011 r.
I tak, przy rozliczaniu wynagrodzeń uzyskanych w 2012 r. będą miały nadal zastosowanie koszty w wysokości:
Miesięczna kwota kosztów | Limit roczny |
111,25 zł | 1.335 zł (w przypadku gdy podatnik uzyskuje przychody z jednego zakładu pracy) |
139,06 zł | 1.668,72 zł (dla podatników, których miejsce stałego lub czasowego zamieszkania jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy i nie otrzymują dodatku za rozłąkę) |
2.002,05 zł - dla podatników uzyskujących przychody równocześnie z więcej niż jednego stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej 2.502,56 zł - dla dojeżdżających |
Składki na ZUS pozostaną te same
Od nowego roku nie zmienią się stopy procentowe składek na ubezpieczenia społeczne ani nie nastąpi żadna zmiana w ich finansowaniu.
Będą więc wynosiły:
Składka na ubezpieczenie emerytalne - 19,52% z tego:
- 9,76% - płaci pracownik,
- 9,76% - płaci pracodawca.
- 1,5% - płaci pracownik,
- 4,5% - płaci pracodawca.
| Łącznie pracodawca, jako płatnik składek, będzie potrącał pracownikowi z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne kwotę stanowiącą 13,71% podstawy wymiaru. |
Nie wzrośnie również składka na ubezpieczenie zdrowotne. Pozostanie na poziomie 9% podstawy wymiaru, z czego 7,75% podlega odliczeniu od zaliczki na podatek dochodowy.
Wzrost płacy minimalnej to wzrost innych świadczeń
Płaca minimalna dla pełnoetatowców wzrośnie z 1.386 zł do 1.500 zł. W pierwszym roku pracy pracownicy mogą zarabiać mniej, bo 80% kwoty 1.500 zł, czyli 1.200 zł.
| Niektóre rodzaje świadczeń ze stosunku pracy oraz z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ustanowiono, jako procent lub wielokrotność wynagrodzenia minimalnego, stąd jego podwyżka oznacza wzrost takich świadczeń. |
Przykładowo:
- Wyższa będzie maksymalna odprawa pieniężna, przysługująca pracownikom zwolnionym z pracy z przyczyn ich niedotyczących. W związku z tym pracownik na odchodne dostanie odprawę pieniężną nieprzekraczającą piętnastokrotności ustawowego minimum - 22.500 zł (15 × 1.500 zł);
- Wzrost minimalnego wynagrodzenia za pracę wpłynie również na wysokość świadczeń z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Podstawa wymiaru chorobowego dla pełnoetatowców nie będzie mogła być niższa niż 1.294,35 zł (1.500 zł - 13,71%), a dla osób w pierwszym roku pracy - 1.035,48 zł (1.200 zł - 13,71%);
- Na wyższe odszkodowanie będą mogły też liczyć osoby, wobec których pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu. Mają one, bowiem prawo do zadośćuczynienia w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, ustalane na podstawie odrębnych przepisów, czyli 1.500 zł;
- Pracownik, który rozwiązał umowę o pracę z powodu mobbingu, ma również prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę - 1.500 zł;
- Pracownikowi za czas niewykonywania pracy, jeżeli był gotów do jej wykonywania, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, przysługuje wynagrodzenie wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania - 60% wynagrodzenia. W każdym przypadku wynagrodzenie to nie może być jednak niższe od wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Za postojowe pracodawca zapłaci pracownikowi wynagrodzenie w wysokości nie niższej niż 1.500 zł.
Kwoty wolne od potrąceń
Wynagrodzenie minimalne, po odliczeniu obowiązkowych należności na rzecz budżetu państwa, a więc składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz zaliczki na podatek, jest kwotą, którą pracodawca musi zachować przy dokonywaniu potrąceń z wynagrodzenia pracownika. Zarówno przy potrąceniach przymusowych (bez zgody pracownika), jak i dobrowolnych, gdzie wymagana jest zgoda na piśmie, trzeba uwzględnić kwotę wolną od potrąceń, która odpowiada kwocie minimalnego wynagrodzenia lub jego procentowej części, w zależności od rodzaju zadłużenia. Nie dotyczy to jedynie potrąceń alimentacyjnych.
Płaca minimalna netto w 2012 r.
Złożone przez pracownika oświadczenie PIT-2 | Wysokość minimalnego wynagrodzenia netto przy zastosowaniu kosztów | |
podstawowych | podwyższonych | |
TAK | 1.111,86 zł | 1.116,86 zł |
NIE | 1.064,86 zł | 1.069,86 zł |
Kwoty wolne od potrąceń przymusowych w 2012 r.
Rodzaj potrącenia | Podstawowe kup | |
PIT-2 | Bez PIT-2 | |
Należności inne niż alimentacyjne egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych | 1.111,86 zł | 1.064,86 zł |
Zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi | 833,90 zł (1.111,86 zł x 75%) | 798,65 zł (1.064,86 zł x 75%) |
1.000,67 zł (1.111,86 zł x 90%) | 958,37 zł (1.064,86 zł x 90%) | |
Podwyższone kup | ||
Należności inne niż alimentacyjne egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych | 1.116,86 zł | 1.069,86 zł |
Zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi | 837,65 zł (1.116,86 zł x 75%) | 802,40 zł (1.069,86 zł x 75%) |
Kary pieniężne nałożone na pracownika z art.108 kp | 1005,17 zł (1.116,86 zł x 90%) | 962,87 zł (1.069,86 zł x 90%) |
Kwoty wolne od potrąceń dobrowolnych w 2012 r.
Rodzaj potrącenia | Dla podstawowych kosztów uzyskania przychodów | |
Z PIT-2 | Bez PIT-2 | |
Należności na rzecz innych podmiotów niż pracodawca (np. związki zawodowe, kasa zapomogowo-pożyczkowa) | 889,49 zł (1.111,86 zł x 80%) | 851,89 zł (1.064,86 zł x 80%) |
Dla podwyższonych kosztów uzyskania przychodów | ||
Należności na rzecz innych podmiotów niż pracodawca (np. związki zawodowe, kasa zapomogowo-pożyczkowa) | 893,49 zł (1.116,86 zł x 80%) | 855,89 zł (1.069,86 zł x 80%) |
Dla podstawowych kosztów uzyskania przychodów | ||
Należności na rzecz pracodawcy (np. raty pożyczki. zawyżona część wynagrodzenia | 1.111,86 zł | 1.064,86 zł |
Dla podwyższonych kosztów uzyskania przychodów | ||
Należności na rzecz pracodawcy | 1.116,86 zł | 1.069,86 zł |
Wymiar czasu pracy w 2012 r.
Czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym. Tak ustalony, obowiązujący pracownika wymiar czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym, oblicza się:
- mnożąc 40 godzin przez liczbę tygodni przypadających w okresie rozliczeniowym, a następnie
- dodając do otrzymanej liczby godzin iloczyn 8 godzin i liczby dni pozostałych do końca okresu rozliczeniowego, przypadających od poniedziałku do piątku.
| Zatem, obniżenie wymiaru godzin nastąpi wówczas, jeśli święto przypadnie w innym dniu niż niedziela i innym dniu wolnym z tytułu przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy. |
W podstawowym systemie czasu pracy, zakładając, że sobota jest wolnym dniem z tytułu przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy, wymiar czasu pracy o 8 godzin w danym okresie rozliczeniowym obniżą następujące święta:
- 6 stycznia - Święto Trzech Króli,
- 9 kwietnia - Poniedziałek Wielkanocny,
- 1 maja - Święto pracy
- 3 maja - Święto Narodowe Trzeciego Maja,
- 7 czerwca - dzień Bożego Ciała,
- 15 sierpnia - Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny,
- 11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości,
- 25 i 26 grudnia - Boże Narodzenie.
Miesiąc | Godziny pracy | Dni pracy (po 8 godzin) | Obliczenia |
styczeń | 168 | 21 | 4 x 40 + 2 x 8 - 1 x 8 |
luty | 168 | 21 | 4 x 40 + 1 x 8 |
marzec | 176 | 22 | 4 x 40 + 2 x 8 |
kwiecień | 160 | 20 | 4 x 40 + 1 x 8 - 1 x 8 |
maj | 168 | 21 | 4 x 40 + 3 x 8 - 2 x 8 |
czerwiec | 160 | 20 | 4 x 40 + 1 x 8 - 1 x 8 |
lipiec | 176 | 22 | 4 x 40 + 2 x 8 |
sierpień | 176 | 22 | 4 x 40 + 3 x 8 - 1 x 8 |
wrzesień | 160 | 20 | 4 x 40 |
październik | 184 | 23 | 4 x 40 + 3 x 8 |
listopad | 168 | 21 | 4 x 40 + 2 x 8 - 1 x 8 |
grudzień | 152 | 19 | 4 x 40 + 1 x 8 - 2 x 8 |
Wymiar czasu pracy od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. dla 3- miesięcznych okresów rozliczeniowych wynosi:
Okres rozliczeniowy | Liczba godzin pracy | Liczba dni pracy (po 8 godzin) |
Styczeń - marzec | 512 | 64 |
Kwiecień - czerwiec | 488 | 61 |
Lipiec - wrzesień | 512 | 64 |
Październik - grudzień | 504 | 63 |
Wymiar czasu pracy od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. dla 4-miesięcznych okresów rozliczeniowych wynosi:
Okres rozliczeniowy | Liczba godzin pracy | Liczba dni pracy (po 8 godzin) |
Styczeń - kwiecień | 672 | 84 |
maj - sierpień | 680 | 85 |
Wrzesień - grudzień | 664 | 83 |
Wymiar czasu pracy w 2012 r. dla 12-miesięcznego okresu rozliczeniowego wynosi:
Okres rozliczeniowy | Liczba godzin pracy | Liczba dni pracy (po 8 godzin) |
Styczeń - grudzień | 2016 | 252 |
Dodatek za pracę w nocy w 2012 r.
W 2012 r. wzrośnie dodatek za każdą godzinę pracy w porze nocnej, który stanowi 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia. Poniżej przedstawiamy tabelę z wyliczonymi kwotami dodatków dla podstawowego systemu czasu pracy wykonywanej od poniedziałku do piątku.
Dodatek za pracę w porze nocnej w 2012 r.
Miesiąc | Kwota dodatku za 1 godz. | Wzór obliczenia dla podstawowego czasu pracy |
styczeń | 1,79 zł | (1.500 zł : 168 godzin) x 20% |
luty | 1,79 zł | (1.500 zł : 168 godzin) x 20% |
marzec | 1,70 zł | (1.500 zł : 176 godzin) x 20% |
kwiecień | 1,88 zł | (1.500 zł : 160 godzin) x 20% |
maj | 1,79 zł | (1.500 zł : 168 godzin) x 20% |
czerwiec | 1,88 zł | (1.500 zł : 160 godzin) x 20% |
lipiec | 1,70 zł | (1.500 zł : 176 godzin) x 20% |
sierpień | 1,70 zł | (1.500 zł : 176 godzin) x 20% |
wrzesień | 1,88 zł | (1.500 zł : 160 godzin) x 20% |
październik | 1,63 zł | (1.500 zł : 184 godzin) x 20% |
listopad | 1,79 zł | (1.500 zł : 168 godzin) x 20% |
grudzień | 1,97 zł | (1.500 zł : 152 godzin) x 20% |
Współczynnik urlopowy w 2012 r.
Za pomocą współczynnika ustalasz wysokość ekwiwalentu za 1 dzień urlopu. Obliczany jest odrębnie dla każdego roku kalendarzowego. Używasz tego parametru również przy obliczaniu wynagrodzeń, odszkodowań i innych należności przysługujących w wysokości wynagrodzenia za jeden dzień lub wielokrotności wynagrodzenia za jeden dzień.
Współczynnik szacujemy, odejmując od liczby dni w danym roku kalendarzowym łączną liczbę przypadających w tym roku niedziel, świąt oraz dni wolnych od pracy wynikających z rozkładu czasu pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy, a otrzymany wynik dzieli się przez 12.
Jeśli przyjąć sobotę, jako dzień wolny z tytułu zachowania przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy, w roku 2012 r. mamy:
- 366 dni,
- 53 niedziele,
- 9 świąt przypadających w tygodniu od poniedziałku do piątku, i
- 52 dni wolne od pracy z tytułu zachowania przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy.
Jeżeli pracownik jest zatrudniony w niepełnym wymiarze czasu pracy, wartość współczynnika obniża się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika. Przykładowo, przy połowie etatu współczynnik wynosi 10,5, a przy ¼ - 5,25.
Podstawa prawna: - rozporządzenie Rady Ministrów z 13 września 2011 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2012 r. (Dz.U. nr 192, poz. 1141),
- art. 18a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst. jedn.: Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 z późn. zm.),
- art. 45, art. 47 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jedn.: Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512 z późn. zm.),
- art. 871 § 1, § 2, art. 91, art. 92 § 1 i 2, art. 129 i art. 130 Kodeksu pracy,
- art. 12, art. 13 i art. 14 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 237, poz. 1654),
- art. 8 ust. 4 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracę z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844 z późn. zm.),
- art. 6 ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. nr 200, poz. 1679 z późn. zm.),
- § 19 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. nr 2, poz. 14 z późn. zm.).
- art. 18a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst. jedn.: Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 z późn. zm.),
- art. 45, art. 47 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jedn.: Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512 z późn. zm.),
- art. 871 § 1, § 2, art. 91, art. 92 § 1 i 2, art. 129 i art. 130 Kodeksu pracy,
- art. 12, art. 13 i art. 14 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 237, poz. 1654),
- art. 8 ust. 4 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracę z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844 z późn. zm.),
- art. 6 ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. nr 200, poz. 1679 z późn. zm.),
- § 19 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. nr 2, poz. 14 z późn. zm.).
