Dochody osobiste opodatkowane

Proponowane zmiany w podatku dochodowym od osób fizycznych nie są korzystne ani rewolucyjne. Kolejny rok będą obowiązywać takie same stawki podatkowe: 19, 30 i 40%.

Nieznacznie wzrośnie kwota dochodu wolnego od opodatkowania do 3.168 zł z 2.790 zł (w roku bieżącym). Zatem kwota zmniejszająca podatek, zamiast obecnie obowiązującej 530,80 zł wyniesie 601,92 zł.

Pozostaną niektóre ulgi:
- odliczane od dochodu wydatki ponoszone na: składki na ubezpieczenie społeczne, cele rehabilitacyjne, dokonane w roku podatkowym zwroty nienależnie pobranych świadczeń w kwotach uwzględniających podatek dochodowy, odsetki od kredytów mieszkaniowych;
- zmniejszenia podatku o składki zapłacone przez pracownika na ubezpieczenie zdrowotne w Narodowym Funduszu Zdrowia, do wysokości 7,75% podstawy wymiaru składki,
- obniżenia podatku należnego za rok podatkowy, gdy dokonasz w danym roku podatkowym wpłaty na rzecz organizacji pożytku publicznego, kwota, o którą będziesz mógł obniżyć podatek należny, to równowartości 1% podatku.

W celu uproszczenia systemu, a także zwiększenia dochodów budżetu przewidziano likwidację niektórych ulg i zwolnień.

Zlikwidowane zostaną ulgi odliczane od dochodu takie jak składki na rzecz organizacji, do których przynależność podatnika jest obowiązkowa, oraz kwoty równe funduszowi wynagrodzeń przysługujących osobom pozbawionym wolności i zatrudnionym u podatnika innego niż przywięzienny zakład pracy.

Nie będzie też niektórych ulg odliczanych od podatku: związane z remontem i modernizacją budynku, lokalu mieszkalnego oraz wpłatami na wyodrębniony fundusz remontowy spółdzielni mieszkaniowej lub wspólnoty mieszkaniowej, dojazdem dzieci do szkół, odpłatnym dokształcaniem i doskonaleniem zawodowym podatnika, odpłatnym kształceniem w szkołach wyższych, zakupem przyrządów i pomocy naukowych, programów komputerowych oraz wydawnictw fachowych związanych z wykonywaną pracą.
Nie będzie już również korzystnej głównie dla rzemieślników ulgi na wyszkolenie ucznia.

Zachowaniu będą podlegać według zasady praw nabytych: prawo do odliczeń podlegających kontynuacji ulg remontowych oraz ulg na wyszkolenie uczniów. Zatem jeżeli podatnik rozpoczął odliczanie wydatków z tytułu tych właśnie ulg, będzie je mógł kontynuować do momentu całkowitego ich wykorzystania.

Nie będzie w przyszłym roku niektórych zwolnień przedmiotowych. Z dziś obowiązujących 125, pozostawiono w projekcie 95.
Pozostaną zwolnienia o charakterze socjalnym (dotyczące świadczeń z pomocy społecznej, zasiłków rodzinnych i pielęgnacyjnych), świadczeń związanych z czynnościami niezarobkowymi (praca wolontariuszy), dotyczące świadczeń o charakterze rekompensaty (diety, inne należności z tytułu podróży, odszkodowania z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych). Pozostaną także zwolnienia dotyczące rent wojennych i wojskowych oraz dodatków kombatanckich.

Bardzo istotną nowością są zmiany w opodatkowaniu zysków z kapitału. Dotychczas dochody te były zwolnione z podatku. Projekt przewiduje objęcie tego źródła jednolitą stawką 19%.
Taka stawka obejmie zarówno odsetki, zysk ze sprzedaży jednostek funduszy inwestycyjnych, zyski z giełdy, jak i dywidendy dotychczas opodatkowane stawką 15%. Podatek od zysków z kapitału miałby dotyczyć dochodów osiągniętych w 2004 r. i podlegałby rocznemu rozliczeniu w 2005 r.
Dochód ten nie podlegałby łączeniu z dochodami uzyskanymi z innych źródeł. Podatek ten byłby pobierany bez zaliczek, dochód natomiast rozliczany jako różnica między przychodami z kapitałów osiągniętych w roku podatkowym a kosztami ich uzyskania.

Obecnie obowiązujące przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm., dalej zwanej updof) zwalniają od podatku dochodowego w okresie od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2003 r. dochody z odpłatnego zbycia papierów wartościowych nabytych w obrocie publicznym (art. 52 pkt 1 updof).

Jest to wyjątek od obowiązującej zasady, w myśl której dochody z odpłatnego zbycia papierów wartościowych podlegają opodatkowaniu według skali podatkowej. Zwolnienie to przestanie obowiązywać, w związku z czym opodatkowaniem zostaną objęte wszystkie dochody uzyskane z odpłatnego zbycia papierów wartościowych.

Projekt ogłosiło Ministerstwo Finansów. Zostanie on skierowany do Sejmu. Jeżeli ustawa zostanie uchwalona w takim kształcie, zmiany wejdą w życie od 1 stycznia 2004 r.

Autor: Dorota Ryterska, doradca prawny w jednej z poznańskich firm