Dnia 22 sierpnia 2009 r. weszła w życie ustawa z 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców (Dz.U. nr 125, poz. 1035). Sprawdź, do jakich grup pracodawców ustawa ma zastosowanie!
W tekście pt.: „Ustawa antykryzysowa podpisana przez Prezydenta!” pisaliśmy, że ustawa ta zawiesza m.in. przepis Kodeksu pracy, zgodnie z którym trzecia umowa na czas określony przekształca się automatycznie w umowę na czas nieokreślony a także przyznaje pracodawcy prawo przedłużenia okresu rozliczeniowego do 12 miesięcy.
Ustawa również daje możliwość przedsiębiorcy, który znalazł się w przejściowych trudnościach finansowych ubiegania się o dofinansowanie kosztów szkolenia lub studiów podyplomowych pracowników.
W tekście nie pisaliśmy natomiast, do jakich przedsiębiorców ustawa ma zastosowanie.
Poniżej opisujemy, kto może skorzystać z udogodnień tej ustawy.
Do jakich przedsiębiorców ustawa ma zastosowanie?
Ustawa ma zastosowanie do przedsiębiorcy:
1) u którego wystąpił spadek obrotów gospodarczych, rozumianych jako sprzedaż, nie mniej jednak niż o 25%, liczony w ujęciu ilościowym lub wartościowym w ciągu 3 kolejnych miesięcy po 1 lipca 2008 r. w porównaniu do tych samych 3 miesięcy w okresie od 1 lipca 2007 r. do 30 czerwca 2008 r.;
2) który nie zalega w regulowaniu zobowiązań podatkowych, składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz i Fundusz Pracy, z wyjątkiem przypadku, gdy:
- zadłużony pracodawca zawarł porozumienie w sprawie spłaty zadłużenia i terminowo opłaca raty lub korzysta z odroczenia terminu płatności albo
- zaleganie w regulowaniu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz i Fundusz Pracy powstało za okres rozliczeniowy po 1 lipca 2008 r., a program naprawczy, o którym mowa w pkt 5, przewiduje pełną spłatę tych zobowiązań;
3) wobec którego nie zachodzą przesłanki do ogłoszenia upadłości, o których mowa w art. 11–13 ustawy z 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. nr 60, poz. 535, z późn. zm.);
4) który 1 lipca 2008 r. nie znajdował się w trudnej sytuacji ekonomicznej w rozumieniu Komunikatu Komisji – Wytyczne wspólnotowe dotyczące pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz.Urz. UE C 244, z 1 października 2004, str. 2) oraz w rozumieniu art. 1 ust. 7 rozporządzenia Komisji WE nr 800/2008 z 6 sierpnia 2008 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz.Urz. UE L 214 z 9 sierpnia 2008);
5) który opracował program naprawczy, uprawdopodobniający poprawę kondycji finansowej przedsiębiorcy, sporządzony na rok liczony od 1. dnia miesiąca następującego po dniu złożenia wniosku;
6) który nie otrzymał pomocy publicznej na wyposażenie lub doposażenie stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego ze środków Funduszu Pracy, zgodnie z umową o refundację zawartą na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy po 1 lutego 2009 r. albo otrzymał tę pomoc, ale od dnia wydania decyzji o otrzymaniu pomocy publicznej na wyposażenie lub doposażenie stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego ze środków Funduszu Pracy upłynęło co najmniej 12 miesięcy;
7) który uzyskał zaświadczenie potwierdzające spełnienie warunków, o których mowa w pkt 1–6.
Jeżeli przedsiębiorca spełnia powyższe warunki, jest przedsiębiorcą w przejściowych sytuacjach.
Zgodnie z art. 4 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2007 r. nr 155, poz. 1095 z późn. zm.) przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą, za którą uważa się zarobkową działalność wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową, wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Jak wynika z powyższego, ustawa nie ma zastosowania do tych pracodawców, którzy nie są przedsiębiorcami w rozumieniu powyższej ustawy, np. urzędy.
Czy wszystkie rozwiązania prawne przewidziane w ustawie mogą stosować wszyscy przedsiębiorcy?
Warto wspomnieć, że udogodnienia, które wprowadza ustawa antykryzysowa, można podzielić na dwie zasadnicze grupy:
1. adresowane do wszystkich przedsiębiorców w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz
2. skierowane wyłącznie do przedsiębiorców znajdujących się w przejściowych trudnościach finansowych.
Ad 1. Adresowane do wszystkich przedsiębiorców
W tej grupie należy wskazać:
1) wydłużenie okresu rozliczeniowego pracy – maksymalnie do 12 miesięcy;
2) stosowanie przez przedsiębiorcę różnych godzin rozpoczynania i kończenia pracy w poszczególnych dobach pracowniczych;
3) stosowanie – na wniosek uprawnionego pracownika – różnych godzin rozpoczynania i kończenia pracy w poszczególnych dobach pracowniczych, przy czym takie uprawnienie przysługuje pracownikowi opiekującemu się dzieckiem w wieku do 14. roku życia lub opiekującemu się członkiem rodziny, który ze względu na stan zdrowia wymaga osobistej opieki pracownika;
4) stosowanie ograniczenia w zatrudnianiu tego samego pracownika na podstawie umowy o pracę na czas określony – łączny okres takiego zatrudnienia nie może przekraczać 24 miesięcy.
Ad 2. Skierowane wyłącznie do przedsiębiorców znajdujących się w przejściowych trudnościach finansowych
Poniżej opisane rozwiązania przewidziane w ustawie antykryzysowej mogą być stosowane wyłącznie w odniesieniu do przedsiębiorców znajdujących się w przejściowych trudnościach finansowych:
1) obniżenie pracownikom wymiaru czasu pracy z proporcjonalnym obniżeniem wynagrodzenia za pracę;
2) możliwość skorzystania z tzw. przestoju ekonomicznego;
3) możliwość dofinansowania z Funduszu Pracy kosztów szkolenia pracowników skierowanych na szkolenie za okres nieprzekraczający 6 miesięcy oraz kosztów studiów podyplomowych za okres nieprzekraczający 12 miesięcy; wysokość refundacji wynosi na jedną osobę do 80% kosztów szkolenia lub studiów podyplomowych, nie więcej jednak niż 3-krotność przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim kwartale ogłaszanego przez Prezesa GUS.
Zgodnie z założeniami projektowanej ustawy rozwiązania w niej przyjęte mają charakter czasowy:
- finansowanie szkoleń, studiów podyplomowych i stypendiów wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne będzie realizowane ze środków Funduszu Pracy do 31 grudnia 2011 r.,
- przepisy określające przedłużenie okresu rozliczeniowego pracy, indywidualny rozkład czasu pracy pracownika, obniżony wymiar czasu pracy oraz ograniczenia w zatrudnianiu pracownika na podstawie umów o pracę na czas określony obowiązują nie dłużej niż do 31 grudnia 2011 r.
Podstawa prawna: ustawa z 22 sierpnia 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców (Dz.U. nr 125, poz.1035).
