Czy prywatna sprzedaż używanych samochodów jest działalnością gospodarczą w sensie podatkowym?

Osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej często zdarza się dokonywać sprzedaży ruchomości, np. używanego samochodu. Przychód z dokonanej przez Ciebie w takich okolicznościach transakcji nie podlega w tym wypadku opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Nie podlega opodatkowaniu przychód ze sprzedaży takiej ruchomości, o ile:
- zakup odsprzedawanej ruchomości nastąpił po upływie pełnych 6 miesięcy kalendarzowych od dnia jej zakupu;
- ruchomość ta nie była nigdy związana z prowadzoną działalnością gospodarczą (to znaczy nie była ani zakupiona jako towar, ani wyposażenie czy środek trwały);
- sprzedaż nie została dokonana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej
(art.10 ust. 1 pkt 8 lit. d oraz ust. 2 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm., dalej zwanej updof).

Ruchomością są rzeczy inne niż grunty, budynki czy części budynków, na przykład samochód, meble, książki.

Niektórzy podatnicy dokonują jednak opisanych wyżej sprzedaży częściej. Mogą to być na przykład osoby sprzedające używane samochody czy też hobbyści dokonujący sprzedaży znaczków, monet albo staroci. Urząd skarbowy może wszcząć w takim przypadku postępowanie wyjaśniające, aby stwierdzić, czy sprzedaż taka nie jest w sensie podatkowym pozarolniczą działalnością gospodarczą. Dochody ze sprzedaży podlegałyby wówczas opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

Zdaniem organów podatkowych:
- powtarzające się zakupy i sprzedaże ruchomości,
- zysk osiągany z tych sprzedaży
mogą wskazywać na osiąganie przychodów z działalności w sensie podatkowym, pomimo że formalnie podatnik nie prowadzi i nie zarejestrował działalności gospodarczej (pismo Izby Skarbowej w Poznaniu z 10 marca 2003 r.).

Zatem im częściej dokonujesz zakupu, a następnie odsprzedaży ruchomości, im częściej z takiej odsprzedaży osiągasz zysk, tym bardziej narażasz się na zarzut prowadzenia działalności gospodarczej, a w konsekwencji - na opodatkowanie dochodu.

Częstotliwość i zyskowność sprzedaży nie przesądzają wyniku postępowania wyjaśniającego. Organ podatkowy zobowiązany jest zbadać dokładnie stan faktyczny.

Jeżeli okaże się, że cała sytuacja jest uzasadniona na przykład poszukiwaniem auta w lepszym stanie technicznym - Twój dochód nie zostanie opodatkowany. Jeżeli okaże się, że kupując używane auta, remontowałeś je w celu odsprzedaży z zyskiem, a na dodatek wykorzystywałeś posiadaną lawetę do przewozu aut - narażasz się na opodatkowanie dochodu.

Ażeby nie płacić podatku dochodowego nie możesz zatem dokonywać zbyt częstych zakupów z myślą o odsprzedaży po krótkim okresie z zyskiem, względnie posiadać sensowne wytłumaczenie takiej sytuacji. Lepiej bowiem przekonać kontrolerów do swoich racji niż po zakończeniu postępowania wyjaśniającego prowadzić długotrwałe postępowania odwoławcze lub zapłacić zaległy podatek dochodowy.

Osoby dokonujące sprzedaży ruchomości za cenę niższą od 1.000 zł nie są w zasadzie narażone na negatywne konsekwencje. W takiej sytuacji nie jesteś zobowiązany do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych (art. 9 ust. 6 ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, Dz.U. nr. 86, poz. 959 z późn. zm.).
Urząd skarbowy nie wie zatem, że dokonujesz odsprzedaży częściej, a w związku z tym nie będzie wszczynać żadnego postępowania wyjaśniającego.

Podstawa prawna:
- art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d oraz ust. 2 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.),
- art. 9 ust. 6 ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. nr 86, poz. 959 z późn. zm.).

Autor: Artur M. Brzeziński, doradca podatkowy, kancelaria prawnicza w Kaliszu