Czy pracodawca i absolwent nadal mogą liczyć na ulgi z ZUS?

Przypomnijmy, że 1 czerwca 2004 r. weszła w życie ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. nr 99, poz. 1001, dalej: ustawa o promocji zatrudnienia), która to m.in. uchyliła z tym dniem ustawę z 18 września 2001 r. o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. nr 122, poz. 1325 ze zm.), a także ustawę z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2003 r. nr 58, poz. 514 ze zm.).

W związku ze zmianą przepisów, a w zasadzie z ich uchyleniem, pojawiło się wiele niejasności i zapytań, które napłynęły do redakcji Portalu FK.

Pracodawcy pytali, czy nadal mogą liczyć na zwrot kosztów poniesionych na składki ubezpieczeniowe za zatrudnianych w swojej firmie absolwentów. Natomiast młodzi przedsiębiorcy pytali m.in. o to, czy mogą nadal liczyć na zwolnienie z obowiązku opłacania składki emerytalnej, jeżeli podjęli działalność gospodarczą przed wejściem w życie ustawy o promocji zatrudnienia, czyli przed 1 czerwca 2004 r., a nie złożyli jeszcze do tej pory w tej sprawie wniosku do ZUS.
Wyjaśniamy, że pracodawcy mogą nadal korzystać z tych preferencji, pod warunkiem że zatrudniają absolwentów w rejonach uznanych za zagrożone szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, oraz pod warunkiem że zatrudnili ich przed 1 czerwca 2004 r. Mogą oni zatem liczyć na zwrot składek ubezpieczeniowych za zatrudnionych absolwentów na ubezpieczenie rentowe oraz wypadkowe w wysokości nie wyższej niż liczona od najniższego wynagrodzenia (760 zł).

Pracodawcy spełniający powyższe warunki mogą korzystać ze zwolnienia przez 12 miesiący od dnia nawiązania stosunku pracy.

Natomiast w sprawie młodych przedsiębiorców ZUS zajął stanowisko, które opublikował na swojej stronie internetowej.

Według stanowiska ZUS o prawie do zwolnienia z opłacania składki decyduje nie data złożenia wniosku do ZUS o zwolnienie z opłacania składki emerytalnej przez absolwenta, lecz data rozpoczęcia przez niego działalności gospodarczej.

A zatem, jeżeli młody przedsiębiorca - absolwent rozpoczął działalność gospodarczą do 31 maja 2004 r., ma prawo ubiegać się o zwolnienie z opłacania składki emerytalnej.

Gdzie należy złożyć wniosek?

Absolwent jako młody przedsiębiorca ubiegający się o zwolnienie z obowiązku opłacania składki emerytalnej musi złożyć wniosek.

Wniosek ten składa do ZUS właściwego ze względu na jego siedzibę, na druku zgłoszenia do ubezpieczeń ZUS ZUA.
Na tym druku ZUS ZUA musi wpisać w bloku V w polu 01 kod tytułu ubezpieczenia 0550.



Uprawnionym do zwolnienia z obowiązku opłacania składki emerytalnej jest absolwent prowadzący firmę jednoosobowo, jak i w formie spółki cywilnej lub osobowej.

Aby móc skorzystać ze zwolnienia, wcale nie trzeba rozpocząć działalności gospodarczej w rejonie uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym.

Na zwolnienie nie może jednak liczyć absolwent, który prowadzi działalność gospodarczą , wykonuje wolny zawód oraz ten, który w trakcie prowadzania działalności rozpoczyna ponownie naukę.

Prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania składki emerytalnej według uchylonej ustawy przysługiwało absolwentowi, pod warunkiem że wciągu 12 miesięcy od dnia określonego w dyplomie lub świadectwie ukończenia szkoły podjął zatrudnienie lub rozpoczął wykonywanie działalności gospodarczej.

Spełnienie powyższych warunków było wymagane do 31 maja 2004 r.

Dlatego też, jeżeli absolwent rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej po 1 czerwca 2004 r., nie ma prawa do ubiegania się o zwolnienie z obowiązku opłacania składki emerytalnej.



W związku z powyższym absolwenci, którzy rozpoczęli wykonywanie działalności gospodarczej po 1 czerwca 2004 r., muszą płacić składki na ubezpieczenia społeczne na ogólnych zasadach obowiązujących osoby prowadzące działalność gospodarczą.

Pomimo tego że absolwenci rozpoczynający prowadzenie działalności gospodarczej po 1 czerwca 2004 r. nie mogą już liczyć na zwolnienie z obowiązku opłacania składki emerytalnej, mogą otrzymać jednorazową dotację na podjęcie działalności gospodarczej.

Jednorazowa dotacja dla absolwentów rozpoczynających po 1 czerwca 2004 r. działalność gospodarczą przysługuje na podstawie obowiązujących od tego dnia przepisów ustawy o promocji zatrudnienia.
Dotacja ta w zależności od rodzaju prowadzonej działalności może wynosić od 200 do 500% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Warto również zwrócić uwagę, że w nowej ustawie, czyli w ustawie o promocji zatrudnienia nie ma już definicji absolwenta! Obecnie osoby te zostały zdefiniowane w ustawie jako osoby bezrobotne do 25. roku życia.

Przypomnijmy, że absolwentem zgodnie z uchyloną ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jest osoba w okresie do upływu 12 miesięcy od dnia określonego w dyplomie, świadectwie lub innym dokumencie potwierdzającym ukończenie szkoły lub zaświadczeniu o ukończeniu kursu, która jest:
1) absolwentem uczęszczającym w systemie dziennym do ponadpodstawowej oraz ponadgimnazjalnej szkoły publicznej lub niepublicznej o uprawnieniach szkoły publicznej albo do szkoły wyższej,
2) absolwentem studiów podyplomowych lub doktoranckich, podjętych w okresie 6 miesięcy od dnia ukończenia szkoły wyższej,
3) absolwentem szkoły, o której mowa w pkt 1, do której uczęszczał w systemie wieczorowym lub zaocznym, jeżeli w ostatnich 12 miesiącach trwania nauki nie był zatrudniony,
4) absolwentem co najmniej 12-miesięcznego przygotowania zawodowego, odbytego w ramach Ochotniczych Hufców Pracy,
5) absolwentem kursów zawodowych, trwających co najmniej 24 miesiące, jeżeli w okresie ostatnich 12 miesięcy ich trwania nie był zatrudniony,
6) absolwentem szkoły specjalnej,
7) niepełnosprawnym, który uzyskał uprawnienia do wykonywania zawodu.

Autor: Anna Kostecka, konsultant prawny