Dnia 7 kwietnia 2010 r. został skierowany do I czytania na posiedzeniu Sejmu projekt ustawy o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa, który zakłada możliwość złożenia korekty deklaracji i wniosku o stwierdzenie nadpłaty VAT przez byłych wspólników rozwiązanej spółki cywilnej. Więcej na ten temat sprawdzisz w tekście.
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 10 marca 2009 r. (sygn. P 80/08, publ, Dz.U. nr 44. poz. 362) uznał za niezgodne z Konstytucją przepisy art. 75 § 2 pkt 1 lit. b i § 3 oraz art. 81 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm., dalej: Ordynacja podatkowa), w zakresie, w jakim nie regulują trybu złożenia korekty deklaracji i wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku od towarów i usług przez byłych wspólników rozwiązanej spółki cywilnej będącej podatnikiem tego podatku.
Przepisy te utraciły we wskazanym zakresie moc w dniu publikacji wyroku w Dzienniku Ustaw, tj. 19 marca 2009 r. Do Sejmu trafił niedawno projekt ustawy zmieniającej Ordynację podatkową (senacki projekt ustawy o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa, druk nr 2923), dostosowujący jej przepisy do wskazanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego (projekt ten 7 kwietnia 2010 r. został skierowany do I czytania na posiedzeniu Sejmu).
Uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty
Projekt zakłada przede wszystkim dodanie art. 75a Ordynacji podatkowej. Zgodnie z projektowanym art. 75a § 1 Ordynacji podatkowej uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty przysługiwać będzie również osobom, które były wspólnikami spółki cywilnej w dniu jej rozwiązania, zwanym dalej „byłymi wspólnikami”, w zakresie zwrotu nadpłaty powstałej za okres, w którym spółka ta była podatnikiem podatku od towarów i usług lub podatku akcyzowego.
Na jakich zasadach byłym wspólnikom przysługiwać ma zwrot nadpłaty?
Kolejne przepisy projektowanego art. 75a Ordynacji podatkowej określają zasady, na jakich byłym wspólnikom przysługiwać ma zwrot nadpłaty.
Zwrot nadpłaty dokonywany będzie byłym wspólnikom (projektowany art. 75a § 2 Ordynacji podatkowej) na podstawie złożonego przez byłego wspólnika wniosku o stwierdzenie nadpłaty i skorygowanej deklaracji podatkowej (uprawnienie do dokonania takiej korekty przewiduje projektowany art. 81 § 1a Ordynacji podatkowej) wraz z załączonymi:
- umową spółki, aktualną na dzień rozwiązania spółki;
- wykazem rachunków bankowych byłych wspólników w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub rachunków byłych wspólników w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której są członkami, na które ma być dokonany zwrot nadpłaty.
Odpowiednie zastosowanie ma mieć przy tym art. 75 § 4 Ordynacji podatkowej (zob. projektowany art. 75a § 3 Ordynacji podatkowej), co oznacza, że jeżeli prawidłowość skorygowanej deklaracji podatkowej nie będzie budzić wątpliwości, organ podatkowy zwróci nadpłatę bez wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę.
Zwrot nadpłaty byłym wspólnikom ma być dokonany w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowaną deklaracją (stanowić tak ma art. 77 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej). Naruszenie tego terminu przez organ podatkowy wiązać się będzie z oprocentowaniem kwoty nadpłaty, chyba że do opóźnienia przyczyni się były wspólnik (wynikać tak ma z art. 78 § 3 w pkt 3 lit. b i c Ordynacji podatkowej).
Omawiany zwrot (w myśl projektowanego art. 75a § 4 Ordynacji podatkowej) ma być dokonywany:
- w proporcjach wynikających z prawa do udziału w zysku określonego w umowie spółki; jeżeli z załączonej umowy nie wynikają te udziały w zysku, przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku są równe;
- na rachunki z wykazu rachunków załączonych do wniosku o stwierdzenie nadpłaty (nie jest zatem możliwe - wbrew temu co sugerować ma art. 77b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej - dokonywanie zwrotu w gotówce).
Dodać należy, że projektowany art. 75a § 5 Ordynacji podatkowej stanowić ma, że w przypadku niezłożenia wymaganych dokumentów (tj. umowy spółki aktualnej na dzień rozwiązania spółki oraz wykazu rachunków byłych wspólników) kwota nadpłaty złożona zostanie do depozytu organu podatkowego.
W przypadku, gdy w wykazie rachunków nie zostaną podane rachunki wszystkich wspólników, do depozytu złożona zostanie kwota nadpłaty w części przypadającej byłym wspólnikom, których rachunku nie podano. W obu przypadkach dzień złożenia kwoty nadpłaty (lub jej części) do depozytu uważany będzie za dzień zwrotu nadpłaty (zob. projektowany art. 77b § 2 pkt 4 Ordynacji podatkowej).
Kto może być stroną w postępowaniu podatkowym?
Zmianom powyższym towarzyszyć ma dodanie art. 133 § 2b Ordynacji podatkowej. Stanowić on ma, że stroną w postępowaniu podatkowym w sprawie stwierdzenia nadpłaty w zakresie zobowiązań byłej spółki cywilnej może być osoba, która była wspólnikiem spółki cywilnej w chwili rozwiązania spółki.
Podstawa prawna: - senacki projekt ustawy o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa, druk nr 2923.




