Sejm uchwalił nowelizację Kodeksu pracy. Ustawa wydłuża urlopy macierzyńskie, a także wprowadza urlopy ojcowskie. Jakie jeszcze inne zmiany przewiduje nowelizacja Kodeksu pracy i kiedy wejdą one w życie dowiesz się z tekstu.
Dnia 21 listopada br. Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw. Nowela wprowadza zmiany w przepisach związanych z rodzicielstwem. Ustawa 24 listopada br. trafiła do Prezydenta i do Senatu.
Poniżej opisaliśmy najważniejsze zmiany.
1. Wydłużenie urlopu macierzyńskiego
Wymiar urlopu macierzyńskiego będzie zależał od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie i będzie podzielony na część obligatoryjną i fakultatywną.
I tak pracownicy, która przy jednym porodzie urodzi jedno dziecko, będzie przysługiwał obligatoryjny urlop macierzyński w wymiarze 20 tygodni.
Natomiast w przypadku urodzenia dwójki dzieci przy jednym porodzie wymiar obligatoryjnego urlopu macierzyńskiego wyniesie 31 tygodni, w razie urodzenia trójki – 33 tygodnie, czwórki – 35 tygodni, a pięciorga i więcej dzieci – 37 tygodni.
Bezpośrednio po zakończeniu obligatoryjnego urlopu macierzyńskiego w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu pracownica będzie mogła złożyć pisemny wniosek o udzielenie dodatkowego (fakultatywnego) urlopu macierzyńskiego. Pracodawca będzie miał obowiązek uwzględnić wniosek pracownicy, udzielając jej tym samym dodatkowego urlopu.
| Urlop ten będzie udzielany jednorazowo, w wymiarze tygodnia lub jego wielokrotności. |
Wymiar urlopu dodatkowego (fakultatywnego) będzie zależał również od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie.
I tak, pracownica, która przy jednym porodzie urodzi jedno dziecko, będzie miała prawo do 6 tygodni dodatkowego urlopu. Natomiast pracownica, która urodziła przy jednym porodzie dwójkę, trójkę, czwórkę lub piątkę albo więcej dzieci, będzie miała prawo do 8 tygodni dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Dla przykładu pracownicy, która urodzi pięcioro dzieci i skorzysta z 8 tygodni urlopu dodatkowego, będzie przysługiwał urlop macierzyński w wymiarze 45 tygodni.
Pracownica, która skorzysta z dodatkowego urlopu macierzyńskiego będzie mogła jednocześnie pracować u pracodawcy, który udzielił jej tego urlopu w wymiarze nie wyższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy.
W tym przypadku dodatkowego urlopu macierzyńskiego pracodawca będzie udzielał na pozostałą część dobowego wymiaru czasu pracy.
Pracownica, która będzie chciała skorzystać z dodatkowego urlopu macierzyńskiego, będzie musiała złożyć pisemny wniosek w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem wykonywania pracy.
We wniosku pracownica będzie musiała wskazać wymiar czasu pracy oraz okres, przez który zamierza łączyć korzystanie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego z wykonywaniem pracy.
Pracodawca będzie miał obowiązek uwzględnić wniosek pracownicy.
2. Urlopy ojcowskie
Przepisy uchwalone w noweli Kodeksu pracy wprowadzają urlopy ojcowskie. Jest to nowe rozwiązanie. Prawo do urlopu ojcowskiego w wymiarze do 2 tygodni będzie miał każdy pracujący ojciec.
| Z prawa tego będzie mógł skorzystać pracujący ojciec nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia. |
Urlopu ojcowskiego pracodawca będzie udzielał na pisemny wniosek pracownika –ojca wychowującego dziecko, który będzie musiał być złożony w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu. Pracodawca będzie miał obowiązek uwzględnić wniosek pracownika.
Ważne jest to, że pracujący ojciec będzie mógł skorzystać z urlopu ojcowskiego w czasie, kiedy pracująca matka dziecka przebywa na urlopie macierzyńskim. Zatem te urlopy mogą się pokrywać.
Urlop ojcowski będzie jednak wprowadzany na raty. Z 2 tygodni, czyli z pełnego wymiaru będzie mógł pracownik ojciec skorzystać dopiero od 1 stycznia 2012 r.
3. Zasiłek macierzyński
Za czas urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu macierzyńskiego oraz urlopu ojcowskiego pracownicy otrzymają zasiłek macierzyński przyznawany i wypłacany na zasadach i warunkach określonych w ustawie z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2005 r. nr 31, poz. 267 z późn. zm.).
4. Ochrona dla pracowników uprawnionych do urlopów wychowawczych
Pracodawca nie będzie mógł wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o obniżenie wymiaru czasu pracy do dnia powrotu do nieobniżonego wymiaru czasu pracy.
Taka ochrona będzie przewidziana na okres 12 miesięcy.
| Rozwiązanie przez pracodawcę umowy w tym czasie będzie dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy będą zachodziły przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. |
Ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2009 r., ale prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego pracownica uzyska dopiero od 1 stycznia 2010 r. w wymiarze do 2 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka przy porodzie, a w wymiarze do 3 tygodni w przypadku urodzenia dwóch i więcej dzieci.
Dodatkowy urlop macierzyński będzie zwiększany co dwa lata. W 2012 r. i 2013 r. wyniesie 4 tygodnie (dla pracownicy, która urodziła jedno dziecko przy jednym porodzie) i 6 tygodni w przypadku urodzenia dwóch lub więcej dzieci przy jednym porodzie.
Podstawa prawna: ustawa z 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 630)
Tekst opublikowany 27 listopada 2008 r.
